33. Этносаралық конфликттердің туындауларына эссе.

Қазіргі әлемдік қауымдастықтағы саясат өте күрделі: қақтығыстар мен қарама-қайшылықтар әрекеттер координациясы мен әріптестікпен бірге өмір сүреді. Қарама-қайшы топ арасында коопирация қажет елдер тобы мен тең келеді. Бір уақыт арасында қарама-қайшылықтар, сол сияқты коопирация және мемлекеттегі ішкі жеке топтар бар. Позиция және қызығушылықтардың сәйкес келмеуі білімге және экономикалық, Еуропалық одақ, НАТО, ТМД аймақтарының интеграциясының тұрақталуына әкеліп соғады. Питирим Сорокин адамзат төрт тыныш ғасырының төрт жылының бірі ғана тыныш болған деп санайды, оның өзінің зорлық-зомбылық әрекеттерге толы әлеуметтік қақтығыс болып саналатын соғыстар, төңкерістер, көтерілістермен бірге жүреді. Олар әдетте мына топтарға бөлінеді:

• Саяси-билік, ықпал, бедел үшін күрес;

• Конфиссионалды-сол немесе басқа дінге үгіттеу құқығы үшін күрес;

• Әлеуметтік- экономикалық – «еңбек пен капитал» арасындағы, мысалы: кәсіп одақтар мен жұмыс берушілер арасындағы күрес;

• Этносаралық – этностық қауымдардың құқығы мен мүдделері үшін күрес деп бөлінеді.

Этностық конфликтілердің түрлері: 1.Қарсылас жақтардың ерекшеліктеріне 2. Бірнеше этностар арасында 3. Бір жақ талабынан пайда болған 4. Әрекет сипатына қарай 5.Зорлық-зомбылық 6. Көрініс формамы бойынша.

Негізгі себептері: 1. Әлеуметтік экономикалық 2. Саяси 3. Мәдени тіл 4. Демографиялық 5. Тарихи 6. Мәдени 7. Экологиялық 8. Психологиялық.

Этностық конфликтіні шешу: 1. Дауды нейтрализациялау 2. Табиғы даму 3. Өзіндік ыдырап кету 4. Келісімге келу.

Қазіргі заман дау-дамай мәселесімен айналысатын конфликтологиялық психология жанжалды жағдайдан шығу әдістеріне көп көңіл бөлуде:

1,Өзара жанжалды әрекеттерден (өз беделі мен табыстарын әсірелей көрсету, басқаны кеміте, әдейі дауға шақыру) қашу;2,«Проблеманы бірлікті шешу» ережесін (басқа есебінен пайда ниеттемеу, екі тарапқа да тиімді шешім жолын ойластыру) ұстану;3,Келісім (компромис) – екі тараптың да көзқарас, пікірлерінің үйлесім табуы;4,Үшінші тараптан көмек сұрау – тікелей дау-дамайдан тыс, бейтарап бедел иелерін екі тарап мүшелерін бітістіруге шақыру.

34. Психологиялық кәсіби білім алу процесінде этнопсихология негізгі идеяларын қолданудың тиімділігі мәселесіне өз пікіріңізді жазыңыз.

35. Этнопсихология курсының негізгі жағдайларын кәсіби іс-әрекеттің практикалық-қолданбалы салаларында оның тиімділігін арттыру мәселесі бойынша материалдарды өзбетінше логикалық түрде таңдау.

36. Этникалық психологияның мақсаты және міндеттері жүйесінде жіберілген кемшіліктеріне өз ойыңызды жазыңыз. (мен өзім кемшіліктерді білмим, так что просто мақсаттары мен міндеттерін тізіп жаза салдым, Іңкәр))))))

Этнопсихология-адам психикасының ұлттық ерекшеліктерін қарастыратын, әлеуметтік психология, социология және этнография ғылымдарының сабақтасуынан пайда болған жеке дара ғылым. Ұлттың қазіргі заманғы теориясы мен әлеуметтану ғылымының зерттеушілері спецификалық бітістер қандай да бір энтостық қауымдастық өкілінің мінез-құлқы мен іс-әрекетінде көрінетіндігін айтады. Этнопсихология дербес ғылым ретінде өзінің түсінік категорияларын бөліп көрсетеді.Оларды екі қатарға бөлуге болады: 1қатар-өмір сүрумен байланысты түсініктер, олар: этнос-этностық өмір сүру жүйесі- этностық қызығушылықтар-этностық психология-тұлға. 2 қатар- іс-әрекет категориясы: мәдениет- этностық дәстүрлер- қарым-қатынас- этностық бейнелер- этностық экология .Этнопсихологияның негізгі мақсаты- адамдардың этностық қауымдастықтың немесе ұлт өкілі ретінде өз сезінуімен байланысты мінез-құлықтары мен психикасында көрінетін ерекшеліктерін зерттеу болып табылады.Казіргі кезде этнопсихологияның келесі негізгі мақсаттарын бөліп көрсетуге болады:1. Психикалық процестердің этникалық ерекшеліктерін зерттеу(ес, ойлау, эмоция, сөйлеу) 2. Әр түрлі этникалық топтардың мәдениет ерекшеліктерін зерттеу 3. Этнос арасындағы қарым- қатынасты зерттеу 4. Жан-ұя арасындағы этнопсихологиялық аспектілерді зерттеу т.б Негізгі міндеттері:- Нақтылы этностық қауымдастықтың өкілінің ұлттық психологиялық ерекшеліктерін қалыптастыру факторлары мен негізін жан-жақты мағыналау мен жалпылау. – Қандай да бір ұлт өкілінің ұлттық психикасының мотивациялық өрісін зерттеу мақсатында адамдардың өнімді іс-әрекетінің көрсеткіші болатын іскерлікті қарастыру. – Ұлттық сезімдердің өту заңдылықтарын анықтау және талдау. – Қандай да бір ұлттық мінезде маңызды қызмет атқаратын ұлттық бағыттың ерік-белсенділігіне әсерін анықтау.- Тапта, ұжымда адамдардың өзара қарым қатынасы мен іс-әрекеттерінде маңызды рөл атқаратын коммуникативтік өрісті зерттеу болып табылады. Сонымен, этнопсихология- ұлттық қажеттіліктермен, құндылық бағдарлармен анықталатын адамдардың ұлттық психологиялық ерекшеліктерінің заңдылықтарын қарастыратын ғылым.