2. Әп генерациясы кезіндегі қозғыштық кезеңінің жүйелік өзгеруін анықтаңыз:

1. Субнормальды қозғыштық - Экзальтация - Абсолютті рефрактерлік - Салыстырмалы рефрактерлік

2. Экзальтация -Абсолютті рефрактерлік - Салыстырмалы рефрактерлік- Субнормальды қозғыштық

3. Салыстырмалы рефрактерлік- Субнормальды қозғыштық - Экзальтация -Абсолютті рефрактерлік

4. Абсолютті рефрактерлік - Салыстырмалы рефрактерлік- Экзальтация -Субнормальды қозғыштық

5. Субнормальды қозғыштық - Абсолютті рефрактерлік - Салыстырмалы рефрактерлік- Экзальтация

3. Мембралық потенциал – бұл:

1. Организмдегі барлық жасушаларға тән, функционалдық тыныштық жағдайдағы жасуша мембранасының сыртқы және ішкі беткейі потенциалдар айырмасы

2. Қозғыш тіндер жасушаларына тән белгі.

3. Жасуша мембрана заряды амплитудасының 90–120 мВ деңгейде тез тербелісі.

4. Мембрананың қозған және қозбаған аймағындағы потенциалдар айырмасы

5. . Мембрананың жарақаттанған және жарақаттанбаған аймағындағы потенциалдар айырмасы.

4. Физиологиялық тыныштық жағдайда қозғыш жасуша мембранасының ішкі беті сыртқы беткейімен салыстырғанда қалай зарядталған:

1. Оң.

2. Мембрананың сыртқы беткейі тәрізді.

3. Теріс.

4. Заряды жоқ.

5. Дұрыс жауап жоқ.

5. ӘП құлдилау кезеңінде (реполяризация) мембрананың ионға өткізгіштігі жоғарлайды:

1. Натрий. 2. Кальций. 3. Хлор. 4. Калий. 5. Магний.

6. Жасуша ішінде жасуша аралық сұйықтықпен салыстырғанда, ... иондары концентрациясы жоғары:

1.Хлор. 2. Натрий. 3. Кальций. 4. Калий. 5. Магний.

7. ӘП кезінде калий өтімділігінің жоғарлауы тудырады:

1. Тез реполяризация. 2. Мембрана деполяризациясын.

3.МП реверсиясын. 4. Іздік деполяризация.

5. Жергілікті деполяризация.

8. Жасуша мембранасындағы тез натрий арналарының толық блокадасында ... :

1. Қозғыштықтың төмендеуі. 2. ӘП амплитудасының төмендеуі.

3. Абсолютті рефрактерлік. 4. Экзальтация. 5. Іздік деполяризация

9. Жасуша мембранасының ішкі бетіндегі теріс заряд қалыптасады:

1. Жасушадан К⁺ диффузиясы және K–Na–насосының электрогендік қызметі.

2. Жасушаға Na⁺ диффузиясы. 3. Жасушадан С1^– диффузиясы.

4. Жасушаға Са²⁺ диффузиясы. 5. Дұрыс жауаптар жоқ.

10. Ион потенциалы шамасына МП мөлшері жақын:

1: Калий. 2. Хлор. 3. Кальций. 4. Натрий. 5. Магний.

11. ӘП өрлеу кезеңінде (деполяризация) мембрананың ионға өткізгіштігі жоғарлайды:

1. Калий. 2. Дұрыс жауаптар жоқ. 3. Натрий. 4. Хлор. 5. Магний.

1.2 Тақырып : Қаңқа бұлшықеттерінің физиологиялық қасиеттері. Бұлшықететтердің жиырылу түрлері.

Мақсаты: Бұлшықеттердің негізгі физиологиялық қасиеттері мен бұлшықет жиырылу түрлерін талдау мен мәнін түсіндіру.

Оқыту міндеттері: Қаңқа бұлшықеттердің физиологиядлық қасиеттерін игеру.

Өткізу формасы: тақырып бойынша кеңес, тестер шешу.

Тақырып бойынша тапсырма:

- БДЖ, жинақталу мен сіресппе жиырылу схемасын салу.

Үлестірілетін материал (қажетті жағдайда):

- ДБЖ, жинақталу және сіресппе жиырылу схемасы мен суреті.

Әдебиеттер:

Негізгі:

1) Адам физиологиясы // Сәтбаева Х.Қ., Өтепбергенов А.А., Нілдібаева Ж.Б. – Алматы, 2005 ж. 54-93 бет.

2) Қозғыш ұлпалар физиологиясы //Қанқожа М.Қ. – Алматы, 2004 ж. Бет 78.

3) Қалыпты физиология: лабораториялық жұмыстары (студенттер үшін)//Сатпаева Х.Қ., Нельдибаева Ж.Б. Шымкент, 1993. Бет 254.

Қосымша:

1) Физиология человека под. ред. Покровского В.М., Коротько Г.Ф.- М.-2003, стр.74-95

2)Физиология человека под. ред. Агаджаняна Н.А., Циркина В.И. – М.-2001, стр. 18-26

3)Основы физиологии человека под. ред. Ткаченко Б.И. (2 тома)- СПб-1994г, стр.6-53,146-168

4)Физиология человека под. ред. Т.И. Косицкого-М.- 1985г, стр. 45-64.

5) Нормальная физиология. Орлов Р.С., Ноздрачев А.Д.-М.-2005,стр 15-78

6)Шмидт Р.Ф. Физиология человека. М.,Мир,1985, т. 1-4

Бақылау (сұрақтар, тестер, тапсырмалар және т.б.):

Сұрақтар:

1. Бұлшықет жиырылу түрлері.

2. ДБЖ, жинақталу (толық және шала).

3. Сіреспе (тетанус). Экспериментте тісті және тегіс тетанусты алу.

4. Бұлшықет жиырылу механизмі.

5. Бұлшықет күші мен жұмысы.

Тестер:

1. Екі ұшы қозғалыссыз бекітілген бұлшықеттің жиырыл:

1. Изометриялық. 2. Ауксотониялық.3. Писсималдық. 4. Изотониялық. 5. Концентрлік.

2. Мотонейрон және оны жүйкелендіретін бұлшықет талшығы аталады:

1. Бұлшықеттің моторлы аймағы. 2. Бұлшықеттіңжүйкелік орталығы. 3. Қозғалтқыш бірлігі. 4. Бұлшықеттің сенсорлық аймағы. 5. Бұлшықеттің моторлы және сенсорлық аймағы.

3. Тетанус түрі мен жиілігі арасындағы сәйкестікті анықта:

А. Тісті. 1. 20 Гц жоғары.

Б. Тегіс. 2. 20 Гц төмен.

4. Бұлшықет жасушасы мембранасының қозуы жиырылу аппаратының жұмысымен қамтамасыз етіледі:

1. Натрий ионымен. 2. АҮФ. 3. Т-жүйесі және саркоплазмалық ретикулуммен.

4.Саркомермен. 5. кальций ионымен.

5. Миозиннің актин жіпшесінен ажырауын қамтамасыз етіледі:

1. Кальций ионы.2. Натрий ионы.3. Бос АҮФ. 4. Тропонин. 5. Натрий ионы.

6. Бұлшықет жиырылуы қамтамасыз етіледі:

1. Кальций ионы. 2. АҮФ. 3. Екіншілік тасымалдау. 4. Натрий ионы. 5. Тропонин.

7. Бірыңғай салалы бұлшықетке тән қасиет (қаңқа бұлшықетіне тән емес), бұл:

1. Қозғыштық. 2. Өткізгіштік. 3. Жиырылғыштық. 4. Пластикалық. 5. Эластикалық.

8. Бұлшықет талшығы... А. Қаңқа Б. Бірыңғай салалы

Қызмет атқарады:

1. Кеңестіктегі дене қозғалысын. 2. Тұлғаны. 3. ІҚТ бөлімдерінің перистальтикасын қамтамасыз етеді. 4. Тамырлар тонусын қамтамасыз етеді. 5. Аяқ-қол бұлшықет тонусын

9. Қаңқа бұлшықет жиырылу режимі ... А. Дара Б. Тісті тетанус. Байқалады:

1. Егер әрбір импульс алдыңғы тітіркенуден еттің жиырылуы фазасында келсе

2. Әрбір келесі импульс еттің алдыңғы тітіркенуден босаңсуы кезінде келеді

3. Әрбір келесі импульс жиырылуы біткен соң келеді

4. Әрбір келесі импульс еттің жиырылуы басталғанға дейін келеді

5. Әрбір келесі импульс екі жиырылу аралығында келеді

10. Қаңқа бұлшықет жиырылу режимі ... А. Дара Б. Тегіс тетанус. Байқалады:

1. Келесі импульс алдыңғы тітіркенуден қысқару фазасына келеді

2. Әрбір келесі импульс алдыңғы тітіркенудің босаңсу фазасына келеді

3. Әрбір келесі импульс жиырылу аяқталған соң келеді

4. Әрбір келесі импульс жиырылу басталғанға дейін келеді

5. Әрбір келесі импульс 2 жиырылудың арасында келеді

11. Қаңқа бұлшықетінің жиырылу типі

1. Изометрлік

2. Изотоникалық

Мынадай:

1. Талшық ұзындығының өзгермей жиырылуы

2. Талшық тонусының өзгермей жиырылуы

3. Ұзындық пен тонус өзгергенде жиырылуы

4. Жүк көтергендегі жиырылу

5. Жүк түсіргендегі жиырылу

12. Қаңқа бұлшықетінің жиырылу типі

1. Изометрлік

2. Ауксотоникалық

Мынадай :

1. Талшық ұзындығының өзгермей жиырылуы

2. Талшық тонусының өзгермей жиырылуы

3. Ұзындық пен тонус өзгергенде жиырылуы

4. Жүк көтергендегі жиырылуы

5. Жүк түсіргендегі жиырылуы

13. Қаңқа бұлшықетінің жиырылу типі

1. Ауксотоникалық

2. Изотоникалық

Мынадай:

1. Талшық ұзындығының өзгермей жиырылуы

2. Талшық тонусының өзгермей жиырылуы

3. Ұзындық пен тонус өзгергенде жиырылуы

4. Жүк көтергендегі жиырылуы

5. Жүк түсіргендегі жиырылуы

14. Қандай салмақ түсіргенде бұлшықет максимальды жұмыс жасай алады?

1. Минимальды

2. Максимальды

3. Орташа

4. Бұлшықеттің жұмысы салмақ мөлшеріне тәуелді емес

5. Ауыспалы

15. Бұлшықеттің босаңсуы неге байланысты?

1. Саркоплазматикалық ретикулум цистерналарынан Са босауы

2. АҮФ – азаның блокадасына

3. Саркоплазматикалық ретикулум цистерналарына Са белсенді тасымалы

4. Актин мен миозиннің арасында көпірдің пайда болуы

5. Саркоплазматикалық ретикулум цистерналарынан Са пассивті тасымалы

16. Бұлшықетте АҮФ энергиясы не үшін қолданылады?

1. Na –K насосының жұмысы үшін

2. Актин және миозин жіпшелерінің «сырғу» процессі

3. Кальций насосының жушысы үшін

4. Миозин жіпшелерінің «сырғу» процесі

5. Актин жіпшелерінің «сырғу» процесі

Тақырып № 2.1. Жүйке және синапстардың физиологиялық қасиеттері. Рефлекстік доға,сараптау. Адамның сіңір рефлекстерін зерттеу.

Мақсаты: Жүйке және синапстар физиологиялық қасиеттері жайлы

білімді қалыптастыру

Оқыту міндеттері:

1. Жүйкенің негізгі физиологиялық қасиеттері және жүйке талшығы бойымен қозудың өту механизмін талдау.

2. Қозудың жүйке талшығымен өту заңдарын талдау.

3. Зертханалық жұмыстарды орындау.

Өткізу формасы: тақырып бойынша кеңес, тестерді шешу.

Тақырып бойынша тапсырма:

1. Өздері орындайды:

- Жүйке талшығының қозуды өткізу механизмінің схемасын салу.

- Парабиоз кезеңдерін салу.

Үлестірілетін материал (қажетті жағдайда):

- Жүйке талшығының қозуды өткізу механизмінің схемасы мен парабиоз кезеңдеріннің суреті.

Әдебиеттер:

Негізгі:

1) Адам физиологиясы // Сәтбаева Х.Қ., Өтепбергенов А.А., Нілдібаева Ж.Б. – Алматы, 2005 ж. 54-93 бет. 94-110 бет.

2) Қозғыш ұлпалар физиологиясы //Қанқожа М.Қ. – Алматы, 2004 ж. Бет 78.

3) Қалыпты физиология: лабораториялық жұмыстары (студенттер үшін)//Сатпаева Х.Қ., Нельдибаева Ж.Б.-Шымкент, 1993. Бет 254.

4) Қалыпты физиология. Студенттерге арналған методикалық нұсқаулар. Алматы 2007ж. 30-31 бет, 1-ші жұмыс.

Қосымша:

1) Физиология человека под. ред. Покровского В.М., Коротько Г.Ф.- М.-2003, стр.58-73

2))Физиология человека под. ред. Агаджаняна Н.А., Циркина В.И. – М.-2001, стр. 27-32

3)Основы физиологии человека под. ред. Ткаченко Б.И. (2 тома)- СПб-1994г, стр.6-53,146-168

4)Физиология человека под. ред. Т.И. Косицкого-М.- 1985г, стр. 65-83.

5) Методические указания для студентов под. ред. Соколова А.Д. «Общая физиология», КазНМУ, 2006 г.- 101 с.

6)Практикум по нормальной физиологии под. ред. Н.А. Агаджаняна, 1983г. стр. 150 раб.№1, стр. 149 раб. №2, стр. 156 раб. №7

7) Нормальная физиология. Орлов Р.С., Ноздрачев А.Д.-М.-2005, стр. 69-78

8)Шмидт Р.Ф. Физиология человека. М.,Мир,1985, т. 1-4

9) Методические указания для студентов по «Физиологии возбудимых тканей», КазНМУ, 2002 г.

Бақылау (сұрақтар, тестер, тапсырмалар және т.б.):

Сұрақтар:

1. Нейрон. Оның құрылысы, түрлері.

2. Синапстар, түрлері және қозуды өткізу механизмі.

3.Жүйке талшығының құрылымы.

4. Қозудың жүйке талшығымен өту заңдары.

5. Жүйке талшықтарының қажымауы.

6. Жүйке талшықтарының жіктелісі.

7. Парабиоз сатылары (Н.Е.Введенский).

8. Рефлекс. Рефлекстердің жіктелуі.

9. Рефлекстік доға. Рефлекстік шеңбер туралы түсінік.

10. Адамның сіңір рефлекстерінің рефлекстік доғаларының суреттерін салу.

Тестер

1. Синапстар ... А. Жүйке-бұлшықет; Б. Электрлік

Қасиеттері:

1. Қозуды 2 бағытта өткізу

2. Қозуды 1 бағытта өткізу

3. Синапстық кідіріс

4. Қозуды әржақты өткізу

5. Қозу реверсиясы

2. Жүйке және бұлшықет цитоплазмасында сыртқы ертіндімен салыстырғанда қай ион концентрациясы жоғары:

1. Калий 2. Натрий 3. Кальций 4. Хлор 5. Магний

3. Жүйке талшығы типі мен қозуды өткізу жылдамдығы арасындағы сәйкестікті анықта:

А. 3-18 м/сек 1. А

Б. 70-80 м/сек 2. С

В. 0,5-3 м/сек 3. В

4. Жүйке талшығы типі мен қозуды өткізу жылдамдығы арасындағы сәйкестікті анықта:

А. 3-18 м/сек 1. А

Б. 70-120 м/сек 2. С

В. 0,5-3 м/сек 3. В

5. Синапс түрі мен физиологиялық қасиеттері арасындағы сәйкестікті анықта:

А. Жүйке-бұлшықет 1. Бір бағытта.

Б. Электрлік 2. Екі бағытта.

6. Синапс түрі мен физиологиялық қасиеттері арасындағы сәйкестікті анықта:

А. Жүйке-бұлшықет 1. Синапстық кідіріс

Б. Электрлік 2. Екі бағытта.

7. Парабио кезеңдері мен оның сипаттамасы арасындағы сәйкестікті анықта:

А. Теңістіру 1. Жауап реакциясы жоқ.

Б. Парадоксальды 2. Жиілік жоғарлағанда, тетанус биіктігі жоғарлайды.

В. Тежелу 3. Жиілік жоғарлағанда, тетанус биіктігі өзгермейді

8. Қозуды ең төменгі жылдамдықпен өткізетін миелиенді жүйке талшығының типі:

1. А альфа 2. А гамма 3. А бета 4. В 5.С

9.Қозуды ең жоғарғы жылдамдықпен өткізетін миелиенді жүйке талшығының типі

1. А альфа2. А гамма3. А бета 4. В5. С

10. Химиялық синапсқа тән емес қасиет:

1. Кідіріс.

2. Тез қажу.

3. Екі бағытта өткізу.

4. Сезімталдығы жоғары.

5. Әсерден кейінгі құбылыс.

11. Қозуды ең төменгі жылдамдықпен өткізу жүйке талшығының ... типіне тән:

1. А альфа2. А бета 3. А гамма4. В5. С

12. Жүйке талшығының ... типі, қаңқа бұлшықетінің қозғалтқыш талшығы болады:

1. А альфа2. А бета 3. А гамма4. В5. С

13. Қозудың жүйкеден өту заңдары:

1. Қозуды бір бағытта өткізу.

2. Қозуды екі бағытта өткізу.

3. Қозудың жинақталу қабілеті.

4. Қозудың бір жүйке талшығына екінші жүйке талшығына өту қабілеті.

5. Тітіркендіру ырғағы мен күшінің трансформация қабілеті.

14. Парабиоз бұл:

1. Лабильділіктің жоғарлауы. 4. Лабильділіктің төмендеуі

2. Қозғыштықтың жоғарлауы 5. Өткізгіштіктің жоғарлауы

3. Қозғыштықтың төмендеуі

15.. Қозудың жүйкеден өту заңдары:

1. Қозуды бір бағытта өткізу.

2. Қозуды жеке өткізу.

3. Анатомиялық және физиологиялық тұтастығы..

4. Қозудың бір жүйке талшығына екінші жүйке талшығына өту қабілеті.

5. Тітіркендіру ырғағы мен күшінің трансформация қабілеті.

16. Парабиоздың теңестіру кезеңі сипатталады:

1. Тітіркендіргішке жауап реакциясының болмауы.

2. Тітіркендіргіш күші мен жиілігін жоғарлатқанда тетанус биіктігі жоғарлайды.

3. Тітіркендіргіш күші мен жиілігін жоғарлатқанда тетанус биіктігі төмендейді.

4. Тітіркендіргіш күші мен жиілігін жоғарлатқанда тетанус биіктігі өзгермейді.

17. Парабиоздың тежелу кезеңі сипатталады:

1. Тітіркендіргішке жауап реакциясының болмауы.

2. Тітіркендіргіш күші мен жиілігін жоғарлатқанда тетанус биіктігі жоғарлайды.

3. Тітіркендіргіш күші мен жиілігін жоғарлатқанда тетанус биіктігі төмендейді.

4. Тітіркендіргіш күші мен жиілігін жоғарлатқанда тетанус биіктігі өзгермейді.

18. Парабиоздың парадоксальды кезеңі сипатталады:

1. Тітіркендіргішке жауап реакциясының болмауы.

2. Тітіркендіргіш күші мен жиілігін жоғарлатқанда тетанус биіктігі жоғарлайды.

3. Тітіркендіргіш күші мен жиілігін жоғарлатқанда тетанус биіктігі төмендейді.

4. Тітіркендіргіш күші мен жиілігін жоғарлатқанда тетанус биіктігі өзгермейді.

2.2 Тақырып: Рефлекстік доға, оны сараптау.

Мақсаты: Рефлекс, рефлекстік доға жайлы білімді қалыптастыру.

Оқыту міндеттері:

1. Жұлынның рефлекстік қызметін оқып білу

2. Рефлекстік доғаның барлық бөлімдерінің бүтіндігінің маңызын түсіну

3. Адамның проприрецептивтік жұлын рефлекстерін жасап үйрену.

Өткізу түрлері: тақырып бойынша кеңес

Тақырып бойынша тапсырма

Келесі сұрақтарға жауап берілуі тиіс:

1. Рефлекс.

2. Рефлекстердің жіктелуі.

3. Рефлекстік доға, рефлекстік шеңбер

4. Жұлынның функционалдық маңызы

5. Жұлынның рефлекстік қызметі

6. Жұлын рефлекстерінің рефлекстік доғасын талдау

7. Жүйке орталығы туралы ұғым.

8. Жүйке орталығының қозуды өткізу ерекшелігі

9. ОЖЖ үйлестіру қызметінің механизмі

10. Адамның сіңір рефлекстерінің рефлекстік доға суреттерін салу.

Таратылатын материал (қажет жағдайда)

- Нейрон құрылысының схемасы бар сурет

- Рефлекстік доғалардың схемалары

Әдебиеттер:

Негізгі:

1. Х.К. Сәтпаева, Ж.Б. Нілдібаева, Ө.А. Өтепбергенов «Адам физиологиясы», Алматы

2. Г.И. Косицкий «Физиология человека», М., Медицина, 1985, 108-111 бет.

3. В.М. Покровский, Т.Ф.Коротько «Физиология человека», М., «Медицина» 2003, 98-102 бет.

4. Методическое указание для студентов «Общая физиология», КазНМУ, 2006г. стр. 38-43

Қосымша:

1. Нормальная физиология. Р.С.Орлов, А.Д.Ноздрачев -М. «Медиа»-2005, 194-231 бет.

2. Р.Ф. Шмидт «Физиология человека» М., «Мир», 1985, т.

Бақылау:

Сұрақтар

1. Нейрон, оның құрылысы, түрлері

2. Синапстар, құрылысы, түрлері және қозуды өткізу механизмі

3. Рефлекс, оның жіктелуі

4. Рефлекстік шеңбер туралы түсінік

Тақырып № 3.1 Гормондардың негізгі функциялары.Гипоталамо-гипофизарлы жүйенің ерекшелігі.

Мақсаты: Ішкі сөлініс бездерінің негізгі функциялары бойынша кеңес беру.

Оқыту міндеттері :

1. Эндокриндік, нейрокриндік, паракриндік бездердің функцияларымен танысу.

2.Эндокриндік бездердің топографиясын оқып-білу.

3. Гормондардың жалпы қасиеттері туралы білімді игеру.

4. Гормондардың жіктелуімен танысу

5. Гормондардың әсер ету типтері, әсер ету жолдарымен танысу

Өткізу түрі: Тақырып бойынша кеңес,тесттерді, ситуациялық есептерді шешу, көрсету материалымен жұмыс істеу

Тақырып бойынша тапсырмалар:

Тақырып бойынша негізгі сұрақтарды талдауға ұсынылады:

1. Гомеостаз реттелуінің гуморальдық механизмдері.( гормондар, электролиттер, медиаторлар, биологиялық белсенді заттар).

2. Эндокриндік, нейрокриндік, паракриндік бездердің функцияларымен танысу.

3. Гормондардың жалпы қасиеттері

4. Гормондардың жіктелуі

5. Гормондардың әсер ету типтері

6. Гормондардың әсер ету жолдары

7. Тақырып бойынша тестерді шешу

8. Гормондардың әсер ету типтерінің физиологиялық механизмдері( метаболикалық, морфогенетикалық, коррегиялық, кинетикалық).

9. Гормондардың тікелей әсері. Нысана -клеткалар.

10. Гормондардың рефлекстік әсері.

11. Гормондардың орталық әсері.

Үлестірілетін материал

-тесттердің варианттары

- ситуациялық есептер

Анимациялық роликтер мен видеофильмдер, презентациялар көрсету:

• эндокринді жүйе;

• гормондар және олардың қызметі;

• ішкі және сыртқы сөлініс бездерінің қызметі;

Әдебиеттер:

Негізгі:

1. Адам физиологиясы. Сәтбаева Х.Қ., Өтепбергенов Ә.А., Нілдібаева Ж.Б. (Оқулық). - Алматы. «Білім» баспасы, 1995. 92 беттер

2. Адам физиологиясы. Сәтбаева Х.Қ., Өтепбергенов Ә.А., Нілдібаева Ж.Б. (Оқулық). - Алматы. «Дәуір» баспасы, 2005. 136 беттер

Қосымша :

1. Косицкий Г.И. «Физиология человека», М., Медицина, 1985, стр. 183-189

2. Покровский В.М., Коротько Т.Ф. «Физиология человека», М., «Медицина» 1998, -т.1- стр. 249-253

3. Методическое указание для студентов «Общая физиология», КазНМУ, 2006г. стр. 64-66, 68-69

Бақылау сұрақтары

1. Адено- және нейрогипофиздің гипоталамуспен байланысы. Релизинг фактор.

2. Гипоталамус-гипофизарлы-адренал жүйесі. Жүйкелік-гуморалдық реттелудегі маңызы

3. Гипоталамус-гипофиз жүйесінің организмнің күйзеліс(стрес) кезіндегі әсері

4. Бүйрек үсті безінің гормондарының функционалдық маңызы.

Тесттер

1).Қандағы глюкоза мөлшерін арттырады:

инсулин

адреналин

паратгормон

глюкогон

глюкокортикоидтар

2).Қандағы қан мөлшерін азайтады :

1. глюкокортикоидтар

2. инсулин

3. глюкогон

4. тироксин

3).Гормонның аталуы мен оның организмдегі әсері арасындағы сәйкестікті табыңыз:

А – альдостерон Б – кортизон В – адреналин

1. қандағы глюкоза мөлшерін арттырады

2. түтікшелерде натриймен хлор қайта сіңуін арттырады, калийдің қайта сіңуін төмендетеді.

3. тікелей әсер еткенде жүректің қызметін күшейтеді, үлкен қан айналым шеңберінің тамырларын тарылтады

4) Гипофиздің бөлігі мен онда түзілетін гормондар арасындағы сәйкестікті табыңыз:

А – алдыңғы Б – аралық В – артқы

1. АДГ, окситоцин

2. СТГ, ТТГ, ГТГ, ЛТГ, АКТГ.

3. Мелатонин

5)Гипофиз бөлігі мен оның гипоталамуспен байланыс түрі арасындағы сәйкестікті табыңыз

А – аденогипофиз. Б – нейрогипофиз.

1. тамырлық.

2. жүйкелік

6)Базофильді жасушалар бөледі:

1. АКТГ.

2. Тироеотропты гормон

3. Гонадотроптыгормон

4. Барлық тропты гормондар

5. АКТГ, ТТГ, ГТГ

7)Соматотропты гормон өндіріледі :

Гипофиздің алдыңғы бөлігінде

нейрогипофизде

гипофиздің ортаңғы бөлігінде

8)Пролактин түзіледі:

Сүт безінде

Гипофиздің алдыңғы бөлігінде

Гипофиздің артқы бөлігінде

Гипофиздің аралық бөлігінде

9)Табиғаты пептидтік гормондар:

кортизон

адреналин, норадреналин

инсулин

барлық гипофиздің алдыңғы бөліктері