Добавил:
Upload Опубликованный материал нарушает ваши авторские права? Сообщите нам.
Вуз: Предмет: Файл:
Басқару есебі.docx
Скачиваний:
1
Добавлен:
01.04.2025
Размер:
1.21 Mб
Скачать

2. Кешенді шығындарды тарату әдістері

Көбінесе мына төмендегі әдістер қолданылады:

  1. Сату бағасы әдісі

Бөлу нүктесіндегі нарықтық құн негізінде кешенді өндірісті орналастыратын әдіс.

Мысал:

Кешенді өндіріс 1000 у.е.

Саны нарықтық құн, барлық

бөлу нүктесінде, сату

бірлікпен, у.е. бағасы, у.е.

А өнімі 100 20 2000

Б өнімі 400 15 6000

Барлығы 8000

А өнімін орналастыру: 1000 у.е. х (2000 у.е. / 8000 у.е.) = 250 у.е.

Б өнімін орналастыру: 1000 у.е. х (6000 у.е. / 8000 у.е.) = 750 у.е.

Барлық орналастырылған шығындар: 1000 у.е.

  1. Натуралды көрсеткіштер әдісі

Бұл бөлу нүктесінде кешенді өндіріс шығындарын орналастыру әдісінде натуралды көрсеткіштер, өнім бірлігі, өнім салмағы мен көлемі қолданылады.

Мысал:

Кешенді шығындар 1000 у.е.

Саны, бірлікпен

А өнімі 100

Б өнімі 400

500

А өнімін орналастыру: 1000 у.е. х (100 ед. / 500 ед.) = 200 у.е.

Б өнімін орналастыру: 1000 у.е. х (400 ед. / 500 ед.) = 800 у.е.

Барлық орналастырылған шығындар: 1000 у.е.

  1. Таза өткізу құны әдісі

Кешенді шығындар таза өткізу құны негізінде орналастырылады. Таза өткізу құнын анықтау үшін ең бірінші, бөлу нүктесінен кейін жасалынған қосымша шығындарды өткізу бағасынан шегнеріп тастау қажет.

Кешенді шығындар, у.е. 30000

Бөлінген шығындар, у.е.

А өнімі 16000

Б өнімі 24000

Саны, Дайын Өткізу Бөлінген Таза

Бірлікпен өнімді құны шығын, өткізу

өткізу у.е. у.е. құны

бағасы

А өнімі 1600 25 40000 16000 24000у.е.

Б өнімі 800 50 40000 24000 16000у.е.

Барлығы 40000у.е.

А өнімін орналастыру: 30000 у.е. х (24000 у.е. / 40000 у.е.) = 18000 у.е.

Б өнімін орналастыру: 30000 у.е х (16000 у.е. / 40000 у.е.) = 12000 у.е.

Барлық орналастырылған кешенді шығындар: 30000 у.е.