- •Қазақстан жер бедерінің басты ерекшеліктері – 4 түрлі.
- •Пайдалы қазбалары.
- •Өзендері мен көлдері.
- •Қазақстан топырағы.
- •Табиғат зоналары, табиғатты қорғау.
- •Юнеско қорғауға алған батпақты, көлді-шөлді қорық- Қорғалжын.
- •Ұлттық табиғи парктер - 5 .
- •Халқы және еңбек ресурсы
- •Қазақстан шаруашылығы.
- •Машина жасау кешені .
- •Астана - «Ақмола Сельмаш»
- •Химия өнеркәсібі.
- •Құрылыс материалдары.
- •Агроөнеркәсіптік кешендер.
- •Жеңіл және тамақ өнеркәсібі.
- •Көлік және коммуникация.
- •Экономикалық аудандар.
- •Қазақстанды 5- экономикалық ауданға бөлген н.Н. Баранский.
- •Еркін экономикалық аймақтың мағынасы – салық жеңілдігі мен кеден режимі.
- •1500 М.Биікте радиоактивті -Рахманов бұлағы бар.
- •Оңтүстік Қазақстан Ақсуда – кока-кола, сіріңке, Сұлтан макароны .
Құрылыс материалдары.
Құрылыс материалдарын 3- топқа бөледі.
Минералды құрылыс шикізаты- құм, тас, ұсақталған тас, гранит, мәрмәр.
Ұстастыратын материал- цемент.
Қабырғалық материал- бетон, темір-бетон. Құрылыс материалының ішіндегі ең негізгісі,олар болат, арматура, цемент және бетон толықтырғыштарынан жасалады.
Маңыздылығы жөнінен ІІ-орында- гранит, мәрмәр, құм, қиыршық тас, саз, гипс, асбест.
Ұлутас - Атырау мен Маңғыстауда таралған.
Саз, гипс, асбест - Солтүстік, оңтүстік, шығыс, орталық Қазақстаннан. Каолинді ақ саз жоғары сапалы - Ақмола облысында, Кварц құмы - Ақмола, Павлодарда. Табиғи асфальт - Атырау, Гипс - Қаскелеңде, Асбест - Жітіқара мен Хантауда, Керамзит пен саз - Алматы, Шымкент маңында өндіріледі. Шифер - Таразда.
Цемент зауыттары: Шымкент, Қарағанды, Сазтөбе, Октябрьск(Өскемен), Семейде. 5-ірі цемент зауыты бар.Цемент зауыттарының Семей мен Шымкентте көп болуы- әк тастар мен саз балшықтың жақын болуы.
Агроөнеркәсіптік кешендер.
АӨК - ауыл шаруашылық шикізатын қайта өңдеу, сақтау, тұтынушыға жеткізу.
«Аграрлық» - жер, жерді игеру, жерді пайдалану.
ХХ ғасыр ІІ-жартысында дүние жүзілік агроөнеркәсіптік кешен жүйесі құрылды.
Агроөнеркәсіптік кешен негізгі 3-саладан тұрады. І-сала: АӨК-ң дамуын қамтамасыз ету-ауыл шаруашылық машиналары мен тыңайтқыш өндіру. ІІ-сала :Ауыл шаруашылығы – егін мен мал шаруашылығынан тұрады. ІІІ-сала : ауыл шаруашылығы өнімдерін тасымалдау, қайта өңдеу, сақтау- жеңіл және тамақ өнеркәсібінен тұрады.
Қазақстандағы АӨК құрылуы 1985-1990 жылдарда болды.
Ауыл шаруашылығындағы өсімдік шаруашылығының үлесі-56,9% .
Экономикалық белсенді халық ЭБХ- қоғамдық өндірісте жұмыс істейтін халықтың бөлігі.
Жер реформасына байланысты 3-санатқа бөлінген: олар ауыл шаруашылығы кәсіпорындары, шаруа шаруашылығы, халықтың жеке шаруашылығы.
Ауыл шаруашылығына жарамды жер 78,6 млн.га. оған жайылым, егістік, пішендемелік жатады. Егістік көлемі- 21,35 млн.га-ны құрайды. Жайылым көлемі- 54,34 млн га.
Дәнді дақылдар: жаздық бидай - солтүстік экономикалық аудандарда (топырағы қара, қызғылт қоңыр гумусты, жазда жауын-шашыны мол). Күздік бидай - оңтүстіктегі суармалы жерлерде богарлық әдіспен егіледі. Тары - солтүстік- батыста Ақтөбе мен Оралда және Ақмола мен Павлодардада егіледі. Жүгері, арпа, сұлы - барлық аймақта. Қарақұмық - Павлодар мен Шығыс Қазақстанда. Күріш - Сырдария, Іле, Қаратал өзендері бойында.
Күздік бидайдың күздік қара бидайдан айырмашылығы - суыққа шыдамсыз, сапасы жоғары.
Техникалық дақылдар: Мақта - Оңтүстік Қазақстанда ( талшық пен май). Қызылша- Алматы, Жамбыл облыстарында Шу,Қаратал өзендері бойында егіледі. 1 т. құмшекер алу үшін 6-9 т.қызылша керек. Күнбағыс - Ертіс өзені бойындағы Павлодар мен Шығыс Қазақстан облысында. Зығыр - Қостанайда. Бау-бақша, жүзім - оңтүстік экономикалық аймақта таралған.
Негізгі мал шаруашылығы – қой.
Солтүстік пен орталықта - етті-сүтті мал шаруашылығы. Табиғи мол жем-шөптің болуына байланысты.
Қаракөл елтірісі - Оңтүстік Қазақстан мен Маңғыстау облысында.
Шығыс Қазақстанда - марал, омарта, биязы жүнді қой, шошқа өсіріледі.
Түйе - Атырау, Маңғыстау, Қызылорда, Оңтүстік Қазақстанда.
Жібек құрты - тұт ағашы өсетін Оңтүстік Қазақстан облысында (талшық алынады).
Асыл тұқымды ірі қара - сүтті-етті қырдың қызыл сиыры, алатау сиыры, талас сиыры, қазақтың етті-сүтті ақбас сиыры.
Құс шаруашылығы - тұтынушыға жақын орналасады.
Ауыл шаруашылығы өнімдерінің 43,1% мал шаруашылығына тиеселі.
2003 жылғы есеп бойынша қой мен ешкі саны- 12.148,6 мың бас, сиыр саны- 2.272,3 мың бас, жылқы саны- 1.061,8 мың бас, түйе саны- 113,8 мың бас, шошқа саны- 1.229,8 мың бас, құстың саны-25 млн-ға жетті.
