Философия / ФИЛОСОФИЯ / Философия учебники / course_75

17.

Глобалдық

Дəріс

1.

Глобалдық мəселелер жəне

2

мəселелер

олардың пайда болуының

философиясы

себептері. Экологиялық апат

қаупі жəне оны жеңудің негізгі

сценарийлерінің философиялық

мағынасы.

2.

Глобалдану, глобализм жəне

антиглобализм тарихтың қазіргі

ұйғарым-талабы ретінде.

Глобалдық мəселелерді

зерттеудің негізгі бағыттары.

Футурологиялық мəселдеменің

қалыптасуы.

3.

Глобалдық модельдеу «Римдік

клубтыңа» негізгі мəселесі

ретінде. «Римдік клубтың»

философиялық ізденістері.

Барлығы:

30

сағат

Модулдерд

№

Тақырып

Сабақ түрі

Сабақ мазмұны

Сағат

ің саны

саны

Модуль 1

1.

Философия

Тəжірибе

1.

Дүниеге қатынас жəне

2

мəдениет

дүниетаным ұғымдары.

феномені

Адамның дүниетанымдық өзді-

ретінде

өзін анықтауы жəне

философияның онлағы рөлі.

2.

Философия пайда болуының

тарихи-əлеуметтік

детерминанттары.

3.

Философия жəне мифология.

Философия жəне дін. Философия

жəне өнер. Философия жəне

ғылым. Философия жəне саясат.

4.

Философия жəне философ.

Философия қатаң

рационалдықтың идеалы ретінде.

5.

Философияның мəдени-тарихи

сипаты.

2.

Шығыс

Тəжірибе

1.

Көне үнділік мəдениеттегі діннің

2

мəдениетіндегі

мəртебесі жəне оның философия

философия

қалыптасуы мен дамуына əсері.

феномені

Қайта тірленудің мəңгілік

циклынан құтылудың

жолдарына деген ізденістер.

2.

Шығыс ойының өзіндік

ерекшелігі. Ойлаудың кармалық

стилі философияның моральдық

жəне метафизикалық өлшемінің

формасы ретінде. Карма,

реинкарнация жəне касталар

жүйесі туралы ілім Үнді

философиясының негіздемесі

ретінде.

3.

Күш қолданбаудың буддистік

стратегиясы, оның Шығыс

адамының тарихи тағдырына

əсері. Шығыс адамының дүниеге

қатынасының қалыптасуына,

рухани құндылықтарды

таңдауына, өмір салты мен

дінінің қалыптасуына

буддизмнің дүниетанымдық

əсері.

4.

Конфуцийшылдық

философияның қытайлық

мəдениет пен қоғамдағы

маңызды рөлі. Өмірді сақтау мен

нығайтудың даостық тəсілі.

Əділдік принципінің Космостық

сипаты. Өлместікке жетудің

даостық практикасы.

5.

Моизмнің іргелі идеялары:

жалпы махаббат, табыстылық,

өзара пайда. Легизмнің іргелі

құндылықтары: қоғамдағы

тəртіп, заңдар жəне жарлықтар.

6.

Көне Үнді, Көне Қытай

философиясының

дүниетанымдық

нұсқамаларының салыстырмалы

талдауы.

3.

Антикалық

Тəжірибе

1.

Философия генезисі. Грек

2

мəдениеттегі

мифологиясының əсері.

философия

Философияның өзіндік

анықталуы жəне мифтен

ажыратылуы. Саяси-этикалық

сұрақтардың қойылуы.

Парменид: философиялық

дəлелдеу қалыптасуының

қайнарында.

2.

Платон философиясы табиғат

пен қоғам үстінен Зерде

басымдылығын орнықтыруды

іздестіру формасы хақында.

3.

Аристотель: логика салиқалы

ойлаудың органоны ретінде.

Қоғамдағы зерделі өмір ретіндегі

«полития» - адами

қоғамдастықтың мақсаты.

4.

Жеке бас қамсыздандыру жайлы

философиялық ізденістер.

Гедонизмге қол жеткізу

жолдарының

рационализациялануы.

5. Римдік стоицизм аскеза мен

саяси борыш аралығындағы қызу

ізденістің рухани жолы ретінде.

Табиғи құқық идеясы жалпы

құқықтық тəртіп орнықтырудың

негізі ретінде. Римдік

мемлекеттік жəне құқықтық

өмірді ұйымдастыруға құқықтың

стоицистік тұғырнамасының

əсері.

6. Көне Грек жəне Көне Шығыс

философиясының

дүниетанымдық

нұсқамаларының салыстырмалы

талдауы.

4.

Ортағасырлық

Тəжірибе

1.

Батысеуропалық ортағасырлық

1

мəдениеттегі

философия қалыптасуының мəдени-

философия

əлеуметтік контексті. Негізгі қайнар

феномені

кездері. Ортағасырлық мəдениеттегі

христиандық дін феномені.

Христиандық дінінің негізгі рухани

құндылықтары.

2.

Жер бетіндегі өмір тарихтың

драмалылануы ретінде. Қайғы-

қасірет жəне əділсіздік үшін əділ

марапатталу туралы ілім.

3.

Неоплатонизм дүниетанымдық

ізденістердің жаңа сергіген діни

бағыттылығының көрінісі ретінде.

4.

Дүниетанымдық ізденістердің

орталық тақырыптары. Философия

мен ортағасырлық адамның мəдени

өмірінің интеллектуалдық саласына

христианшылдық енгізген жаңа

қағидалар. Августин мен Фома

Аквинский ілімдеріндегі Құдай,

дүние жəне адамның арақатынасы.

5.

Философия жəне теология.

Схоластика философиясы. Томизм

схоластикалық даналықтың жоғары

формасы ретінде.

5

Исламдық

Тəжірибе

1.

Арабтық-мұсылмандық

1

ортағасырлық

философияның мəдени-əлеуметтік

мəдениет

жəне рухани контексті. Ең маңызды

контестіндегі

дүниетанымдық сауалдарды

араб-

жасақтаудағы рационалдық дəстүр

мұсылмандық

ғұламаларының үлесі.

философиясы

2.

Рухани өрлеу мен жетілудің

суфийлік практикасы. Суфизмнің

негізгі рухани құндылықтары.

3.

Түрік тілдес философиясындағы

этика, саясат мəселелері.

А.Иүгінекидің философиялық

ізденістері.

4.

Араб-мұсылман жəне

батысеуропалық философиядағы

сенім мен білім арақатынасының

мəселесе: салыстырмалы талдау.

2 модуль

6.

Жаңа Заман

Тəжірибе

1.

Жаңа Заман мəдениетіндегі

2

мəдениетіндегі

негізгі рухани бағдарлар.

батысеуропалық

Эксперименталдық

философия

жаратылыстанудың пайда болуы.

2.

Кант диалектика туралы.

Моральдық еріктің Канттық этикасы

борыш этикасы ретінде.

Категориялық императив шешім

қабылдау үшін идеалды стандарт

жəне азаматтық қоғам негіздемесі

ретінде.

3.

Ағартушылық жəне Романтизм

идеяларының Гегельдің

философиялық ілімінің

қалыптасуына əсері. Диалектикалық

ойлау тұғырнамасы қалыптасуының

қайнарында. Диалектикалық

ойлаудың категориялық сипаты.

Диалектика таным əдісі ретінде.

7.

ХІХ ғ.

Тəжірибе

1.

Рационализм жəне оптимизм,

2

мəдениетіндегі

шексіз прогресске деген сенім. 19

батысеуропалық

ғасыр – ғылымның «алтын ғасыры».

философия

2.

К.Маркстың предметтік іс-əрекет

туралы ілімі. Адамның əлеуметтік

тұғырнамасы. Жатсыну мен оны

жеңудің маркстік тұғырнамасы: иə

жəне қарсы.

3.

Маркс идеяларының батыстық

қоғамның саяси-əлеуметтік

тұғырнамаларына əсері.

4.

Əлеуметтік-гуманитарлық білімге

деген құштарлықтың артуы. О.Конт

позитивтік социологияның əкесі

ретінде. Ғылыми зерттеу

əдіснамасына деген құштарлық.

8.

ХХғ. – ХХІғ.

Тəжірибе

1.

Э.Гуссерль еуропалық

2

қарсаңы

ғылымның, философияның жəне

мəдениеті

мəдениеттің дағдарысы туралы.

контекстіндегі

2.

М.Хайдеггер жəне батыстық

батыстық

əлемдегі адам өмір сүруінің трагизмі

философия

мен драматизмін қайта

ойластырудың сыни тəжірибесі.

М.Хайдеггер жəне еуропалық

нигилизмді талдау.

3.

А.Камю жəне əлеуметтік

жатсыну жағдайындағы адамның

сандырақ өмір сүруі тақырыбы.

Бүліктің сандырақтығы жəне

батыстық адамның сандырақ

героизмі.

4. Ж.-П.Сартр

шығармашылығындағы əлеуметтік

бірдейліктің философиялық

ізденістері.

5.

Шекаралық ахуал

жағдайларындағы адам өмір сүруінің

трагизмін философиялық талдау

(К.Ясперс).

6.

Адам өмір сүруінің

қақтығыстары мен драматизмі,

«бақытсыз сананың» қалыптасуы

(Психоанализ).

7. М.Фуконың билік пен білім

контаминациясы мəселесі .

8.

Постомодернизм

философиясының қалыптасуы.

Постмодернистік ойлаудың өзіндік

ерекшелігі. Постмодернизмнің

батыстық философиясыны сынауы:

иə жəне қарсы. Постмодернистік

философияның позитивтік

бағдарламасы.

9.

Адам, оның мəні

Тəжірибе

1.

Адам мен қоғам болмысындағы

1

мен өмір сүруі

табиғилық пен мəдениліктің

арақатынасы.

2.

Адам өмір сүруінің

дихотомиялары. Адам өмір сүруінің

тарихи дихотомиясы. Адам өмір

сүруінің экзистенциалдық

дихотомиясы.

3.

Адамның шынайы болмысы.

Адамның жемісті бағдарлануы. Адам

болмысының бірегейлігі. Адам

болмысының əрдайым болмыс-

емеске қарайлығы.

4.

Адам, техника жəне тарихи

прогресс. Экономикалық-саяси

мақсаттылық пен адам өмір сүруі

мағынасының арақатынасы.

Барлығы:

15

№ жəне сабақ

Тапсырмалар мазмұны

Бақылау

Тапсыру

тақырыбы

қалпы

мерзімі

1. Философия

1.

Негізгі философиялық терминдер сөздігі:

Конспектті

2 апта

мəдениет феномені

дүниетаным, философия, мифология, религия,

тексеру,

ретінде

монотеизм, политеизм, логика, онтология,

ауызша

гносеология, əдіснама, метафизика, диалектика.

жауап беру,

2. Түсіндіріп беріңіз:

тест

·

Дүниеге көзқарастың түсінігі.

тапсырмалар

·

Дүниеге көзқарастың типтері, түрлері.

ын орындау.

·

Діни дүниетанымның ерекшеліктері.

·

Діннің əлеуметтік қызметтері.

3. Келесі анықтамаларға сүйеніп, философиялық

білім жəне оның негізгі белгілері туралы

тұжырымдар жасаңыз.

·

Аристотель: Философия – ғылымдар

·

негізі.

Сократ: Философия – ойлау арқылы

·

ақиқатқа, білімге жету.

Геродот: Философия – білімді,

ақылдылықты сүю.

4. Тест тапсырмалары

2. Мəдени-тарихи

1. Негізгі философиялық терминдер сөздігі:

Конспекттің

2 апта

контекстегі

агностицизм, материализм, идеализм, дуализм,

болуы,

философия

объективтік жəне субъективтік идеализм,

ауызша

монизм.

жауап беру,

2. Сұрақтарға жауап жазыңыз:

тест

·

Философия пəні неге керек?

тапсырмалар

·

Философиялық ой кешу типтері.

ын орындау.

·

Философиялық бағыттар мен жүйелердің

3.

көп түрлілігі.

Тест тапсырмалары

3. Шығыс

1. Негізгі философиялық терминдер сөздігі:

Конспекттің

3 апта

мəдениетіндегі

Ведалар, Упанишадалар, карма, архат, атман,

болуы,

философия феномені

брахман, йога, нирвана, сансара, касталық жүйе,

ауызша

буддизм, конфуцийшылдық, даосизм, моизм,

жауап беру,

легизм, жэнь, дао, ди, инь жəне ян, ли, сяо, ци.

тест

2. Жазып көрсетіңіз /кесте түрде/:

тапсырмалар

·

Көне Үнді философиясының негізгі

ын орындау.

мектептері жəне өкілдері.

· Көне Қытай философиясының негізгі

3.

мектептері жəне өкілдері.

Тест тапсырмалары

4. Антикалық

1.

Негізгі философиялық терминдер сөздігі:

Конспекттің

3 апта

мəдениеттегі

софистика, полития, эпикуреизм, стоицизм,

болуы,

философия

киниктер, римдік стоицизм, стоицизм.

ауызша

2. Ауызша жəне жазба талдау:

жауап беру,

·

Ежелгі Греция философиясының

тест

ерекшеліктері.

тапсырмалар

· Көне Греция философиясының негізгі

ын орындау.

даму кезеңдері мен мектептері.

4. Тест тапсырмалары

5. Ортағасырлық

1.

Негізгі философиялық терминдер сөздігі:

Мəтіннің

4 апта

мəдениеттегі

христиандық дүниетаным, неоплатонизм,

қорытындыс

философия феномені

теоцентризм, провиденциализм, креационизм,

ы жəне

теология, схоластика, томизм.

талдануы,

2.

Орта ғасырдағы ойшылдар Августин, Фома

конспекттің

Аквинскийдың Құдай, адам мен тағдыр туралы

болуы,

жазылған мəтіннен үзіндіні көшіріп жазыңыз.

тесттерді

3.

Номинализм мен реализмнің бағытын жəне

орындау

универсалий мəселесін ашып көрсетіңіз.

4. Тест тапсырмалары.

6. Исламдық

1.

Негізгі философиялық терминдер сөздігі:

Конспекттің

4 апта

ортағасырлық

фəлсəфа, араб-тілдік перипатетизм, Құран,

болуы,

мəдениет

суфизм, ирандық суфизм, құтты білік, түріктілді

ауызша

контестіндегі араб-

философия.

жауап беру,

мұсылмандық

2.

Əл Ғазали мен Əл Киндидің еңбектерін

тест

философиясы

мұқият оқып шығыңыз жəне мына сұрақтарға

тапсырмалар

жауап беруге талпыныңыз:

ын орындау.

·

Бұл данышпандардың ортақ жақтары

неде?

· Олар өмір сүрген дəуірді сипаттаңыз.

· Осы ойшылдар зерттеген негізгі

мəселелер қандай?

·

Қайсысында діни, ал қайсысында

философиялық пайымдау басымырақ?

· Əл Ғазаи мен Əл Кинди философиясы

3.

сізге қандай ой салды?

Тест тапсырмалары

7. Ренессанс пен

1.

Негізгі философиялық терминдер сөздігі:

Ауызша

5 апта

Реформация

антропоцентризм, ренессанс, эзотерикалық

жауап жəне

мəдениетіндегі

ілімдер, неоплатонизм, герметизм, каббала,

конспекттің

философия

мистицизм, ренессансты гуманизм, ренессансты

болуы. Тест

неоплатонизм, ренессансты аристотелизм,

тапсырмалар

ренессансты скептицизм жəне эпикуреизм,

ын орындау.

Реформация.

2.

Қайта Өркендеу философиясының

ерекшеліктері мен айырмашылықтарын

Ренессанс философиясын Орта ғасыр

философиясымен салыстыра отырып талдау.

3.

Н.Макиавеллидің саяси философиясын жəне

оның «күшті мемлекет» моделінің

қалыптасуындағы маңыздылығын айқындап

береңіз.

4.

Тест тапсырмалары.

8. Жаңа Заман

1.

Негізгі философиялық терминдер сөздігі:

Ауызша

5 апта

мəдениетіндегі

эмпиризм, рационализм, эпистемология,

жауап,

батысеуропалық

трансценденталды философия, диалектика,

конспекттің

философия

категориялық императив.

болуы, кесте

2.

Декарт философиясының субстанция

жəне

мəселесін ашып көрсетіңіз.

кроссвордты

3.

Танымдағы философиялық бағыттардың

тексеру,

кестесін құрыңыз /эмпиризм жəне рационализм,

тесттерді

олардың өкілдері/.

орындау.

4. Фрэнсис Бэконның идолдары мен əдістері

бойынша философиялық кроссворд жасаңыз.

5.

Тест тапсырмалары

9. ХХ ғ. мəдениет

1. Марксистік философияның негізгі идеяларын

Ауызша

6 апта

контекстіндегі

ашып көрсетіңіз.

жауап жəне

марксистік философия

2. Маркстік философиясындағы келесі

конспектің

жəне посткеңестік

қағиданың мəнін ашып көрсетіңіз:

болуы. Тест

философия

· «Философтар əр түрлі жолдармен

тапсырмалар

дүниені түсіндірумен болды, алайда

ын орындау.

мəселе оны өзгертумен дəйектеледі»

2. Тест тапсырмалары.

10. ХІХ ғ.

1. Негізгі философиялық терминдер сөздігі:

Ауызша

6 апта

мəдениетіндегі

индустриалды қоғам, техникалық прогресс,

жауап жəне

батысеуропалық

ғылымның «алтын ғасыры», əлеуметтік-саяси

конспекттің

философия

философия, эксплуатация, позитивизм,

болуы. Тест

позитивтік социология, сциентизм,

тапсырмалар

эмпириокритицизм, махизм, неокантианство,

ын орындау.

өмір философиясы, еуропалық нигилизм.

2. А.Шопенгауэр мен М.Хайдеггердің

еңбектерін оқып шығыңыз. Мына сұрақтарға

талдаңыз:

·

А.Шопенгауэр мен М.Хайдеггер

философиясының ортақ жақтары мен

айырмашылықтары неде?

· А.Шопенгауэр өмір мен өлімді қалай

·

түсінеді?

М.Хайдеггердің пікірінше, гуманизм

·

дегеніміз не?

Олардың пікірлерімен келісетін-

келіспейтін жақтарыңыз бар ма? Өз

ойыңызды білдіріңіз.

3. Талдау жасаңыз: Жатсыну мен оны жеңудің

маркстік тұғырнамасы: иə жəне қарсы.

4. Тест тапсырмалары

11. ХІХғ. – ХХ ғ.

1. Негізгі философиялық терминдер сөздігі:

Ауызша

7 апта

басындағы ресейлік

славянофильдік, батысшылдық, Ресейдің діни

жауап жəне

мəдениет

философиясындағы ерік, махаббат, соборлық;

конспекттің

контекстіндегі орыс

жалпыбірлік.

болуы. Тест

философиясы

2. Герценнің, Чернышевскийдің жəне т.б.

тапсырмалар

философиялық көзқарастары туралы деректер

ын орындау.

дайындаңыз.

3. ІХ-ХVIII ғасырларда Ресейде философияның

қалыптасуы мен дамуын ашып көрсетіңіз.

4. ХІХ ғасырдағы орыс философиясына

мінездеме беріңіз: славянофильдер жəне

батысшылдар.

5. Тест тапсырмалары.

12. Қазақ

1. Негізгі философиялық терминдер сөздігі:

Сұрақтарға

7 апта

мəдениетіндегі

синкретизм, жырау, Тəңір, Умай.

жауап жазу,

философия феномені

2. Эссе. Шəкəрім Құдайбердіұлының қазақтың

түсіндіріп

тұнғыш кəсіби философы аталуының себебін

беру жəне

көрсетіңіз:

конспекттің

· Шəкəрімнің «Үш анық» еңбегін оқып

болуы. Тест

шығыңыз.

тапсырмалар

·

Еңбекте зерттелетін негізгі мəселелер

ын орындау.

қандай?

· Оның философиялық көзқарасын қай

бағытқа жатқызар едіңіз?

· Үш анық деп Шəкəрім нені атайды?

· «Шəкəрім – қазақтың тұнғыш кəсіби

философы» деген пікірмен келісесізбе?

3. Тест тапсырмалары.

Аралық бақылау

1-12 тақырыптар бойынша тест тапсырмаларын

Тест

8 апта

орындау.

тапсырмалар

ының

орындалуы

13. ХХғ. – ХХІ ғ.

1. Негізгі философиялық терминдер сөздігі:

Ауызша

8 апта

қарсаңы мəдениеті

еуропалық нигилизм, экзистенциализм,

жауап жəне

контекстіндегі

шекаралық ахуал, сандырақ өмір сүруі,

конспектің

батыстық философия

персонализм, психоанализ, «өзді-өзділікті

болуы. Тест

жоғалту», идеология, структурализм,

тапсырмалар

постструктурализм, постмодернизм.

ын орындау.

2. Қазіргі философия өкілдерінің негізгі

бағыттарының кестесін құрыңыз.

3. Мəтінді оқып шығып жəне қазіргі

философиядағы атақты философтардың негізгі

идеяларын көшіріп жазыңыз:

·

Альберт Камю

·

Карл Поппер

·

Мишель Фуко, т.б.

4. Тест тапсырмалары.

14. Болмыс

1. Негізгі философиялық терминдер сөздігі:

Ауызша

9 апта

философиясы

болмыс, онтология, болмыс-емес, айқын жəне

жауап жəне

бейайқын онтология, экзистенциалды

конспектің

дихотомия, неопсихоанализ, трансперсоналды

болуы. Тест

психология, футурталықсытпа.

тапсырмалар

2. Келесі тақырыпқа деректер дайындаңыз:

ын орындау.

·

Болмыс жəне бейболмыс мəселелері. Оны

шешудің негізгі тəсілдері жəне ол

сілтеген адам болмысының негізгі

стратегиялары.

· Адам қазіргі кездің басты құндылығы

жəне капиталы ретінде.

·

Неопсихоанализ өлім жөнінде.

3. Тест тапсырмалары.

15. Философиялық

1. Негізгі философиялық терминдер сөздігі:

Ауызша

9 апта

антропология

антропология, антропоцентризм, адамның

жауап жəне

əлеуметтік бірдейлігі, еркіндік, өмір, бақыт,

конспектің

есерсоқтық, анархия, өктемшілдік

болуы.

(авторитаризм), конформизм, конформдық

Кестенің

мінез-құлық, деспотизм.

қорғалуы.

2. Кесте арқылы көрсетіңіз:

Тест

·

Адамның рухани өміріндегі

тапсырмалар

философиялық, діни жəне ғылыми

ын орындау.

танымдары жайлы санадағы

айырмашылықтар.

· Биологиялық жəне əлеуметтік адам Тест

тапсырмалары.қасиеттерін.

3. Тест тапсырмалары.

16. Əлеуметтік

1. Негізгі философиялық терминдер сөздігі:

Ауызша

10 апта

философия

антропоциогенез, саясат, мемлекет, бұқаралық

жауап жəне

қоғам, əлеуметтік модернизм, өндірмелі жіне

конспектің

өндірімсіз еңбек, əйел еңбегі, экономикалық

болуы. Тест

жəне əлеуметтік жатсынулар, ашық жəне жабық

тапсырмалар