Добавил:
bekan
Опубликованный материал нарушает ваши авторские права? Сообщите нам.
Вуз:
Предмет:
Файл:2-semestr / 5-lekciya_jif
.pdf
5-lekciya. Visual Studio ortalıǵında programmalastırıw. Visual
Studio ortalıǵında menyular hám úskeneler paneli
Microsoft Visual C++ (MSVC) — Microsoft korporaciyasınıń C, C++,
C++/CLI hám C++/CX programmalastırıw tillerine arnalǵan kompilyator,
MSVC - menshikli programmalıq támiynat; ol dáslebinde jeke ónim boldı, biraq
keyinirek Visual Studio ortalıǵınıń bir bólegi boldı hám sınaq hám biypul
programmalardıń ekewinde de ashıq boldı. Ol C++ kodın tayarlawǵa hám
redaktorlawǵa arnalǵan quralları, ásirese Windows API, DirectX hám .NET
ushın kodtı qamtıydı. Kóplegen qosımshalar durıs jumıs islewi ushın qayta
bólinetuǵın Visual C++ jumıs waqıtınıń kitapxana paketlerin talap etedi. Bul
paketler kóbinese olar qollaytuǵın qollanbalardan bólek ornatıladı, bul birneshe
qollanbalarǵa paketti tek bir ornatıw menen paydalanıwǵa imkaniyat beredi. Bul
Visual C++ qayta tarqalatuǵın hám orınlanıw waqıtı paketleri tiykarınan
kóplegen qollanbalar paydalanatuǵın standart kitapxanalar ushın ornatıladı.
Microsoft Visual C++ tariyxı
Visual C++ tiliniń aldıńǵı versiyası Microsoft C/C++ dep ataldı. Sonday-
aq Microsoft QuickC 2.5 hám Windows 1.0 ushın Microsoft QuickC boldı.
Visual C++ kompilyatorı ele de Microsoft C/C++ retinde belgili hám Visual
C++ 2015 Jańalaw 2 shıǵarılımı boyınsha 14.0.23918.0 versiyasında.
16 bitli versiyalar
C Lattice C tiykarındaǵı Microsoft C 1.0 1983 jılı Microsoft
korporaciyasınıń birinshi C ónimi boldı. Ol K&R C sáykes kelmedi.
C 2.0 kod segmenti menen maǵlıwmatlar ushın 1 MB shekem imkaniyat
beretuǵın úlken úlgi qollawın qostı.
C 3.0 Microsoft korporaciyasında jaratılǵan birinshi versiyası boldı. Bul
versiya K&R hám keyingi ANSI standartı menen úylesimlilikke arnalǵan.
Ol 1984 jıldıń basında Microsoft sistemasında (Windows hám Xenix
tayarlaw ushın) paydalanıldı. Ol 1985 jılı ónim retinde jetkizildi.
C 4.0 optimallastırıwlardı hám CodeView, dáslepki dárejedegi ońlaw
quralın qostı.
qollawın qostı.
MFC 2.0 kiretuǵın Visual C++ 1.0 "Visual" C++ tiliniń 1993 jıl fevralda
shıǵarılǵan birinshi versiyası boldı. Ol Cfront 2.1 úylesimli hám eki
basılımda ashıq boldı:
o Standart: Windows sistemasına arnalǵan QuickC almastırıldı.
o Kásiplik dárejedegi: C/C++ 7.0 almastırıldı. DOS hám Windows
qosımshaların, optimallastırıwshı kompilyatordı, dáslepki profildi
hám Windows 3.1 SDK-nı dúziw imkaniyatın qamtıydı. Sonday-aq
Phar Lap 286 DOS Extender Lite qosılǵan.
Visual C++ 1.5 1993 jılı dekabrde shıǵarıldı, oǵan MFC 2.5 kirdi hám
MFC-ge OLE 2.0 hám ODBC qollawın qostı. Bul tek CD-ROM-da
shıqqan Visual C++ birinshi versiyası boldı.
o Visual C++ 1.51 hám 1.52 jazılıw xızmetiniń bólegi retinde ashıq
boldı.
o Visual C++ 1.52b 1.52-ge uqsas, biraq basqarıwdı tayarlaw
jıynaǵın qamtımaydı.
o Visual C++ 1.52c 1.5 versiyasınıń patchlanǵan versiyası boldı. Bul
Microsoft Windows 3.x sistemasına arnalǵan sońǵı hám eń ataqlı
tayarlaw plaforması. Ol Microsoft Developer Network arqalı ashıq.
o h.t.b;
Qollanılıwı
Visual Studio tómendegi bir qansha komponentlerdi qollaydı:
Visual Basic. NET - ol visual Basic tiykarında payda bolǵan ;
Visual C++;
Visual C#;
Visual F# (Bul Visual Studio 2010 nan baslap qollanıladı).
Visual Studio paketin sistemaǵa ornatıw
Visual Studio paketiniń hár túrli versiyaları ámelde bolıp, házirgi kúnde
Visual Studio 2019, 2022, 2026 versiyaları keń en jayǵan. Hárbir versiyasına bir
neshe moduller qosılıp atır, bul bolsa óz gezeginde programmanı júkleniwin
páseytiwine alıp keledi. Usılardı esapqa alıp, kompyuterińizdiń konfiguraciyası
yaǵnıy múmkinshiligine qaray (operativ yad kólemi, processor,... ), kerekli
paketti ornatıw usınıs etiledi.
Visual Studio programma jazıw ushın ortalıq esaplanadı. Bul ortalıqta
programma kodların kompyuter kodlarına ótkerip beretuǵın kompilyator
birlestirilgen. Hárbir programmalastırıw túri ushın bólek kompilyator ámelde
bolıp, qollanılǵan programmalastırıw tiline qaray kompilyator iske túsedi.
Visual Studio paketi ornatılsa, barlıq kompilyatorlarda avtomat ornatıladı.
Visual Studio programmasın iske túsiriw
Interfeys - bul paydalanıwshıǵa ortalıq menen qolay óz-ara baylanıstı
támiyinleytuǵın programmalıq qural bolıp tabıladı. Kompyuterińizde Microsoft
Visual C++ programmasın ornatqanıńızdan keyin onı Pusk/Programmi
punktinen iske túsiriwińiz múmkin. Qolaylıq ushın ornatılǵan programmalıq
ónim belgisin operaciyalıq sistema jumıs stolınıń tómengi bóleginde jaylasqan
operativ iske túsiriw paneline jaylastırıp qoyıw usınıs etiledi.
Bul panelde jaylasqan qálegen belgi tıshqanshanıń bir ǵana basılıwı
menen iske túsedi. Solay etip, Microsoft Visual C++ programmasın iske
túsiremiz. Ekranda tiykarǵı ayna - programmanıń jumısshı maydanı payda
boladı.
Visual Studio 2022 – bul kóp funkciyalı integraciyalasqan islep shıǵıw
ortalıǵı (IDE) bolıp, Microsoft tárepinen islep shıǵarılǵan. Bul ortalıq C++, C#,
Python hám basqa tillerde programmalastırıw ushın qollanıladı. Interfeysi
zamanagóy, qollanıwǵa qolaylı hám intuitiv etip dizaynlanǵan. Programmanı
baslaǵanda birinshi kórinetuǵın orın – Start Window (Baslaw aynası). Bul jerde
jańa proekt jaratıw, bar proektti ashıw yamasa sońǵı proektler menen tez jumıs
baslawǵa boladı. Start Window-da "Create a new project", "Open a project or
solution", "Clone a repository" sıyaqlı tiykarǵı variantlar bar.
Bul ayna Visual Studio 2022-niń zamanagóy kórinisi:
Start Window-da qollanıwshı tez qolaylı jumıs baslaw ushın "Create a
new project" knopkası eń kóp qollanıladı.
IDE (ortalıq) ashılǵan soń tiykarǵı ishki kórinisi ashıladı: ústińgi qatarında
Menu Bar (bas menyular), astında Standard Toolbar (tiykarǵı úskeneler
paneli), shep jaǵında Solution Explorer, ortasında Code Editor, oń jaǵında
Properties, Output hám basqa paneller.
Bul – Visual Studio 2022-niń tiykarǵı interfeysi (Menu Bar, Toolbar,
Solution Explorer hám code editor kórsetilgen):
Menu Bar – IDE-niń eń ústińgi qatarı. Tiplik bas menyular: File, Edit,
View, Project, Build, Debug, Tools, Extensions, Window, Help. Bul
menyulardıń barlıǵı proekt jumısın basqarıw ushın qollanıladı.
Menu Bar hám Standard Toolbar qatarı (zoom etilgen kórinisi):
Standard Toolbar – tez qollanılatuǵın funkciyalar ushın knopkalar
toparlastırılǵan panel. Mısalı: New, Open, Save, Undo/Redo, Cut/Copy/Paste,
Start Debugging (jasıl úshmúyeshlik), Stop Debugging hám t.b.
Toolbar-da oń jaǵında "Add or Remove Buttons" ashılatuǵın menyusı bar
– bul jerde qosımsha knopkalar qosıw yamasa óshiriwge boladı.
Toolbar knopkaların qosıw/óshiriw ushın Tools → Customize dialogı
qollanıladı. Bul dialogda "Toolbars" hám "Commands" tabları bar.
Tools → Customize dialogınıń kórinisi (toolbarlar hám knopkalar sazlaw
ushın):
Bul dialog arqalı IDE interfeysin óz qálegińizge qaray ózgertiwge boladı.
Tiykarǵı panel hám aynalar:
Solution Explorer (Ctrl+Alt+L) — proekt hám fayllar strukturasın
kórsetedi
Properties Window (F4) — saylanǵan obyekt qásiyetlerin ózgertiw
Toolbox (Ctrl+Alt+X) — komponentalar (Windows Forms/WPF ushın)
Output — build hám debug xabarları
Error List — qáteler hám eskertiwler
Bul paneler View menyusı arqalı ashıladı. Paneller ornalasıwın drag-anddrop arqalı ózgertiwge boladı yamasa Window → Reset Window Layout
penen baslawshı ornına qaytarıw múmkin.
Solution Explorer hám Properties paneli kórsetilgen tiykarǵı interfeys:
Bul kóriniste Solution Explorer oń jaqta, code editor ortada hám
Properties astında ornalasqan.
ÚY JUMÍSÍ TAPSÍRMALARÍ:
1. Visual Studio 2022-ni ashıń hám Start Window-dan jańa Console App
(C++) proekt jaratıń.
2. Tools → Customize ashıń hám Standard Toolbar-ǵa "Comment
Selection" hám "Uncomment Selection" knopkaların qosıń.
3. View → Toolbars arqalı "Debug" toolbarın qosıń hám ornın ózgertip
kórıń.
4. Tools → Options → Environment → General bóliminde "On startup,
open" parametrin "Most recent solution" etip sazlań.
5. Bir neshe fayl ashıń hám Window → Tile Vertically qollanıń.
6. Baqlaw sorawları:
7. Start Window-da qanday tiykarǵı variantlar bar?
8. Menu Bar-da qanday tiykarǵı menyular bar hám olardıń maqseti qanday?
9. Standard Toolbar-da qanday jedel knopkalar (túymeler) bar?
10. Tools → Customize dialogında qanday tablar bar?
11. Solution Explorer hám Properties Window qalay qollanıladı?
12. Interfeys joybarın baslawshı jaǵdayǵa qaytarıw ushın qanday komanda
bar?
GUI ortalıǵında programmalastırıw. C++ GUI yamasa C++ grafikalıq
paydalanıwshı interfeysi qosımshasın jaratıw ushın bizge C++ GUI qosımshasın
qollaytuǵın IDE (ortalıq) zárúr. GUI qosımshasın jaratıw ushın Visual Studio
2019 ortalıǵın paydalanamız, sebebi ol C++ GUI qosımshası ushın jaqsıraq.
C++ te GUI-di iske túsiriw
Ol ushın proektti Visual Studio ortalıǵında jaratamız. Sonıń menen,
Visual Studio ortalıǵında proekt jaratıwdan baslaymız. Visual Studio ortalıǵın
ashqannan keyin Visual C++ tayar parametrlerin tańlap, reń temasın tańlaw
kerek.
Soń biz proekt shablonın qosamız, sonlıqtan CLR Empty
Project(.NetFramework) izlew kerek. Bul struktura .Net hám C++ kodı arasında
informaciya almasıwdı támiyinleydi.
Keyingi adımda proekttiń atın jazıp, proekttiń ornın tańlawǵa boladı. Bunı
juwmaqlaǵannan keyin siz Jaratıw túymesin basıwǵa boladı, sonda proekt
jaratıladı.
Windows Form jaratıw
Proekt jaratılǵannan keyin, biz endi Windows forma qosımshasın islep
shıǵamız. Ol ushın forma faylın jaratıw kerek. Joqarıdaǵı qatardaǵı Project
menyusın basıp, Add New item (jańa element qosıw) komandasın tańlaymız.
Usı adımnan keyin Visual C++ astında UI tańlań, Windows formasın basıń hám
forma faylın ashıw ushın ―add‖ (qosıw) túymesin basıń.
Endi siz qosımsha konfiguraciyalardı isleysiz. Taǵı da Project ->
Properties túymesin basıw kerek, ol konfiguraciya xarakteristikaların ashadı
hám sol jerden Linker punktin tańlap, ashılǵan dizimnen System-di basıń.
System-di basqanda ishki sistema opciyası payda boladı hám onı ashılǵan
dizimnen tańlaw kerek, sebebi SubSystem operacion sistemaǵa .exe faylın qalay
iske qosıw kerekligin aytadı. Ashılǵan qatardan Windows sistemasın tańlaw
kerek.
#include "MyForm.h"
using namespace System;
using namespace System::Windows::Forms;
[STAThread]
void main(array<String^>^ args)
{
Application::EnableVisualStyles();
Application::SetCompatibleTextRenderingDefault(false);
MyProject::MyForm form;
Application::Run(% form);
}
Usı adımnan keyin siz kiriw noqatın tańlawıńız kerek. Sonıń menen,
konfiguraciya parametrleri astındaǵı ―Qosımsha‖ punktin tańlap, ―Kiriw
noqatın‖ tiykarǵı etip jazıp ―OK‖ túymesin basıń. Kiriw noqatı .exe faylınıń
dáslepki adresin bildiredi.
Konfiguraciyalar tamamlanǵannan keyin shep jaq qatardan Myform.cpp faylın
basıp, usı faylǵa kodtı qosıń.
Kodı:
Joqarıdaǵı kodtı .cpp faylına qoyıwǵa boladı. Bul kod baǵdarlamanıń
qalay orınlanatuǵının kórsetedi; MyProject — proekt atı; onı proekt atıńızǵa
sáykes ózgertiwińiz kerek. Bul jaǵdayda proekttiń atı Project2 boladı. Sol sıyaqlı
MyForm - forma faylınıń atın; onıń forma faylıńızdıń atına sáykes ózgertip,
saqlawǵa boladı.
Endi Myform.h túymesin basıń, sonda kodlaw bólegi bar ekenin
bayqaysız, biraq forma joq. Sonlıqtan onı saqlap, japqannan keyin Visual
Studionı qayta ashıw kerek.
Visual Studionı ashqannan keyin Myform.h túymesin basıw kerek, ayna
forması tómendegi súwrette kórsetilgendey payda boladı.
Endi formanı orınlatıw arqalı tekseriwge boladı. Solay etip Windows
otladchik (debugger) túymesin basıwǵa boladı hám ol jaqsı jumıs islep tursa,
Windows formasına ayırım túymelerdi qosıwdı dawam etiw kerek.
Соседние файлы в папке 2-semestr