Гісторыя Беларусі ў кантэксце сусветнай цывілізацыі
.pdf13.Довнар-Запольский, М.В. История Белоруссии. – Минск:
2003.
14.Загарульскі, Э.М. Заходняя Русь: IХ-ХIII стст.: Вучэбны дапаможнік для гістарычных факультэтаў ВНУ, / Э.М.Загарульскі.- Мн.: Універсітэцкае, 1998. 240 с.
15.История Беларуси: полный курс: учебное пособие для студентов неисторических специальностей ВУЗов / Ю.Л. Козаков [и др.]. – Минск: Юнипресс, 2010. – 507 с.
16.История Беларуси в контексте мировых цивилизаций: учебное пособие / В.И.Голубович [и др.]; под ред. В.И. Голубовича, Ю.М. Бохана. – Минск: Экаперспектыва, 2008. – 446 с.
17.История Беларуси: пособие для студентов экономических специальностей / авт.-сост. А.Н. Аксенович [и др.]. – Гомель: Белорусский торгово-экономический ун-т потреб. кооперации, 2011. – 155 с.
18.История Беларуси: учеб. пособие для студентов, обеспечивающих получение высш. образования: в 2 ч. – Ч. 2 / Я.И. Трещенок, А.А. Воробьев, Н.М. Пурышева, М.И. Матюшевская; под ред. Я.И. Трещенка. – Могилев: МГУ им. А.А. Кулешова, 2005. – 310 с.
19.Качаноўскі, А.Г. Гісторыя Беларусі і сусветная цывілізацыя: вучэбны дапаможнік / А.Г. Качаноўскі [і інш.]. – Мінск БДУ, 2008. – 311 с.
20.Качаноўскі, У.У. Гісторыя культуры Беларусі: вучэбны дапаможнік /У.У.Качаноўскі. – Мінск: Экаперспектыва, 1994. – 162 с.
21.Ковкель, И.И История Беларуси с древнейших времен до нашего времени / И.И. Ковкель, Э.С. Ярмусик. – Минск: Аверсэв, 2000. – 592 с.
22. Котов, А.И. История Беларуси и мировые цивилизации
/А.И. Котов. – 9-е изд. – Минск: Энцыклапедыкс, 2012. – 235 с.
23.Краўцэвіч, А.К. Стварэнне Вялікага княства Літоўскага/ А.К.Краўцэвіч.-Жэшаў: 2000.- 238 с.
24.Лыч, Л. Гісторыя культуры Беларусі: вучэбны дапаможнік / Л. Лыч, У. Навіцкі. – Мінск: Экаперспектыва, 1996.– 510 с.
25.Народная культура Беларусі. Энцыклап. Даведнік./ Мінск: Белар. энцыклапедыя, 2002.- 432 с.
210
26.Новик, Е.К. История Беларуси с древнейших времен до 2012 г. / Е.К. Новик, И.Л. Качалов, Н.Е. Новик; под ред. Е.К. Новика. – 3-е изд.– Минск: Вышэйшая школа, 2012. – 542 с.
27.Саракавік, І.А. Гісторыя Беларусі ў кантэксце сусветнай гісторыі / І.А. Саракавік. – Мінск: Современная школа, 2009. – 454 с.
28.Трещенок, Я.И. История Беларуси. – Ч.1: Досоветский период / Я.И. Трещенок. – Могилев: МГУ им. А.А. Кулешова, 2003. – 176 с.
29.Хрестоматия по истории Беларуси: учебное пособие:в 2 ч. – Ч. 1: С древнейших времен до 1917 г. / сост.: Я.И. Трещенок
[и др.]. – Минск: БГУ, 2008. –623 с.
30.Чесновский, М.Э. История внешней политики Беларуси. / М.Э.Чесновский. Историко-методическое пособие. - Минск: 2003.
31.Чигринов, П.Г. Белорусская история: научно-популярный очерк / П.Г. Чигринов. – Минск: Современная школа, 2010. – 928 с.
32. Эканамічная гісторыя Беларусі: вучэбны дапаможнік / В.І. Галубовіч [і інш.]; пад рэд. В.І. Галубовіча. – 3-е выд., дап. і перапрац. – Мінск: Экаперспектыва, 1999. – 446 с.
33. Юхо, Я.А. Кароткі нарыс дзяржавы і права Беларусі: вучэбны дапаможнік / Я.А.Юхо. – Мінск: Універсітэцкае, 1992. – 270 с.
Дадатковая
1.Багдановiч, А.I. Навуковая i культурна-асветнiцкая дзейнасць iнтэлiгенцыi Беларусi (1861–1900 гг.) / А.I. Багдановiч. – Мiнск:
БНТУ, 2012. – 153 с.
2.Беларусь в интеграционных проектах / А.К. Акулик [и др.]. – Минск: Беларуская навука, 2011. – 322 с.
3.Беларусь советская: материалы «круглого стола» / БНТУ; редкол.: В.А. Божанов (отв. ред.) [и др.]. – Минск: БНТУ, 2012. – 150 с.
4.Бущик, В.В. Человек и общество в условиях социально-по- литических преобразований / В.В. Бущик. – Минск, 1999. – 263 с.
5.Дзмітрачкоў, П.Ф. Беларусь у складзе Вялікага Княства Літоўскага другой паловы ХIII - першая палова ХVII стст.: Вучэбны дапаможнік для гістарычных спецыяльнасцей вышэйшых навучальных устаноў / П.Ф.Дзмітрачкоў. Магілёў: МДУ імя А.А.Куляшова, 2003. - 312 с.
211
6.Дук, Д.У. Полацк ХVI-ХVIII стагоддзяў: нарысы тапаграфіі, гісторыі матэрыяльнай культуры і арганізацыі жыццёвай прасторы насельніцтва беларускага горада / Д.У.Дук. –Наваполацк: ПДУ, 2007. - 267 с.
7.Зялінскі, П.І. Гісторыя Беларусі (1917–1945): дапаможнік / П.І. Зялінскі, У.К.Коршук, У.Ф.Ладысеў. – Мінск: БДУ, 2012. – 271 с.
8. История белорусской государственности / В.А. Божанов [и др.]. – Минск: Академия управления при Президенте Республики Беларусь, 2002. – 194 с.
9.Кириенко, В.В. Белорусская ментальность: истоки, современность, перспективы / В.В. Кириенко. – Гомель: ГГТУ им. П.О. Су-
хого, 2009. – 319 с.
10.Кодекс Республики Беларусь об образовании. – Минск:
РИВШ, 2011. – 352 с.
11.Консолидация белорусского народа во второй половине
XIX – XXI вв.: материалы Республиканской научно-теор. конф., 5 декабря 2012 г. / БНТУ; под ред. В.А. Божанова [и др.]. – Минск:
БНТУ, 2012. – 204 с.
11.Конституция Республики Беларусь 1994 года (с изменениями и добавлениями, принятыминареспубликанскихреферендумах24 ноября
1996 г. и17 октября2004 г.). – Минск: Амалфея, 2010. – 48 с.
12.Кукса, А.Н. Советская модель государственности в истории Беларуси и Украины в 1919–1922 гг. / А.Н Кукса. – Минск: БНТУ,
2012. – 351 с.
13.Марзалюк, И.А. Магілёў у ХII-ХVIII стст. Людзі і рэчы.
/І.А. Марзалюк. – Мн.: Веды, 1998. – 258 с.
14.На шляху станаўлення беларускай нацыi: гiсторыяграфiчныя здабыткii праблемы / В.В. Яноўская [iiнш.]. – Мiнск: Беларуская навука, 2011. – 311 с.
15.О государственном суверенитете БССР // Советская Белорус-
сия. – 29 июля 1990.
16.Парламентаризм в Беларуси / В.А. Божанов [и др.]. – Минск:
Иппокрена, 2010. – 232 с.
17.Современные глобальные трансформации и проблемы исторического самоопределения восточнославянских народов / под ред. Ч.С. Карвеля. – 3-е изд., перераб. и доп. – Минск: Четыре четверти, 2010. – 548 с.
212
18.Становление и развитие белорусской государственности / А.Г. Кохановский [и др.]. – Минск: БГУ, 2011. – 44 с.
19.Философия и идеология жизнедеятельности Беларуси: теоретические основы антикризисной модели и механизмы ее реализации / П.Г. Никитенко [и др.]. – Минск: Беларуская навука, 2009. – 621 с.
20.Хрестоматия по истории Беларуси: учебное пособие для студентов высших учебных заведений: в 2 ч. – Ч. 1. С древнейших времен до 1917 г. (сост. Я.И. Трещенок [и др.]; под ред. К.М. Бондаренко. – Минск: издательский центр БГУ, 2008. – 622 с.
21.Энцыклапедыя гісторыі Беларусі: у 6 т. / рэдкал.: Г.П. Пашкоў [і інш.]. – Мінск: Беларуская Энцыклапедыя, 1993–2003. – Т. 6.
213
З М ЕСТ Да чытача…………………………………………………………………3
Тэма 1. Уводзіныў дысцыпліну “ГісторыяБеларусі ў кантэксце |
|
сусветнайцывілізацыі” ...................................................................... |
4 |
1.1. Прадмет вывучэння гісторыі Беларусі ў кантэксце |
|
сусветнайцывілізацыі. Перыядызацыя гісторыі Беларусі............ |
4 |
1.2. Крыніцыі гістарыяграфія................................................ |
8 |
Тэма 2. Фарміраванне беларускага этнасу |
|
(VI ст. – пачатакХХ ст.)…………………………………………14 |
|
2.1. Найстаражытнае насельніцтва на тэрыторыі |
|
беларускіх зямель. Славянскі этап засялення Беларусі. .............. |
14 |
2.2.Фарміраванне беларускага этнасу
ўXIV – XVIII стст………………………………………………..22
2.3.Далейшае развіццё беларускага этнасу ва ўмовах
складвання рынкавых адносіну XIX ст......................................... |
27 |
2.4. Духоўная і матэрыяльная культура жыхароў |
|
беларускіх зямельу IX – XIX стст................................................. |
30 |
Тэма 3. Дзяржаўныяўтварэнні на беларускіх землях |
|
у IX–XVIII стст.................................................................................. |
49 |
3.1. Зараджэнне дзяржаўнасціва ўсходніхславян. |
|
Полацкае і Тураўскае княствы, іх узаемаадносіны з Кіевам |
|
і Ноўгарадам...................................................................................... |
49 |
3.2. Утварэннеі развіццёВялікага КнястваЛітоўскага, |
|
Рускага і Жамойцкага (другая палова XIII – першая палова |
|
ХVI стст.)............................................................................................ |
56 |
3.3. Цывілізацыйныя працэсы Новага часу. Беларусьу |
|
складзе Рэчы Паспалітай (другая паловаXVI – XVIII стст.)...... |
71 |
Тэма 4. Становішча беларускіхзямельу складзе Расійскай |
|
дзяржавы (канец XVIII ст. – кастрычнік1917 г.) ......................... |
81 |
4.1. Пачатак індустрыяльнайцывілізацыі. Асаблівасці |
|
сацыяльна-эканамічнага развіццяБеларусі пасля ўваходжання |
|
ў склад Расійскайдзяржавы............................................................ |
81 |
4.2. Палітыка расійскай уладыў беларускіх землях |
|
у першай палове ХIX ст. .................................................................. |
89 |
214
4.3. Вайна 1812 г. і Беларусь. Грамадска-палітычнырух |
|
у Беларусі ў канцы ХVIII – пачатку ХX стст. ............................... |
91 |
4.4. Адмена прыгоннага права і буржуазныя рэформы |
|
другой паловы ХIX – пачатку ХХстст. Асаблівасці іх |
|
правядзення ў Беларусі..................................................................... |
99 |
4.5. Першая сусветная вайна іБеларусь. Лютаўская |
|
рэвалюцыя1917 г. у Беларусі........................................................ |
104 |
Тэма 5. Фарміраванне іўмацаваннесавецкай грамадска- |
|
палітычнай сістэмыў Беларусі(кастрычнік1917 – 1941 гг.) ... |
107 |
5.1. Станаўленне беларускайдзяржаўнасці ....................... |
107 |
5.2. Асаблівасці пераходу БССР да мірнага жыцця. |
|
Новая эканамічная палітыка. Правядзенне індустрыялізацыі і |
|
калектывізацыі................................................................................. |
119 |
5.3. Культурнае развіццё Беларусі ў 1917–1941 гг. ........... |
127 |
Тэма 6. Заходняя Беларусьу складзе Польскайдзяржавы........ |
136 |
6.1. Сацыяльна-эканамічнае становішча |
|
заходнебеларускіх зямельу 1920-я – 1930-я гг........................... |
136 |
6.2. Грамадска-палітычны рух ў Заходняй Беларусі. |
|
Уз’яднанне ЗаходняйБеларусі з БССР........................................ |
138 |
6.3. Культура ЗаходняйБеларусі ў 1920-я – 1930-я гг. .... |
141 |
Тэма 7. Беларусьу гады Другойсусветнай і Вялікай |
|
Айчыннай войн................................................................................ |
145 |
7.1. Міжнародныя адносіны напярэдадні і ў пачатку |
|
Другой сусветнай вайны................................................................ |
145 |
7.2. Пачатак Вялікай Айчыннай вайны. Абарончыя баі |
|
на тэрыторыі Беларусі.................................................................... |
147 |
7.3. Акупацыйнырэжым. Партызанскі |
|
і падпольны рух............................................................................... |
151 |
7.4. Вызваленне Беларусіад нямецка-фашысцкіх |
|
захопнікаў. Завяршэнне Другойсусветнай вайны..................... |
154 |
Тэма 8. Савецкая Беларусь: дасягненні і праблемы |
|
стваральнай працы народа (1945–1991 гг.) ................................. |
159 |
8.1. Міжнародныя адносіны пасля Другой сусветнай |
|
вайны. БССР на міжнароднай арэне............................................. |
159 |
215
8.2. Аднаўленне і развіццё народнай гаспадаркі Беларусі. |
|
Грамадска-палітычнаежыццё і спробырэфармавання |
|
эканомікі ў 1950–1960-я гг............................................................. |
163 |
8.3. Сацыяльна-эканамічнае іпалітычнаежыццё |
|
Беларусі ў 1960–1980-я гг. ............................................................. |
169 |
8.4. Культура Беларусі ў 1945–1980-х гг........................... |
175 |
Тэма 9. Суверэнная Рэспубліка Беларусьу канцы ХХ – |
|
пачатку XXI стст. ............................................................................ |
181 |
9.1. Распад СССР і абвяшчэнне незалежнасці |
|
Рэспублікі Беларусь........................................................................ |
181 |
9.2. Сацыяльна-эканамічнае іпалітычнаеразвіццё |
|
Беларусі насучасным этапе........................................................... |
183 |
9.3. Культура Беларусі на сучасным этапе....................... |
188 |
Важнейшыя датыгісторыі Беларусі............................................. |
200 |
Кароткі тэрміналагічныслоўнік………………………..……..207 |
|
Літаратура........................................................................................ |
209 |
216
Вучэбнае выданне
БАЛАНДЗІН Канстанцін Іванавіч ХРОМЧАНКА Дзмітрый Мікалаевіч
ГІСТОРЫЯ БЕЛАРУСІ Ў КАНТЭКСЦЕ СУСВЕТНАЙ
ЦЫВІЛІЗАЦЫІ
Дапаможнік для студэнтаў спецыяльнасцей тэхнічнага
і тэхналагічнага профіляў адукацыі
Тэхнічны рэдактар А.У. Песенька Камп’ютарная вёрстка Д.А. Ісаева
Падпісана да друку 19.02.2015. Фармат 60 841/16. Папера афсетная. Рызаграфія.
Ум. друк. арк. 12,61. Улік.-выд. арк. 9,86. Тыраж 500. Заказ 430.
Выдавец і паліграфічнае выкананне: Беларускі нацыянальны тэхнічны ўніверсітэт. Пасведчанне аб дзяржаўнай рэгістрацыі выдаўца, вытворцы, распаўсюджвальніка друкаваных выданняў № 1/173 ад 12.02.2014. Пр. Незалежнасці, 65. 220013, г. Мінск.
