Qisqacha xulosalar

«Makroiqtisodiyot» fani umumiy iqtisodiy nazariyaning ikki muhim bo’limidan biri bo’lib, iqtisodiyotni bir butun holda o’rganadi va ishsizlik, inflyatsiya, iqtisodiy o’sish, to’lov balansi barqarorligi, davlat byudjeti, davlat qarzi kabi hozirgi zamon iqtisodining barcha muhim muammolarini tadqiq qiladi.

Iqtisodchi olimlar tomonidan makroiqtisodiy tahlil elementlari XVIII asrdanoq qo’llanila boshlagan bo’lsada makroiqtisodiyot fani XX asrning o’rtalariga kelib mustaqil fan sifatida shakllanib bo’ldi va uning asoschisi deb J.M. Keyns tan olinadi.

Makroiqtisodiy tahlilning o’ziga xos xususiyati unda agregat ko’rsatkichlardan foydalanishda namoyon bo’ladi.

Uy xo’jaliklari, firmalar, davlat va tashqi dunyo makroiqtisodiyot sub’yektlarini tashkil etadi.

Makroiqtisodiy tahlilda matematik formula, grafik va chizmalar ko’rinishidagi makroiqtisodiy modellardan foydalaniladi. Iqtisodiyotdagi barcha muammolarni o’rganish imkonini beradigan yagona model mavjud emas. SHuning uchun ham makroiqtisodiy tadqiqotlarda o’zaro bir birini to’ldiradigan ko’pgina modellardan foydalaniladi.

“Resurslar - tovarlar va daromadlar” hamda “daromadlar – xarajatlar”ning doiraviy oqimi sxemasi soddalashtirilgan makroiqtisodiy model bo’lib makroiqtisodiyot sub’yektlarining o’zaro munosabatlarini va makroiqtisodiy jarayonlarning kechishini shartli tarzda aks ettiradi.

Nazorat va muhokama uchun savollar

1. Makroiqtisodiyot fani predmetining o’ziga xos xususiyati nimada va u mikroiqtisodiyot predmetidan nimasi bilan farq qiladi?

2. Pozitiv va normativ makroiqtisodiyot tushunchalariga izoh bering.

3. Makroiqtisodiyot sub’yektlari orasida davlatning roli qanday?

4. Agregat ko’rsatkichlar deganda nimani tushunasiz? Makroiqtisodiy tahlilda agregat ko’rsatkichlardan foydalanish zaruriyati nima uchun yuzaga keladi?

5. Makroiqtisodiy modellarning mohiyatiga izoh bering.

6. Zahiralarni tavsiflovchi ko’rsatkichlar va oqimlarni tavsiflovchi ko’rsatkichlar o’rtasida qanday bog’liqliklar mavjud?

7. “Resurslar- tovarlar va xizmatlar” hamda“daromadlar –xarajatlar”ning doiraviy oqimi modelidagi qarama-qarshi omillarga izoh bering.

1. Doiraviy oqimlar modelini doiraviy aylanish tusini olishining shartlari qanday?

1 Djumaev Z.A. “Makroiqtisodiyot” fanidan O‘quv-uslubiy majmua.-T.: TDIU.-2014 y.

2 O’zbekiston Respublikasi Davlat statistika qo’mitasi ma’lumotlari asosida tuzildi

3 O’zbеkiston Rеspublikasi Prеzidеntining 2017 yil 7 fеvraldagi PF-4947-sonli “2017-2021 yillarda O’zbеkiston Rеspublikasini rivojlantirishning bеshta ustuvor yo’nalishi bo’yicha harakatlar stratеgiyasi to’g’risida”gi Farmoni ilovalari asosida tuzildi

4 O’zbеkiston Rеspublikasi Prеzidеntining 2017 yil 7 fеvraldagi PF-4947-sonli “2017-2021 yillarda O’zbеkiston Rеspublikasini rivojlantirishning bеshta ustuvor yo’nalishi bo’yicha harakatlar stratеgiyasi to’g’risida”gi Farmoni ilovalari asosida tuzildi