9-10_LEKCIYA_ES
.pdfMiyras alıw - bir klasstan ekinshi klassqa qásiyetler hám metodlardı
ótkeriw
Polimorfizm - hár qıylı klasslardaǵı usıllardı birdey at penen ataw Mısal:
Klass: Transport
Qásiyetler:
-Tezlik
-Massa
Metodlar:
-Júriw()
-Toqtaw()
Klass: Avtomobil extends Transport
Qásiyetler:
-Marka
-Model
-Jıl
Metodlar:
-Júriw() // qayta anıqlaw
-Toqtaw() // qayta anıqlaw
-Janılǵı_quyıw()
Produkciyalıq usıllar
Produkciyalıq usıllar - bul «eger-onda» (if-then) túrindegi qaǵıydalar
járdeminde bilimlerdi ańlatıw. Tiykarǵı komponentler:
Produkciyalıq qaǵıydalar - shártlerdiń hám háreketlerdiń juplanıwı
Jumıs yadı (Working Memory) - faktler bazası
Produkciyalıq interpretator - qaǵıydalardı qollanıw mexanizmi Mısal:
EGER (Patient.temperatura > 38) HÁM (Patient.jótel = TRUE) ONDA (Diagnosis.gripp_múmkinligi = "Joqarı")
Bilimlerdi ańlatıwdıń quramalı modelleri Ontologiyalar
Ontologiya - bul belgili bir domendegi túsiniklerdi, olardıń qásiyetlerin hám olardıń arasındaǵı qatnaslardı formal túrde anıqlaytuǵın specifikaciya. Tiykarǵı komponentler:
Klasslar (túsinikler) - domenniń abstrakt gruppaları
Qásiyetler - klass hám instanciyalardıń xarakteristikaları
Qatnaslar - túsinikler hám instanciyalar arasındaǵı baylanıslar
Aksiomalar - domen haqqındaǵı sózsiz haqıyqatlar
Mısal:
Klass: Awırıw
Sub-klasslar: JúrekAwırıwları, InfekciyalıqAwırıwlar, ...
Qásiyetler:
- Simptomlar (diapazon: Simptom)
- Emlew_Usılları (diapazon: EmlewUsılı)
Klass: Simptom
Instanciyalar: Jótel, Íssılıq, Bas_awırıwı, ...
Qatnas: Sebep_boladı
Domen: Awırıw
Diapazon: Simptom
Gibrid usıllar
Gibrid usıllar - bul bir neshe ańlatıw usılların biriktiretuǵın modeller. Gibrid usıllardıń mısalları:
Neyro-fazzi sistemalar - neyron tarmaqları hám fazzi logikanı
biriktiredi
Neyro-simvollıq usıllar - neyron tarmaqları hám simvollıq ańlatıwlardı biriktiredi
Produkciyalıq-freym sistemaları - produkciyalıq qaǵıydalar hám freymlerdi biriktiredi
Gibrid usıllardıń artıqmashlıǵı - olar hár bir usıldıń kúshli táreplerin biriktirip, sáykes keletuǵın kemshiliklerin kompensaciyalaydı.
Bayes tarmaqları
Bayes tarmaqları - bul itimallıq teoriyası tiykarında bilimlerdi ańlatıw usılı.
Tiykarǵı komponentler:
Nodanlar - tosınnan ózgeriwshiler (faktorlar, hádiyseler)
Baylanıslar - nodanlar arasındaǵı sebep-nátiyje qatnasları
Shártli itimallıq kesteleri (CPT) - hár bir nodanıń shártli itimallıqların saqlaydı
Mısal:
Noda: Jawın [Awa, Yaq]
Noda: Suw_sepgish [Qosılǵan, Óshirilgen] Noda: Shóp_ıǵal [Awa, Yaq]
Baylanıslar: Jawın → Shóp_ıǵal, Suw_sepgish → Shóp_ıǵal
CPT (Shóp_ıǵal):
P(Shóp_ıǵal=Awa| Jawın=Awa, Suw_sepgish=Qosılǵan) = 0.99
P(Shóp_ıǵal=Awa| Jawın=Awa, Suw_sepgish=Óshirilgen) = 0.90
P(Shóp_ıǵal=Awa| Jawın=Joq, Suw_sepgish=Qosılǵan) = 0.90
P(Shóp_ıǵal=Awa| Jawın=Joq, Suw_sepgish=Óshirilgen) = 0.01
