Qaraqalpaq estrada - qosiqlari

BAZARGÚL KARIMOVA

1957 - jılı 2 - sentyabr kúni Shımbay rayonında dúnyaǵa kelgen.1970 - jılı óz dóretiwshiligin baslaǵan.

1982 - jılı Qaraqalpaqstan Respublikasına xızmet kórsetkenartist 1992 - jılı Qaraqalpaqstan Respublikası xalıq artisti

2000 - jılı Ózbekistan Respublikasına xızmet kórsetkenartist húrmetli

20

MEHRIBANÍM ANAM

Sózi: J.Seytnazarov

Naması: R.Sultanov

Jas gezimnen taza tutıp kúttiń sen, Ómirińniń shiyrin waǵın arnap eń. “Bawırım” dep súygenińde jan ana,

Tanıp seni, mıyıq tartıp kúldim men.

Jan ana, mehriybanım ana,

Saǵındım men seni, mehriybanım ana.

Tún boyına tınıǵıp bir jatpadıń,

Men dep mezgil menen as ta tatpadıń. Háyyiw aytıp bas ushımda, jan ana, Geyde bilmey qaldıń tańnıń atqanın.

Waqtımdı barqulla xosh etip meniń,

Qızıq edi-aw aytqan talay ertegiń.

Kúlimlegen aq júzińnen, jan ana,

Kórinip dál turar edi erteńim.

Aqıl aytıp, keńes berip sen maǵan, Er etip ósirdiń, kórdi jer jáhán.

Aq sútińdi aqlaw ushın, jan ana,

Ómir boyı minnetdarman men saǵan.

1970-jıl

21

KEWLIMDE BARSAŃ

Sózi: B.Qayıpnazarov

Naması: A.Ǵayratdinov

Júzime baqqannıń kózine dártpen,

Wádege opalı, sózime mártpen.

Suǵıńdı sińdirip ózime ábden,

Telmire berme sen, Kewlimde barsań.

Sezemen: júripseń ıqlasıń ketip,

Sır saqlaw degenniń shegine jetip.

Ashıq ekenińdi járiya etip,

Bildire berme sen, kewlimde barsań.

Haqıyqat muhabbat jolın ardaqlap,

Men seni yad etip júrippen shaǵlap,

Tek ıshqı otına júrekti daǵlap,

Kúydire berme sen, kewlimde barsań.

Geyde sálemlesip salqın júz benen,

Geyde giyne oǵın atıp kóz benen,

Geyde ala jipti úzip sóz benen,

Tiydire berme sen kewlimde barsań.

1978-jıl

SENI OYLAYMAN

Sózi: R.Dúysemuratova

Naması: Z.Lepesov

Az kórdim be táshwishin bul dúnyanıń, Ózgelerge ózgermeydi qıyalım.

Jurtlar ne dese de deybersin, janım, Júrekgenem tek seni der, seni oylayman.

Baxtımdı sınayın biyǵam júrmeyin,

Júrekti daǵlama biykar kúymeyin.

Názik kewilińe hazar bermeyin,

Ne japa sheksem de seni oylayman.

Hijran azabında janıp kúysem de,

Heshkim óziń bolalmasın bilsem de,

Umıtayın , eslemeyin desem de,

Sawlatıń saǵınıp, seni oylayman.

Júrgenbediń, janım, qupıya sır saqlap,

Bilmedim kewlińdi sonshelli baqlap,

Ayralıq, saǵınısh qosıǵın yadlap,

Aytar bolsam hár dem seni oylayman.

1980-jıl

SÚYIKLI YARÍM

Sózi: U.Xojanazarov

Naması: Q.Turdıkulov

Tańda waqtı-waqtı esken samallar,

Oynap keter bir nárseni abaylar.

Salma boyındaǵı qatara tallar,

Kel dep shaqaların ırǵaydı, yarım.

Qayta bereyin dep sayǵa qarasam,

Dep turǵanday: janım, qayda barasań?

Anıǵın bile almay ayǵa qarasam,

Uyalshaq juldızlar ımlaydı, yarım.

Oylamayın deymen sennen basqanı,

Jırlamayın deymen sennen basqanı.

Tań aldınıń sulıw qarlıǵashları,

Aldımnan elp etip zuwlaydı, yarım.

Aǵın suw boyına aylanıp kelsem,

Aldaǵım haqqında oylanıp kelsem,

Bir japıraqtı suwǵa taslap jibersem,

Taslaǵan jerimde turmaydı, yarım.

1986-jıl

QARAQALPAQSTAN

Sózi: H.Dáwletnazarov

Naması: N.Qállibekov

Baǵı-bostanımız oyı hám qırı,

Bardur ana mehri, iláhiy nurı.

Qádem nıq shaǵlasın, erkinlik jırı,

Qalmaǵıl árman-ay, Qaraqalpaqstan.

Biz - ullı jawınger eldiń urpaǵı, Eseygen, kórkeygen ármanı baǵı, Áyne jaslıq, áyne nawqıran shaǵı, Shadlıqta sayranla, Qaraqalpaqstan.

Áwladpız - xalıq ushın xızmetke tayar, Tuwǵan jerdiń dańqın jáhánge jayar. Qullıq dep qos qolın kóksine qoyar, Ul-qızıń pármana, Qaraqalpaqstan.

Ármanı, úmiti altın órmekli, Insaniy dúnyada elseń kórnekli, Tuwrı sóz , pák janlı, jolı órnekli, Doslıqqa dármana, Qaraqalpaqstan.

1991-jıl

QÍZ SAǴÍNÍSHÍ

Sózi: G.Dáwletova

Naması: Q.Hilalov

Kewilim kewilińdi shaqırar sayǵa, Íshqı otın jaqqan kózleriń qayda?

Bir márgiya barday sen turǵan jayda, Ármanım juldızday aǵısar saǵan.

Kúnler ótip atır jılıslap áste,Seni kórmegeli júregim qáste. Usınayın, janım, saǵan gúldáste,

Menlik bolsań jıldırımday asıq sen maǵan.

Saǵan jetermeken ıshqım nalası,

Tek ózińseń dártlerimniń dawası.

Meni Láyli etken kóziń alası,

Atqan tańlarımdı sarǵaytpa maǵan.

1991-jıl

26

ÓTERSEŃ

Sózi hám naması: A.Ótegenov

Ey, ázizim, bul dúnyaǵa bir besh kúnlik miymansań, Bul yalǵanshı degen jaydıń bir shetine sıyǵansań. Jan qıynadıń, mal jıynadıń, kewlińdi xosh áylediń, Miyman boldıń, bir kún keldiń, taǵı bir kún keterseń.

Bes barmaǵıń birdey emes, ay-juldızlar teń emes, Sheksiz bolıp kórinse de tardur dúnya keń emes, Jaqsı bolsań baǵlar qalıp, gúl jaynatıp óterseń, Jaman bolsań daǵlar salıp, wayran etip keterseń.

Bul dúnyaǵa kimler kelip, taǵı kimler ketpegen? Keńge keńdur, bul yalǵanshı tarǵa hesh waq jetpegen. Quwsań júyrik jete almay sen jolıńda óterseń, Jıynap-jıynap jandı qıynap neler alıp keterseń?

Qolǵa tillá duwtar alıp nala sazın sherterseń, Ózińdi sál aldarqatıp, kewlińdi shad eterseń. Biri jetse, biri jetpey, arzıw-árman eterseń, Kewlińdi xosh áylegil sen, niyetińe jeterseń.

YaRÍM, SEN BILMESEŃ

Sózi: T.Qabulov

Naması: N.Musaev

Yar, seniń qáwmetiń quyashdur jáhán,

Basqa bahańdı men kózge ilmeymen.

Bul dúnya kimlerdi dárwish qılmaǵan, Yarım, sen bilmeseń, men hám bilmeymen.

Yaǵlı báhár baslanıp tur ózińnen, Jaqtı jáhán jasqanıp tur ózińnen, Sonda kim dórelgen sulıw sezimnen?

Yarım, sen bilmeseń men hám bilmeymen.

Iláhiyda ullı zat joq ózińnen,

Yar ıshqıńda órtenbegen shende-shen, Ashıq penen qosıq teńbe-teńbeken,

Yarım, sen bilmeseń men hám bilmeymen.

Eger sen álemge kelmegenińde Halım múshkil bolar edi meniń de. Jan qaltası jáhánniń qay jerinde?

Yarım, sen bilmeseń men hám bilmeymen.

1992-jıl

ShÍQTÍM JOLLARÍŃA

Sózi: G.Matyakupova

Naması: A.Jumabaev

Shıqtım jollarıńa kelermekenseń?

Bilmem, sende maǵan dilgirmekenseń?

Mázi qıyal yaki dártlimekenseń,

Kesh piser almanıń gúllegenindey.

Gúl ashtı ǵumshalar, jıl boldı aylar,

Dáryaǵa qosıldı jılǵalar, saylar.

Biypárwa ótpekte máwsimler, aylar,

Seniń kelemen dep kelmegenińdey.

Berilgen wádeler yalǵan boldı ma?

Ya kewlińde zárre gúman qaldı ma?

Arzıwlar arzıǵıp árman boldı ma?

Seniń kelemen dep kelmegenińdey.

Mákánım ayralıq, men qaray-qaray,

Shıqtım jollarıńa gúl-gúl laladay,

Esken samallardan ziban qalmaǵay,

Seniń súyemen dep súymegenińdey.

2000-jıl

ASSALAWMA ÁLEYKUM

Sózi: T.Qabulov

Naması: Sh.Paxratdinov

Assalawma-áleykum, áziz insanlar! Atqan tań nesibe, ırısqal bolsın. Alda ele ájayıp nebir zaman bar, Adam adamǵa dos, tuwısqan bolsın. Hár kún elpip-esip sáwir samallar,Bul álem hámiyshe gúlistan bolsın.

Assalawma-áleyeum, nawrızı álem! Jańa jıldı baslap jaynap kelgeyseń.Ǵariybin kókshide kútse Shahsánem, Shaq-shaǵala, shaǵala oynap bergeyseń.Chay ishken qızlardıń tilla keseden,Dilwar jeńgesine bayraq bergeyseń.

Assalawma-áleykum, azat diyarım! Dańq-dáwlet, mártebeń jetsin aspanǵa. Bálent párwazlarıń, tereń qıyalıń, Máńgi baxıy miyras bolsın jaslarǵa.Pútkil gózzallıǵı góne dúnyanıń, Áziyz miyman bolsın Ózbekistanǵa!

2002-jıl

30

BÁHÁR KELDI

Sózi: T.Qabulov naması: Sh.Paxratdinov

Báhár keldi, náwbáhár keldi,

Nurlı kuyash jibitti jerdi.

Qısqı toqsan náwbetti endi,

Nawbáhárdey pasılǵa berdi.

Átshók quslar shaqırǵanında, Sen báhárdi saǵınbadıń ba? Báhár seni saǵınıp keldi, Gúlden háykel taǵınıp keldi.

Qızlar taǵıp altın sırǵasın,

At kótermes nazın-jilwasın,

Nawbáhárge kórsetiw ushın,

Ertip shıqtı qurbı-qurdasın.

Olar monshaq taǵınǵanında,

Sen báhárdi saǵınbadıń ba?

Báhár seni saǵınıp keldi,

Gúlden lipas jamılıp keldi.

Elpip esip sáwir samalı,

Shertip atır názik namanı.

Aralap júr awıl-qalanı,

Sulıwlıqtın sáhiypjamalı.

Tábiyat oǵan tabınǵanında,

Sen báhárdi saǵınbadıń ba?

Báhár seni saǵınıp keldi,

Ullı toyǵa shaqırıp keldi.

Báhár keldi biyǵárez elge,

Quwat berdi, kúsh berdi belge.

Abıhayat suwı sıldırap,

Jan berdi hám sán berdi jerge.

2002-jıl

31

BARDUR

Ájiniyaz sózine Naması: A.Záripbaev

Biziń eldi on tórt urıw diyerler,

Qız-jawanı qızıl-yashıl kiyerler.

Haytta-toyda at-arbaǵa minerler,

Nebir sulıw-sulıw qızları bardur.

Bir eli Xorezm, bir eli Turan, Úrgenish, Qońırat, sháhri Samarqand, Kárwanları bardur Buxar, Ashtarxan, Ne bir sulıw-sulıw sháhárim bardur.

Jayhun-Sayhun eki dárya arası, Túp-saǵamız bir kisiniń balası, Ánes-Málik eki eldiń aǵası, Atı Qaraqalpaq ellerim bardur.

Biziń elge erte keler báhár-jaz, Ǵańqıldasıp quwı-ǵazı salar saz, Bul bayazdı yazǵan molla Ájiniyaz, Ziywardıń girdeli elleri bardur.

2007-jıl

32

BUL KÚN

Sózi: A.Óteniyazova

Naması: Á.Paxratdinov

Álem oyanadı tún uyqısınan, Gózzal kók jiyekke atajaq bir tań. Búgingi kún ushın esik ashaman,

Qut bolıp kelgeyseń, baslanajaq kún.

Azanǵı nesiybe ómir usınǵan,

Dástúrxanda kúter sizdi ullı nan.

Bálki bul kúnińe joldasdur saǵan,

Nurlatıp toltırar qálbimniń múlkin.

Mınaw jaqsılıqtan jaralǵan dúnya,

Mehir-miriwbeti taralǵan dúnya

Hám altın quyashtan nur alǵan dúnya,

Usınar siz ushın jolların jarqın.

Qutlı bosaǵadan baslanar watan,

Ashadı kóp aydın jolların saǵan,

Dúnyanıń kórkiseń, ey áziz adam,

Danıshpan Ájiniyaz sezimleri bul.

Aq jawlıqlı ana, aq saqal ata,

Náwshedey jas qızlar, óspirim bala,

Hámme asıǵadı aldıǵa ǵana,

Ullı úmiti kóp búginnen bálkim.

Mudam jaqsılıqtan jaralǵan dúnya,

Mehir-miriwbeti taralǵan dúnya

Hám altın quyashtan nár alǵan dúnya,

Usınar siz ushın jolların jarqın.

2010-jıl

33

HÁWJAR

Sózi: G.Dáwletova

Naması: N.Muxametdinov

Ósken jerimaltın, uyam besigim, Shashlarımdı sıypar jupar esigim. Qarlıǵashqa megzer eken qız bala, Shoqlıq etken kúnlerimdi keshiriń.

Háwjaray - háwjaray

Álpeshlegen elim, xalqım háwjaray.

Bul ázeliy kiyatqan jol góneden,

Piyrim Biypatmadan xawa eneden.

Turmıs kemesiniń tartıp saldawın,

Duz kóterse ózge jurtqa jónegen.

Háwjaray – háwjaray

Qız degeniń miyman eken háwjaray.

Ákejanım qara tawım-aybatım, Erkelesem jarasıǵım, sawlatım.

Xosh qalıńlar, tay qulınday tebisken, Sińlilerim, aǵa-inim - ǵayratım.

Háwjaray – háwjaray

Tórim qalǵan tórkin jurtım háwjaray.

Xosh, alaman mehir menen qaraǵan, Aq pátiyań menen qanat qaǵaman. Quyashqa burılǵan ayǵabaǵarday, Ózge úydiń qas qabaǵın baǵaman.

Háwjaray – háwjaray

Jaqsı qızlar iyman eken háwjaray. Qız degeniń miyman eken háwjaray.

34

MAXSET DOShBAEV

1959 - jılı 6 - may kúni Nókis qalasında dúnyaǵa kelgen.1980 - jılları óz dóretiwshiligin baslaǵan.

Házirgi waqıtta Qaraqalpaqstan Respublikası kompozitorlarawqamınıń aǵzası.

35

БАҲАДЫР РАЗЫМБЕТОВ

TEK SÚYEMEN

SEN JÁNANDÍ

Sózi: T.Seytjanov

Naması: Á.Halimov

Yar, meni shın otqa saldıń,

Sen húrlediń, men tutandım,

Endi sennen ózge yardıń,

Lábinen hesh qana almayman.

Tawlardıń bası dumandı,

Ayralıq otı jamandı.

Tek súyermen sen jánandı,

Lábizimnen tana almayman.

Seniń menen baxtıyarman, Opadarman, jan qıyarman. Ayra túsip sen dilbardan, Ózge dilbar taba almayman.

1983-jıl

ҚАРАҚАЛПАҚ ЭСТРАДА ҚОСЫҚЛАРЫ

SHAYDAXAN

Sózi: J.Aymurzaev

Naması: D.Jańabaeva

Esken báhár samalı,

Qaldı ıshqı kamalı.

Kórdim seni, bánt boldım,

Ayday eken jamalı.

O, Shaydaxan, Shaydaxan,

Nazlı qızsan shaǵlaǵan.

Súydim seni, sulıwım,

Jollarıńa shaydaman.

Seni oylaǵan shaǵlarda,

Oyanaman tańlarda.

Sulıw sestiń eslesem,

Búlbúl sayrar baǵlarda.

Jilwa-nazlı keleseń,

Misli kúndey kúleseń,

Sawlatlımsań, sulıwım,

Bárha shaǵla júrisiń.

1985-jıl

JEŃGEJAN

Xalıq sózinen

Naması: M.Doshbaev

Bes perdeli qolımda saz jańlaydı,

On barmaǵım perdesinde oynaydı.

Jigit kızsız, qız jigitsiz bolmaydı,

Wazıypańdı bilmeyseń be, jeńgejan?

Sóz aytaman, jeńge, saǵan ótinip,

Sol biykeshiń qız bolıptı-aw jetilip,

Qádeniń-qáwmettiń qádirin bilip,

Qol ushıńdı bermeyseń be, jeńgejan?

Kún-tún júregimde shoq penen jalın,

Solǵan gúldey sarǵayıp tur jamalım,

Qalmasın moynıńa meniń obalım,

Kózde jasım misli dárya, jeńgejan.

Biykeshiń shamshıraq bir jıraq jayda,

Yarsız janǵan shamshıraqtan ne payda?

Xızmetińde bolıp hayt penen toyda,

Ayaǵıńa bas urayın, jeńgejan.

Haq duz ursın eger jutsam sózimdi,

Men qulıńman jumǵanımsha kózimdi,

Uslatıp qolınan sol biykeshińdi,

Diydarına toydırsań sen, jeńgejan.

1985-jıl

38

KETPE QASÍMNAN

Sózi: J.Izbasqanov

Naması: M.Doshbaev

Ketpe meniń qasımnan, Ótinemen qal bunda. Ketpe meniń qasımnan, Shadlıman tek aldıńda.

Bunnan artıq jaqınlap, Bálki birge júrmespiz, Órtenip kóp jalınlap, Súyiwdi de bilmespiz.

Eger óziń júrseń de,

Baxtıń tayıp basıńnan,

Quwanıshım bir sende,

Ketpe meniń qasımnan.

1986-jıl