Добавил:
Опубликованный материал нарушает ваши авторские права? Сообщите нам.
Вуз: Предмет: Файл:

Filosofiya, etika, estetika, logika

.pdf
Скачиваний:
18
Добавлен:
06.08.2024
Размер:
11.7 Mб
Скачать

qatnaslar analogiyası.

Oqıw sabaǵınıń maqseti: Durıs oylaw mádeniyatın qáliplestiriw, oylaw nızamları hám formaların durıs qollanıw kónlikpesin, tájiriybesin payda etiw

 

Pedagogikalıq wazıypaları:

 

Oqıtıw háreketiniń nátiyjesi:

 

1. Deduktiv oy-juwmaqtı

 

1. Deduktiv oy-juwmaqtı biledi.

 

túsindiriya.

 

 

2. Sillogizm formaların ajırata aladı..

 

2. Sillogizm formaların

 

3. Sillogizm qaǵıydaların qollana aladı.

 

túsindiriw.

 

 

3. Indukciya hám onıń túrlerin

 

3. sillogizm qaǵıydaların

 

biledi.

 

 

 

túsindiriw.

 

 

4. Ilmiy indukciyanıń

 

3. Indukciya hám onıń túrlerin

 

ózgesheliklerin biledi.

 

túsindiriw.

 

 

5. Analogiya boyınsha oy juwmaqtı

 

4. Ilmiy indukciyanıń

 

biledi..

 

 

 

ózgesheliklerin túsindiriw.

 

 

 

 

 

5. Analogiya boyınsha oyjuwmaqtı

 

 

 

 

 

túsindiriw.

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

Oqıtıw usılları

 

 

Shınıǵıwlar sheshiw,

 

 

 

 

 

 

 

 

Oqıtıw jumısın shólkemlestiriw

 

Kollektiv, individual

 

formaları

 

 

 

 

 

 

Oqıtıw quralları

 

 

Ádebiyatlar,.

 

 

 

 

 

 

 

 

 

Oqıtıw sharayatları

 

 

Kishi toparlarǵa bólip sabaq ótiwge

 

 

 

 

 

qolaylastırılǵan auditoriya

 

Monitoring hám bahalaw

 

Shınıǵıwdı tekseriw.

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

Shınıǵıwlardıń texnologiyalıq kartası

 

 

 

 

 

 

 

 

 

Jumıstıń

 

Iskerlik

 

 

Iskerlik

 

 

basqıshı hám

 

 

 

 

 

 

 

 

Oqıtıwshınıń

 

 

Studenttiń

 

 

mazmunı

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

Birinshi

 

Oqıwshılarda

qáliplestiriw

 

 

 

basqısh

 

 

 

 

 

 

Tayarlıq

 

m

 

 

 

 

 

 

tereńlestiriw zárúr bolǵan

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

bilimlerdiń,

uqıplılıqtıń

Shınıǵıwlarǵ

 

 

 

 

 

 

óz-betinshe tayarlanadı

 

 

 

 

m kónlikpelerdiń dizimin

 

 

 

 

 

 

 

 

 

anıqlaydı.

 

 

 

 

 

 

 

Shınıǵıwdıń

túrin, onıń

 

 

 

 

 

orınlanıwın

 

 

 

 

 

bahalaw kriteriylerin

 

 

302

 

 

anıqlaydı.

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

Shınıǵıwdıń maqsetin

 

 

 

Ekinshi

hám wazıypaların, onıń

Tıńlaydı jazıp aladı

 

orınlanıwınıń bahalanıw

 

basqısh.

 

 

 

 

kriteriysin

 

 

 

Kirisiw.

 

 

 

 

túsindiredi.

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

Úshinshi

Anaw

yaki

mınaw

Praktikalıq uqıplılıqtı

basqısh.

shınıǵıwdı

 

qalay

 

 

Isháreketlerdi

orınlaw

 

kerekligin

m

 

 

kórsetedi.

 

Bul

kónlikpelerdi

óz

ń

dáslepki

 

basqıshtıń

 

zárúr

betinshe qáliplestiriwge

qayta

 

ekenligin anıqlaydı.

baǵdarlanǵan

is-

tikleniwi.

 

 

 

háreketlerdi orınlaydı (eger

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

bul

is-háreketler

 

 

 

 

 

dóretiwshilik xarakterge

 

 

 

 

 

iye bolsa júdá jaqsı).

 

 

 

 

 

 

 

 

Baqlaydı,

individual

Óz-ara tekseriwdi, óz-ara

Tórtinshi

járdem kórsetedi.

bahalawdı,

 

ózin

 

 

 

bahalawdı

iske

asırıwı

basqısh.

 

 

 

 

 

 

múmkin.

 

 

Shınıǵıwdı

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

orınlaw.

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

Besinshi

Juwmaq

 

isleydi:

 

 

 

basqısh.

oqıwshılardıń iskerligin

 

 

 

Tekseriw,

 

 

tekseredi,

 

 

 

analizlew

analizleydi, bahalaydı.

 

 

 

hám

 

 

 

 

 

 

 

bahalaw.

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

303

№1 qosımsha

1.Tikkeley oy juwmaǵına keskin pikirdi ózgertiw, aylandırıw, predikatqa qarsı qoyıw, logikalıq kvadrat boyınsha oy juwmaǵı kiredi.

Pikirdi ózgertiw arqalı juwmaq isleń. Pikirlerdi ózgertiwdiń formulaları: A. Barlıq S R boladı.

E. Birde S R emes bolmaydı. E.

Birde S R bolmaydı.

A. Barlıq S R emes boladı.

I. Ayrım S R boladı.

O.Ayrım S R emes bolmaydı. O.

Ayrım S R bolmaydı.

I. Ayrım S R emes boladı.

A) Biziń gruppanıń barlıq studentleri jaqsı oqıydı. B) Ayrım yuristler advokatlar emes.

V) Biziń qalanıń ayrım turǵınları dinge iseniwshiler. G) Urıslar ózliginen kelip shıqpaydı.

304

Pándi ótiwde qollanılatuǵın atamalarǵa túsindirmeler

(glossariy)

Filosofiya – Adam-dúnya sistemasınıń eń ulıwmalıq nızamlıqların úreniwshi pán.

Ontologiya – bolmıs máselelerin úyreniwshi filosofiyanıń tarawı.

Gnoseologiya – biliw máselelerin úyreniwshi filosofiyanıń tarawı.

Dialektika – rawajlanıw hám óz-ara baylanıslar eń ulıwmalıq nızamlıqların úyreniwshi filosofiyanıń tarawı.

Sociallıq filosofiya – jámiyettiń eó ulıwmalıq nızamlıqların úyreniwshi filosofiyanıń tarawı.

Bolmıs – dúnyanıń eń ulıwmalıq qásiyeti bar bolıw, ómir súriwdi ańlatıwshı

kategoriya.

Materiya – insan sanasınan ǵárezsiz jasaytuǵın hám insan sanasında sáwlelenetuǵın

obektiv reallıq.

Háreket – materiyanıń tiykarǵı ómir súriw usılı bolǵan ózgeris hám óz-ara

tásir etisiw.

 

 

 

 

 

 

 

Waqıt

materiyanıń

tiykarǵı

ómir

súriw

forması

bolǵan

ózgerislerdiń izbe izligi.

 

 

 

 

 

Keńislik

materiyanıń

tiykarǵı

ómir

súriw

forması

bolǵan

materiyanıń jaylasıw tártibi.

 

 

 

 

 

Rawajlanıw – qaytalanbaytuǵın sapalı ózgerisler.

San – predmet, qubılıs yamasa processtiń basqa qubılıs hám prcessler menen uqsaslıǵın kórsetiwshi belgisi.

Sapa – predmetiń, qubılıs yamasa processti anıqlawshı qásiyetler bir pútinligi.

Ólshem – san menen sapanıń birilgi.

Sekiriw – úziliksizliktiń úziliwi, bir sapadan ekinshi sapaǵa ótiw.

Tiykar – haqıyqatlıqtıń ishki salıstırmalı turaqlı tárepi.

Qubılıs – haqıyqatlıqtıń sırtqı ózgermeli tárepi.

305

Mazmun – predmettiń, qubılıstıń, processtiń belgileri, qasiyetleriniń jıynaǵı.

Forma – mazmunnıń ómir súriw, rawajlanıw, kóriniw usılı.

Sebep - óz ara tásir etisiwde qubılıstı keltirip shıǵarǵan tárep.

Nátiyje - óz-ara tásir etisiwde qubılıstı keltirip shıǵarǵan tárep.

Zárúrlilik – predmettiń, processtiń ómir súriwiniń hám rawajlanıwınıń ishki sebepleri menen anıqlanatuǵın tárepi.

Tosınanlıq – predmettiń, processtiń ómir súriwiniń hám rawajlanıwınıń sırtqı sebepler menen,onıń qorshaǵan ortalıqtıń basqa predmetleri menen tásir etisiwinde anıqlanatuǵın tárepi.

Haqıyqatlıq – bolǵan, házir bar, real ómir súriwshi nárse.

Múmkinshilik – ele joq kóriniwi, jasawı múmkin bolǵan nárse.

Sáwlelendiriw – bir qubılıstıń ekinshi qubılıs penen óz-ara tásir etisiw nátiyjesinde birewiniń ózgesheliginiń ekinshisinde qayta tikleniw processi.

Sana – obektiv dúnyanıń subektiv sáwleleniwi.

Sanasızlıq – insan psixikasınıń sanaǵa boysınbaytuǵın bólegi.

Moral – insan iskerligin bahalıqlar sistemasın islep shıǵıw arqalı baǵdarlap ótırıwshı usıl.

Gózzallıq – ómirdi tolıq hám konkret sáwlelendiririp, qarańǵılıqqa qarsı turıp jaqtılıqqa baslaytuǵın progressiv baslama.

Tragediyalıq – qarańǵılıqqa baslawshı regressiv baslama menen jaqtılıqqa baslawshı progressiv baslama.

Komediyalıq – insan ómirinde bolıwı kerek qubılıs penen bolıp atırǵan qubılıs arasındaǵı keskin sáykessizlikti sáwlelendiriwshi estetikalıq kategoriya.

306

Paydalanılǵan ádebiyatlar:

1. I.A.Karimov O’zbekiston milliy istiqlol, iqtisod, siyosat, mafkura. Toshkent 1996

2. I.A.Karimov

Yangicha fikrlash va ishlash davr talabi

Toshkent 1997

3. I.A.Karimov

Manaviy yuksalish yulida Toshkent 1999

 

4.A.Sh.Bekmuradov, L.V. Golish, D.P.Xashimova Proektirovanie i planirovanie pedagogicheskix texnologiy. Toshkent 2009

5.B. Xodiev, L.Golish. Mustaqil o’quv faoliyatini tashkil etish usul va vositalari. Toshkent 2010

6.Golish L.V. Chto nujno znat obuchayushemu o sovremennıx texnologiyax obucheniya? . Tashkent:2002

7. Spirkin A.G. Filosofiya.

Moskva 2000

8. Berdimuratova A.

Filosofiya . Tashkent 2010

9. Berdimuratova A.

Logika. Tashkent 2004

307

Соседние файлы в предмете Философия