Mazmun – predmettiń, qubılıstıń, processtiń belgileri, qasiyetleriniń jıynaǵı.
Forma – mazmunnıń ómir súriw, rawajlanıw, kóriniw usılı.
Sebep - óz ara tásir etisiwde qubılıstı keltirip shıǵarǵan tárep.
Nátiyje - óz-ara tásir etisiwde qubılıstı keltirip shıǵarǵan tárep.
Zárúrlilik – predmettiń, processtiń ómir súriwiniń hám rawajlanıwınıń ishki sebepleri menen anıqlanatuǵın tárepi.
Tosınanlıq – predmettiń, processtiń ómir súriwiniń hám rawajlanıwınıń sırtqı sebepler menen,onıń qorshaǵan ortalıqtıń basqa predmetleri menen tásir etisiwinde anıqlanatuǵın tárepi.
Haqıyqatlıq – bolǵan, házir bar, real ómir súriwshi nárse.
Múmkinshilik – ele joq kóriniwi, jasawı múmkin bolǵan nárse.
Sáwlelendiriw – bir qubılıstıń ekinshi qubılıs penen óz-ara tásir etisiw nátiyjesinde birewiniń ózgesheliginiń ekinshisinde qayta tikleniw processi.
Sana – obektiv dúnyanıń subektiv sáwleleniwi.
Sanasızlıq – insan psixikasınıń sanaǵa boysınbaytuǵın bólegi.
Moral – insan iskerligin bahalıqlar sistemasın islep shıǵıw arqalı baǵdarlap ótırıwshı usıl.
Gózzallıq – ómirdi tolıq hám konkret sáwlelendiririp, qarańǵılıqqa qarsı turıp jaqtılıqqa baslaytuǵın progressiv baslama.
Tragediyalıq – qarańǵılıqqa baslawshı regressiv baslama menen jaqtılıqqa baslawshı progressiv baslama.
Komediyalıq – insan ómirinde bolıwı kerek qubılıs penen bolıp atırǵan qubılıs arasındaǵı keskin sáykessizlikti sáwlelendiriwshi estetikalıq kategoriya.