Gúrrińler, shıǵarmalar

Keynen bir jigit pasport beretuǵın kabinetke bastırıp kirip baratırǵanında adamlar onı uslap alıp, «Qayaqqa bastırıp kirip baratırsań, bizler ne bul jerde qoy baǵıp turmızba?!» dep ­tońqıldanıp onı toqtattı. Ol jigit bolsa usı jerde isleytuǵının qaytaqayta aytıp túsindire almadı. Adamlar oǵan isenbey, ishke kirgizbedi. Keynen sol jigit ishtegilerge qońıraw etip bir jigitti ishten shıǵarıp alıp zorǵa óziniń jumıs ornına kirdi. Awa, adamlardı aldap kiriwdiń iláji joq. Bul gezekte turǵanlar usı gezekti buzbaw ushın, onı sumlıq oylap, aldap kirip ketetuǵınlardan qorǵaydı. Sol sebepli olardıń dálilsiz hesh kimdi kirgiziwge haqqısı joq.

Onnan keyin kempir taǵı aylanıp keldi. Ele sol júris kempirdiki, taǵı bastırıp kiyatır súwret kabinetine. Endi onıń qılıqları hayallarǵa kúlgili bolıp kórine basladı. Olar apaydan jumısları qalay ketip atırǵanlıǵın taǵı soradı. Kempir kassa jawıp ketkenin ayttı.

— Ishten bir nárse sorap jibereyin ótinish, — dep kempir esik aldında gezegi shamalasıp turǵanlardan soradı. Kempir bul saparı túsingenge uqsaydı, óytkeni ol bul saparı kiriwge ruqsat soradı, basıp kire bermedi.

Yaxshı dep onı adamlar ishke kirgizdi. Ol ishte súwretke túsirip otırǵan jumısshıǵa: — Balam kassa jawıp ketipti, búgin súwretke túsip keteyin, kassaǵa erteń baraman. — dedi.

—Yaq apa, bul jer bazar emes-ǵoy, «qudaylıǵı erteń tóleymen» dep jumısın pitkerip kete beretuǵın, pulın birinshi kassaǵa tólew kerek, sonnan keyin súwretke túsiwge boladı — dedi jigit kempirdiń gáplerine hayran qalıp.

—Búginshe súwretke túsip kete bereyinde balam, pulın erteń tólep ketemen, házir Shımbayǵa toyǵa barıwım kerek edi, qudamnıń balasınıń úylendirgen toyına – taǵı jalınıp basladı kempir túsinbey. Jigit bolsa oǵan bunıń iláji joq ekenin taǵı aytıp kempirden zorǵa qutıldı.

Kempir bolsa aqırı jumısı pitpegenine narıyza túr bildirip, ilajsızdan qaytıwdan basqa sharası qalmaǵan edi. Bul saparı ol anıq ketti Shımbayına…

… Balanıń ishki dúnyasındaǵı saltanatta gúres ele dawam etip atır. Bul gúreste qayt­paslıq minezi ashlıq hám ekileniwge qarsı. Ashlıq hám úyge qaytıw qıyalı jeńiwine az qalıp tur. Tek sońǵı túrtki jeńiske erisiwge kerek bolıp tur.

Aqırı bul túrtki de berildi, óytkeni kempir ketkennen keyin bala óziniń aldındaǵı adamdı izlegende onı taba almadı. Ornınan turıp arman-berman qaradı, sol adam joq. Keynen gezekte turǵanlardan gezegin soraǵanında ullı daw baslanıp ketti.

91

Sennen keyin men, anadan keyin mınaw, yaq mınadan keyin anaw, usılay pútkil gezek wayran boldı. Baladan aldın turǵan adam bolsa joq, indemey qaytıp ketipti.

Sonıń menen bala shıday almay, sonsha waqtı qurı ketkenine ashıwlanıp olda indemey shıǵıp úyine qayt­tı.

Ertesine bolsa bala tústen keyin oqıwdan shıǵıp úyine barıp, tamaǵın toydırıp qaytadan sol jerge barıp, keshke shekem gezekte turıp pasportın alıp, úlken ómirge adımın usılay qoydı. Ol bul ómirde hámmesi biz oylaǵanday, biz qıyal etkenimizdey ańsat ǵana pite qoymaytuǵının úlken ómirdiń birinshi sabaǵında túsindi.

Islambek Mambetniyazov.

92

ARZÍWLAR ATAWÍNDA

(Gúrriń)

Keshki waqıt dalaǵa shıqqanımda kún júzin bult basıp biraz túnerip turǵan edi.

Tún. Ay nurlarınan túsken sáwle tap terezemnen sham jaqtısınday kórinip tur. Ornımnan turıp tereze aldına keldim. óarasam, aydıń nurlarınan shaǵılısıp túsken appaq mayda bólekler jıltırap jerge túsip atır. Dárriw kiyimlerimdi kiyip dalaǵa shıqtım. Jańa jawǵan qardıń iyisi báribir ózgeshe bolıp, adamǵa biraz bolsa-da ilham baǵıshlaydı. Taza hawa kirip pútkil denem erkin dem alǵanday boldı.

Bıyılǵı qıs onsha suwıq kelmedi. Qıs ayınıń sońǵı kúnleri bolıwına qaramastan bizlerdi qar menen sıyladı ana tábiyat. Bul birinshi qar. Qıstıń ziyneti qar menen. Biraz turdımda jáne ishke kirip kettim. Ornıma kelip jatqanım, birazdan kózim ilinip ketipti…

Úlken ushı qıyırı joq ushan teńiz uzaqtan kók-kómbek bolıp kórinedi. Biraq bul jerge jetiwdiń sirá ilajı joq. Teńizdiń qaq ortasında bir ataw, atawdıń kórinisi zamarıqtı esletedi. Tap mektepte geografiya sabaqlıǵında ótetuǵın atawǵa uqsaydı. Ján-jaǵın suw tasıp jemirgenliktenbe zamarıqqa uqsaǵan bul atawda shayqalsań jerge túsip ketetindey…

… Birden teńizde dawıl kóterildi, tolqınlar, iyesiz kelgen belgisiz bir keme tap atawdıń úlkenligine uqsaydı. Keme kelip birden atawǵa urılǵanın sezdim. Bul iyesiz keme qaydan keldi dep oylap atırman. Egerde ataw bóleklenip suwǵa túsip ketsem júze almaytınımdı oylap qıynalaman. Dawıl tınajaq emes. Ózimshe betimdi bastırıp bul bergen sınawıńdı al dep ishimnen jalınıp, káliymamdı qaytarıp, dúz tómenime túsip jatıp aldım. Birden dawıl tınıp kózimdi ashıp qarasam, basımda tarǵıl pıshıǵım miyawlap tur. Tap báleden qutılǵanday ornımnan turıp, úyde ekenligime qattı quwanıp pıshıǵımdı qushaqlap aldım.

Jańaǵı teńizde dawıl menen biraz ayqasqanlıǵım meni qattı sharshatıptı. Kiyimlerim suw quyǵanday terlep ketippen. Kiyimlerimdi almastırıp jáne ornıma kelip jattım. Biraq endi kózim ilinse qáne.

Birese ana jumısımdı, birese mına jumısımdı pitkerip atırman. Birden yadıma qońsım Sara apa túsip ketti. Sara apa jası qırıqlardan endi ótken bolsada jas qızday, júzinen nur taralıp kózleri kúlimlep turatuǵın hayal edi.

Men onıń menen sırlas bolmasamda keshe úyge kelgen końsı hayallardıń gápinen ańlap qaldım. Bir-eki qońsı hayallardıń bası qosılsa birewiniń kelini, kimniń qaytıp

93

toy bergeni yaki kimniń qızınıń uzatılǵanı qullası ómirde qanday mashqalası bolsa usılardıń moynında.

Biraq men Sara apanı jaqsı biletuǵın edim, ol kózge jaqın, júdá iybeli, jası úlken jası kishiniń izzetin ornına qoyatuǵın aqıllı hayal edi. Sebebi, hátte meniń ata-anam da onı maqtaytın edi. Mende háwes qılatuǵın edim. Ómir insanlardı nelerge duslastırmaydı deyseń. Biraz ómiriniń ǵamlı tárepleri bar edi. Táǵdir. Insan balası ómirin jer sharı mısalı dóńgelek qılıp aylandıra beredi. Eger sol dóńgelek durıs aylanıp mánziline jetip barsa baxıtqa eriseseń.

Mine, aradan úsh jıl ótsede Sara apanıń áke úyinde otırǵanın qońsı hayallardıń aytqan gáplerinen uǵıp qaldım, olardıń gápine qaraǵanda ol balası Asqardı tiri jetim qılıp ósirip atır eken. Adamlardıń ne bolsada bárine kónip jasasa boladıǵo — degen gápleri qulaǵımnan ketpedi. Múmkin, biz bilmeytuǵın sebepleri bardur.

Bir waqıtları tań atıptı. Ornımnan turıp ádettegidey kórpe tóseklerimdi jıynap jumısıma qaray jol aldım.

Túnde qar mol-molaqay jawıptı. Jollardı qaplaǵan appaq qarlardı adamnıń basqısı kelmeydi. Jol boyındaǵı tereklerdiń aǵashları qardan malınıp qalıptı. Bulda ana tábiyattıń kórinisine ózgeshe bir zawıq baǵıshlap tur.

Júrip baratırıp basqan ayaq izlerime artıma burılıp qarap qoydım. Insan balası sen tuwılǵanıńda usı qarlarday appaq bolasań. Táǵdir seniń ómirińde ayaq izlerimizge uqsatıp izler qaldıradı. Bazıları ózińdey taza qarlarday appaq bolsa, bazıları ılay izlerindey qap-qara. óıyallarım meni alıslarǵa alıp ketti. Sol júrgennen úlken asfalt jolǵada jaqınlap qalıppan. Mashinalar siyrek kórinedi. Bir waqıtları bir taksi kelip toqtadı. Ishinde bir-eki adamı bar, aldınǵı orınlıǵı bos eken mindim. Mashinanıń aldınǵı aynasınan maǵan tanıs júz. Názer salıp qarasam sol oylaǵan qońsım Sara apada bar eken. Sálemlestim.

Biraq onıń júzindegi nur óshgen. Kúlimlep turatuǵın kózleri uyqısızlıqtanba yaki bir nárseden qáweterlengendey qapa kórindi. Ol qasındaǵılarǵa bildirmegen sıyaqlı biraq adamlar bayqamasada onıń kózinen dóńgelenip aqqan jaslardı bayqadım, ol qasındaǵılardan qısındıma bildirmegen bolıp atır. Men bulardı sezdim.

Sonıń arasında mánzilime jetkenimdi de bilmey qalıppan. Kóz aldımnan onıń kózinen aqqan jasları ketpedi, bir jaǵında qońsı hayallardıń aytqan gápleri kún boyına usı nárseler qıyalımda boldı…

… Sol túsimdegi ataw, teńiz, iyesiz keme keshte jumıslarımdı bolıp úyge qayttım. Bir waqıtta anamnıń Saranıń balası nawqaslanıp emlewxanaǵa túsip qalıptı degen

94

gápleri meni ábden albırattı. Keyin bildim oqıwǵa baratırǵanda balanı mashina qaǵıp ketken eken. Ózine kelmey atır eken, komaǵa túsip qalıptı degen gápleri qıyalımnan ketpedi. Jaratqannan kishkene náresteniń ómirge qaytıwın tiledim. Sara apanıń balası mektepte 3-klasda oqıytın edi. Men Asqardı júdá jaqsı tanıytuǵın edim. Ol men isleytuǵın mektepte edi. Shıdap otıra almadım azanda onı kóriw ushın emlewxanaǵa bardım.

Sara apa bir kóriniste edi. Meni kórip birden qushaqlap jılap jiberdi. Meniń kózimnen aqqan jaslarımnan basqa oǵan hesh nárse dep táselle aytıwdı da bilmedim. Eh, jalǵanshı dúnya!? Nege sharasız insanlardı bunday qılıp sınaysań, jaratqan iyem sen sınawıńdı bergen shıpańdıda ber dedim ishimnen. Ótinish, sol kishkene náres­teme úmit shıraqların qaytarıp ber dedim. Bir waqıtları aq halatlılardıń arman-berman juwırıp qalǵanlıǵın kórip zárrem ushıp ketti. Sara apanıń túrinde reń joq, jansız denesi qolımda ekenligin bildim. Járdemge shıpakerler keldi. Sol waqıtta kishkene náreste jan alısıp ómir ushın gúresip atır eken. Ózine keldi! Ózine keldi!.. degen gápleri qulaǵımda ele turıptı.

Jaratqanıma shúkirlik qıldım. Bir waqıtları Sara apanı bir palataǵa aldı. Barıp kórdim olda ózine kelipti. Balasınıń ómirge qaytqanın esitip ana biyshara ornınan turıwǵa bolmasada turıptı. Báribir anada. Kirip balasınıń betine betin basıp onıń kishkene qolların uslap otırǵanın kórip, júregim eljirep qoya berdi. Ana-balanı birge saw salamat kórip júregim azmaz jeńillengendey boldı. Biraq negedur maǵan jáne bir qıyal tınıshlıq bermedi.

Qáne endi balanıń ákesi kelse edi. Bir pútin bolar edi dedim. Úyge ala gewgim túsken waqıtta kirip bardım. Úydegiler meni izlep biraz tınıshsızlanıptı. Anam biyshara jollarıma ayday qarap otırǵan eken. Ókpelegen pishinde hesh nárse aytpay otırdı. Men onıń ashıwlanǵanın sezip úndemedim. Biraq úydiń ishindegilerge bolǵan waqıyalardı tis jarıp aytpadım.

Ádettegidey ornıma kelip jattım. Jáne kózlerime uyqı kelse qánekey. Bir waqıtları kózlerim jáne ilinip ketipti. Jáne sol ataw. Qorqıp kettim, endi dawıl bolmasın, tilep atırman. Qarap tursam qaytadan sol keme, biraq ol endi iyesiz emes edi. Ishinde adamlar bar, men moynımdaǵı oramalımdı alıp qol bılǵadım, olar men tárepke jaqınlap keldi. Meni sol aq kemege mingizip ushı qıyırı joq ushan teńizden kóz jetpes qurǵaqlıq tárepke alıp ketti. Qarasam kemede Sara apa, balası Asqarda bar. Bir ózim emes ekenligimnen quwanıp kettim. Keme zımırap keter eken tolqınlar duwlap kemege urıladı. Men atawdan kózimdi úzbey kóz jetpes jerge ketemen degenshe qarap turdım, negedur ol men ushın qádirdan bolıp qalǵan edi.

95

Teńiz, ataw, keme, meniń qıyallarım. Sen sol qıyalımdaǵı úmit atawısań dedim. Oyanıp qarasam tań atıptı. Turdım, eń aldı menen xabar alıw ushın emlewxanaǵa qaray jol aldım. Ishke kirip bardım. óarasam, Sara apanıń qasında bir biytanıs er adamnıń otırǵanın kórdim. Suw sepkendey tınıshlıqtı meniń júrip kelgen ayaq sestim buzdı. Qısınıp kettim. Sebebi, sol jerde bir baxıtlı turmıstıń baslanajaǵın kórip júdá quwandım. Bul biytanıs er adam Sara apanıń kúyewi eken. Sara apa meni qushaqlap raxmet ayttı. Asqardı kórdim, kózleri kúlimlep maǵan qaradı. Aradan bir ay ótti. Asqarda ayaqqa tiklendi.

Úyge kiyatırsam kóshe boyında bir-eki qońsılardıń Sara apalardıń esiginiń aldında turǵanın kórdim, irkilip artıma qaradım. Sol men emlewxanada kórgen biytanıs er adam yaǵnıy Sara apanıń kúyewi edi. Olar birge mashinaǵa mindi. Asqardıń maǵan mashinanıń ishinen kúlimlep qol silkitkenin kórdim. Mende qolımdı silkittim. Mashina kósheniń basına barıp burılıp ketemen degenshe qarap turdım.

Ishimnen olarǵa baxıtlı turmıs tiledim. Meniń biygúna náres­tem endi hesh bunday sınaqtı basıńa salmasın, kózleriń kúlip júrsin. Úmit qıyalımdaǵı sol ataw, meni dawılǵa jolıqtırıp, bir nárestege baxıtlı turmıs bergen sol iyesiz keme, maǵan insan balasına baxıtlı turmıs inam etseń men hámmesine tózim berip turar edim, dep turǵanday edi…

Mehribanu DOSBERGENOVA,

26-sanlı mekteptiń Qaraqalpaq tili hám ádebiyatı páni muǵallimi.

96

DRABBLLER

Eń qısqa gúrriń

Drabbl (inglisshe-úzindi, bólek)-gúrrińniń ózine tán kishi janrı. Onda, tiykarınan, bir waqıyanıń qısqasha tariyxı beriledi. Drabbldı kútilmegen sheshim menen juwmaqlanatuǵın eń qısqa hám tamamlanǵan gúrriń dew múmkin. Drabbl óz watanı Birmingem universitetinde ájayıp sóz oyını sıpatında qabıl etilgen.

Aleksandr NEVEROV

MUHABBAT

Báhár keliwi menen-aq, sarı, qızıl hám jasıl, kók reń gúller ashıldı. Olardı aylanıp gubelekler ushıp júrer, birinen-ekinshisine qonıp, qısqa ómiriniń gózzallıǵınan zawıqlanar edi. Bir kúni gózzal gúbelek bota kózine megzes gúlge qondı hám sonda gúl oǵan ashıǵıw-biyqarar bolıp qaldı.

—Ázizim, ushıp ketpe, ótinish! — dedi oǵan jalınıp-jalbarınıp botakóz gúl.

—Jiber meni, — dedi gúbelek, — ana bir sulıw gúlge qonǵım kelip tur.

—Joq, sen menikisen, ómirimniń aqırına shekem seni súyemen!

Botakóz gúldiń muhabbatı oǵırı kúshli edi. Gúbelek bolsa, gúlge ıshqı azabı azar bermesin, dep ushıp ketpedi. Biraq kóp uzamay zerikkeninen ózi qurban boldı.

SAMAL HÁM GÚL

Samal shıraylı gúldi ushıratıp, súyip qaldı. Ol gúldi erkeletse, gúl oǵan gá reńin ózgertip, gá xosh iyis tarqatıw arqalı sheksiz muhabbatın sıpatladı. Samalǵa bul az

97

kibi túyildi hám ol: «Eger gúlge bar kúshimdi inám etsem, ol meni bunnan da artıq súyedi» degen qararǵa keldi. Biraq gúl bul kúshli muhabbat dawılına tótepki bere almay sınıp qaldı. Samal onı qayta tiklewge umtıldı, biraq urınıwları biypayda ketti. Sonnan keyin samal tınshıdı. Ol mehirin berip, áste ǵana súyiklisiniń sınǵan denesin sıypap edi, gúl jáne kóz aldında qayta boyın tikledi. Bunı kórgen samal:

— Seni bar kúshim menen súydim. Muhabbatımnıń qúdiretine shıday almay sınıp qaldıń. Demek meni shın júrekten súymes ekensen-dá. Sonda meni súyiwge kúsh taba almadıń ba? — dedi.

Samaldıń orınsız gúnalawlarına juwap retinde gúl hesh nárse demedi. Kóp uzamay ol solıp qaldı.

Biri-birin shın júrekten súyetuǵınlar muhabbattıń hesh qashan kúsh penen boysındırılmaytuǵının, súygen qálibler ortasındaǵı múnásibetler mehir hám isenim tiykarında qurılsa ǵana bekkem bolatuǵınlıǵın ańlawları kerek eken.

G.RAMIL

GÚL HÁM SUW

Kúnlerdiń birinde gúl menen suw ushırastı. Bul tanısıw doslıqtan baslanǵan edi. Suwdıń aǵıp kiyatırǵanın kórgen gúl ózin baxtiyar sezip, qoyarǵa jer taba almas edi, ol suwdı unatıp qalǵanın ańladı. Burınları gúl xoshirey iysin átirapqa taratıp: «Bul sen ushın, áy gúller!» — der edi qáwimleslerine. Endi Suwdıń buǵan qıya baqqanın bilip, shiyrin oylarǵa bata basladı. Sebebi ashıq bolǵan ol tuńǵısh mártebe súyip qalǵanın sezdi. Gúl: «Hayranman, Suw, haqıyqattan da meni súyeseń be?» — dedi tańlanıp. Suw gúlge oǵada itibarlı edi. Bunday mehirmuhabbattan ruwxlanǵan gúl endi oǵan arqa súyey basladı. Gúl Suwǵa:

—Seni súyemen, — dedi. Suw da:

—Men de seni súyemen, — dep juwap qaytardı.

Kúnler izinen kúnler, aylar izinen aylar ótti. Gúl endi átirapqa xosh iyisin ­tarqatpay qoydı, biraq Suwǵa «seni súyemen!» dep aytıwdan sharshamas edi. Suw da oǵan juwap qaytarıwdan jalıqpadı. Tilekke qarsı, bir kúni gúl kesellenip qaldı. Reńi solıp, kelbeti sarǵısh túrge dóndi. Suw gúldiń qasınan bir adım shıqpay,

98

járdem beriwden hasla sharshamadı… Lekin gúl ólim halatına kelip, sońǵı mártebe basın zorǵa kóterip:

— Men seni haqıyqattan jaqsı kórer edim, — dep sıbırladı.

Gúldi saqlap qalıwdı qálegen suw táwipti járdemge shaqırdı. Biraq biytaptı kórgen táwip:

—Ne shara, ájel aldında ilájsizbız, — dedi qayǵıǵa batıp. Suw sonda súyiklisiniń ólimine sebep bolǵan qástelikti soradı. Táwip:

—Ol suwsızlıqtan usı halǵa túsken, — dedi.

Bul juwaptı esitken Suw qattı qapa boldı. Óz súyiklisi menen uzaq jasawdı qálegen ashıq sonda ǵana «Seni súyemen!» — degen gáp penen sheklenip qalıw ómir ushın jetkiliksiz ekenligin ańlaǵan edi.

V.D.MILLER

BIZ AŃLAMAǴAN HAQÍYQAT

—Muhabbat qashan adamlardı tárk etedi? — dep soradı Baxıt atasınan.

—Ol óldi! — dedi atası qayǵıǵa batıp. — Adamlar ózlerinde bar nárseniń qádirine jetpeydi. Olar hátteki súyiwdi de bilmeydi.

Jıllar ótti. Baxıt ta úlkeydi. Ol adamlarǵa járdem beriw haqqındaǵı wádesin esley basladı. Lekin adamlar onı túsiniwdi qálemes edi. Bunnan kewli qalǵan Baxıt kúnnen kúnge kishireydi. Jer júzinen pútkilley joytılıp ketiwden qorıqqan ol uzaq saparǵa atlandı. Jol júrip sharshadı. Dem almaqshı bolıp, terektiń astında toqtadı. Kózi ilingen edi, kimnińdur ayaǵınıń sestinen oyandı. Qarasa, tóbesinde onıń júzine telmirip oǵırı qartayǵan, kózleri qıysıq, búkshiygen bir kempir turıptı.

— Keliń, otırıń, sharshaǵan shıǵarsız, anaxan, — dedi ol.

Ol shóp ústine otırıp alıp, jılawǵa kiristi.

— Meni qartayǵan kempir, dep oylap atırsań ba? Sen haqqında solay oylasa, ǵázebiń keler eken. Men aqırı jaspan. Ismim — Muhabbat.

99

—Siz… ırastanda sol Muhabbatsızba?! Maǵan sizdi oǵırı sulıw, dep táriyplegen edi.

—Sen ózi kimseń? — dep soradı Muhabbat.

—Men Baxıt bolaman.

—Qalayınsha? Maǵan seni súykimli dep aytqan edi-ǵo, — kempir sonday dedi de, jırtıq-jamaw kóylegin tintip, aynanı alıp ońıń júzine tuttı. Baxıt aynadaǵı sınsımbatına telmirip, jılap jiberdi.

—Rehimsiz, tasbawır adamlar bizlerdi ne hallarǵa saldı, — dep kúyindi Baxıt óziniń nursız kelbetin qolı menen kólegeylep.

Muhabbat Baxıttı bawırına bastı.

—Xesh gáp, qoy, jılama! Biz birge jasasaq, tez arada jasarıp, sulıwlanıp ketemiz,

—dedi ol.

Baxıt penen Muhabbat sol kúni terek astında bir-birinen ayrılmaslıqqa ant ishti. Sonnan baslap kimniń ómirin muhabbat tárk etse, baxıt ta sonıń menen birge ketetuǵın boldı. Tilekke qarsı, adamlar bunı elege shekem ańlap jetpegen qusaydı.

KEŃ SARAY

Abıroylı kisiniń jalǵız miynetsúygish ulı bar edi. Ol er jetken perzentin aǵayininiń qızına úylendirmekshi boldı.

—Áke, aldıńızda bir ómir qarızdarman, lekin men bay shańaraqtıń erketay qızına úylene almayman. Kewlim miynetsúygish, aqıllı bir qızdı qálep qaldı, — dedi.

—Kim eken ol? — dep tańlandı ákesi.

—Ózimizdiń xızmetkerimiz.

Ákesiniń ashıwı keldi hám xızmetkerdi jumıstan shıǵarıp jiberdi, lekin balası sol qızdı sirá umıta almadı. Sonda ákesi:

—Kámbaǵal qızǵa úylenbekshi bolsań, bul úyden ket! Saǵan heshqanday dúnyamúlik bermeymen! — dedi.

—Jigittiń mal-dúnyası jolda, áke. Al muhabbat jol boyınan tabılatuǵın kereksiz buyım emes! — dep balası úyin taslap ótá ketti.

100