Секторлық жылдамдық және секторлық үдеу.
Кеңістіктегі қозғалушы М нүктесімен бірге жылжи отырып, радиус вектор r бағыттаушысы нүктенің траекториясы болатын конустық бет сызады. Ол беттін ауданының шамасын б деп белгілейік. Бұл шама өте аз ∆t уақыт өткеннен кейін радиус-вектор ∆t өсімшесіне сәйкес ∆б өсімше қабылдайды.
Үдеу векторы тұрақты бір нүктеге мысалы, О центіріне қарай бағытталған нүктенің қозғалысын центрлік қозғалыс деп атайды. Секторлық жылдамдық ұғымы әуе механикасында жиі қолданылады. Бұл ұғымды ең алғаш Кеплер енгізген.
Пайда
болған ОММ′қисық сызықты сектродыОММ′
үшбұрышымен алмастыруға болады. Бұл
үшбұрыштың ауданы параллелограммның
ауданының жарты сына тең болады. Сонымен,
ОММ′ секторының ауданы 
және кеңістіктегі орны 
( r х 
r)
векторымен анықталуға тиіс. Бұл вектордың
t
уақытқа қатынасы:
( r х 
)
М
нүктесінің
t
уақыттағы О центрімен салыстырғандағы
орташа векторлық жылдамдығы деп аталады.
Орташа векторлық жылдамдық ОМN үшбұрышының
ауданын және кеңістіктегі орныны
анықтайды. Нүктенің берілген центрге
қарағандағы секторлық жылдамдығынан
уақыт бойынша алынған туындысы 
нүктенің сол центрге қарағандағы
секторлық үдеуі деп аталады. Нүктенің
жазық қозғалысында оның секторлық
жылдамдағы және секторлық үдеу векторлары
барлық уақытта қозғалыс жазықтығына
перпендикуляр болады. Олардың шамалары:
( r х 
)
r 
(
р
)
r
Үдеу векторы тұрақты бір нүктеге мысалы, О центріне қарай бағытталған нүктенің қозғалысын центрлік қозғалыс деп атайды.
Секторлық жылдамдық ұғымы әуе механикасында жиі қолданылады. Бұл ұғымды ең алғаш Кеплер енгізген.
Материалдар кедергісі. Материалдың негізі туралы ережелер.
Материалдар кедергісі техника дами бастаған кезде теңіз кемелерін жасау үшін, көпірлер жасау үшін, әртүрлі күрделі конструкцияларды жасау үшін ғылым ретінде енгізілді. Бұл ғылымның негізін салған 1564-1642 жылдары өмір сүрген итальян ғалымы Галилей. Кез келген денеге күш әсер еткен кезде деформация әсерінен денеің пішіні мен көлемі өзгереді кейде оның қирап сынуы да мүмкін. Материалдар кедергісі материалдың беріктігі мен деформациялануын зерттейтін ғылым. Беріктік деп сыртқы күштің әсеріне материалдың және оның элементтерінің қарсылаусу қабілетін айтады.
Материалдар кедергісі материалдың беріктігін, қатандығын, төзімділігін есептеудің әртүрлі әдістерін қарастырады. Сыртқы күштің әсерінен дене деформацияға ұшырағанда оған дене таранынан серпінділік күші қарсы әсер етеді. Бұл күш денені қайта қалпына келтіруге тырысады. Сыртқы күштің әсері тоқтағаннан кейін дене бұрынға қалпына келетін болса, ондай деформацияны серпінді деформация деп атайды. Ал дене деформациядан кейін қайта қалпына келмесе оны пластикалық деформация деп атайды. Бұған мысал ретінде алюминий, латун, басқада металдардды алуға болады. Пластикалық деформацияға толық ұшырайтын материалдар шорттық деп аталады. Оларға шыны, кірпіш, т.бб жатады. Олар деформация әсерінен шорт сыңғыш келеді. Материалдардың физика-механикалық қасиеттері туралы болжамдарға тоқталайық:
Ішкі күштің әсері болмауы туралы болжам денеге сыртқы күш әсер етпесе, онда дененің барлық нүктелеріндегі ішкі әсер етуші күштер нөлге тең болады.
Материалдың бірлектілігі туралы болжам: дененің әртүрлі нүктелеріндегі физика-механикалық қасиеттері бірдей болуы мүмкін.
Материалдың үздіксіздігі туралы болжам: кез келген дененің материалы үздіксіз және тұтас орта ретінде қарастырылады.
Материалдың изотроптылығы туралы болжам: Дененің материалы кез келген бағытта бірдей қасиетке ие болады.
Мысалы, кристалдан жасалған көптеген материалдардың әртүрлі бағыттардағы физика-механикалық қасиеттері әртүрлі болады. Әртүрлі бағыттарда әртүрлі қасиеттерге ие болатын материалдар анизотропты деп аталады.
Идеал серпінділік туралы болжам: Денеге сыртқы күштің әсері тоқтатылғаннан кейін, деформацияланған дене қайтадан бұрынғы қалпына келетіндей болса, мұны идеал серпінділік деп атайды.