Мұхиттағы аралда жанартаудың атқылауы болып, арал лава астында қалды делік.
(а) «Сукцессия» ұғымына анықтама беріңіз.
_____________________________________________________________________________
[1]
Аралды алғаш мекендей бастайтын ағзаларды атаңыз.
_____________________________________________________________________________
[1]
11
Адам экожүйемен тығыз байланыста болады. Адамның экожүйеге кері және оң әсерін анықтаңыз.
-
Оң әсері
Кері әсері
[2]
12
Балл қою кестесі
|
№ |
|
|
Жауабы |
|
|
Балл |
Қосымша ақпарат |
|
|
1 |
|
|
D |
|
|
|
1 |
|
|
|
2 |
|
|
D |
|
|
|
1 |
|
|
|
3 |
|
|
A |
|
|
|
1 |
|
|
|
4 |
|
|
№3 |
|
|
|
1 |
|
|
|
|
|
|
Фосфордың маңызы: күрделі органикалық |
|
|
|
||||
|
|
|
заттардың құрамына кіреді (ДНҚ,РНҚ)жемістің |
2 |
|
|
||||
|
|
|
түзілуі, зат алмасу |
|
|
|
|
|
||
5 |
|
|
№4 ұлпа, №6 мүшелер жүйесі |
|
|
2 |
|
|
||
6 |
(a) |
|
шөп/жаңғақ/ағаш |
|
|
1 |
Кез келген сйәйкес |
|
||
|
|
|
|
|
|
|
|
өсімдік атауы |
|
|
6 |
(b) |
|
шөп-бұғы-сілеусін/пума |
|
|
1 |
3 деңгейден тұратын |
|
||
|
|
|
ағаш-бұғы-сілеусін |
|
|
|
кез келген дұрыс |
|
||
|
|
|
жаңғақ-құс/шымшық-сілеусін |
|
|
|
тізбек |
|
||
|
|
|
шөп- шегірке-құс |
|
|
|
|
|
||
6 |
(c) |
|
Сілеусін/құзғын/қасқыр |
|
|
1 |
Кез келген 1 |
|
||
7 |
|
|
Өз өлкесінде мекен ететін бір өсімдік немесе |
1 |
|
|
||||
|
|
|
жануар |
|
|
|
|
|
|
|
8 |
|
|
|
|
|
|
|
Барлық қадам дұрыс |
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
болса 2 балл |
|
|
|
|
|
|
|
|
|
2 |
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
9 |
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
(а) |
|
жасуша қабығы, орталық вакуоль, пластидтер |
1 |
|
|
|||||
(b) |
|
ядро, жасуша мембранасы, цитоплазма |
1 |
|
|
|||||
|
|
|
|
|
|
|
|
|
||
10 |
|
|
Абиотикалық |
Өсімдік түрлері |
|
|
Кестедегі тордың әр |
|
||
|
|
|
|
факторлар |
|
|
4 |
қайсысына 1 балл |
|
|
|
|
|
Күнгей |
Температура |
Жарық сүйгіш |
|
|
|||
|
|
|
|
|
беріледі |
|
||||
|
|
|
жағы |
жоғары / Жарық |
(гелиофиттер) / |
|
|
|
||
|
|
|
|
|
|
|
||||
|
|
|
|
мол / |
Құрғақшылыққа |
|
|
|
|
|
|
|
|
|
Ылғалдылық төмен |
төзімді |
|
|
|
|
|
|
|
|
Көлеңкелі |
Температура төмен / |
Көлеңкеге төзімді |
|
|
|
|
|
|
|
|
жағы |
Жарық аз / |
(сциогелиофиттер)/ |
|
|
|
|
|
|
|
|
|
Ылғалдылық |
Ылғал сүйгіш |
|
|
|
|
|
|
|
|
|
жоғары |
|
|
|
|
|
|
11 |
|
Жылан - бауырымен жорғалаушы/ омыртқалы |
1 |
|
|
|||||
|
|
|
жануар/ қабыршақты тері / мүшелер және мүшелер |
|
|
|
||||
|
|
|
жүйесі күрделі |
|
|
|
|
|
||
|
|
|
Жауын құрты/буылтық құрт/омыртқасыз жануар / |
1 |
|
|
||||
|
|
|
мүшелері қарапайым |
|
|
|
|
|
||
12 |
|
Судың тығыздығы |
|
|
1 |
|
|
|||
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
13
|
Мұздың тығыздығы/төмен/жеңіл/ судың бетінде |
1 |
|
|
Суда тіршілік ететін жануарлар мен өсімдіктерді |
|
|
|
қатып қалудан сақтау/ суықтан сақтау / мұз болып |
2 |
|
|
қатып қалудан сақтау |
|
|
|
|
|
|
13 |
Сукцессия — бір биологиялық бірлестіктің басқа |
1 |
|
|
́ |
|
|
|
бірлестікке алмасуы/ табиғи факторлардың |
|
|
|
әсерінен болатын экологиялық өзгеріс |
|
|
|
Алғашқы мекен етушілер қына/ мүк/ шөптесін |
1 |
|
|
өсімдіктер |
|
|
14 |
Оң әсері : көгалдандыру/ тазалау /суару/қопсыту |
1 |
|
|
Кері әсер: ормандарды кесу/ өрт қою/ |
|
|
|
ластау/аңшылық |
1 |
|
|
|
|
|
14
2-ТОҚСАН БОЙЫНША ЖИЫНТЫҚ БАҒАЛАУ СПЕЦИФИКАЦИЯСЫ
2-тоқсан бойынша жиынтық бағалауға шолу
Ұзақтығы – 40 минут
Балл саны - 30
Тапсырмалар түрлері:
КТБ - Көп таңдауы бар тапсырмалар; ҚЖ - Қысқа жауапты қажет ететін тапсырмалар; ТЖ - Толық жауапты қажет ететін тапсырмалар.
Жиынтық бағалаудың құрылымы
Тоқсан бойынша жиынтық бағалауда әртүрлі тапсырмалар: көп жауапты таңдауы бар сұрақтар, қысқа/толық жауапты қажет ететін сұрақтар қолданылады.
Қысқа жауапты қажет ететін сұрақтарға сөздер немесе қысқа сөйлемдер түрінде жауап береді.
Толық жауапты қажет ететін сұрақтарда білім алушылар орындаушылық және шығармашылық дағдыларын көрсетеді.
Нұсқа: 12 тапсырмадан тұрады: соның ішінде 2 бірнеше жауап нұсқаларынан тұратын сұрақтар, 5 қысқаша жауапты қажет ететін сұрақтар, 5 толық жауапты қажет ететін тапсырмалар берілген. Тапсырмаларда суреттер, кестелер, сызбанұсқалар ұсынылған.
15
2-тоқсан бойынша жиынтық бағалау сипаттамасы
Бөлім |
Тексерілетін оқу мақсаты |
Ойлау |
Тапсыр |
Тапсыр |
Тапсы |
Орындау |
Балл* |
Бөлім |
|
|
|
дағдыларының |
ма |
ма №* |
рма |
уақыты, |
|
бойын |
|
|
|
деңгейі |
саны* |
|
түрі* |
мин* |
|
ша |
|
|
|
|
|
|
|
|
|
балл |
|
|
|
|
|
|
|
|
|
саны |
|
Заттардың |
7.1.3.2 – өсімдіктерде заттардың тасымалын |
Білу және түсіну |
|
1 |
КТБ |
1 |
2 |
12 |
|
тасымалдануы |
қамтамасыз ететін мүшелерді танып білу |
|
|
|
|||||
|
|
|
|
|
|
|
|
||
|
7.1.3.6 – жануарларда заттар тасымалына |
Қолдану |
|
2 |
КТБ |
1 |
1 |
|
|
|
қатысатын мүшелерді танып білу |
|
|
|
|||||
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
7.1.3.5 - флоэма мен ксилеманың элементтерін |
Қолдану |
|
4 |
ҚЖ |
3 |
1 |
|
|
|
құрылысын салыстыру |
|
|
|
|||||
|
|
6 |
|
|
|
|
|
|
|
|
7.1.3.6 – жануарларда заттар тасымалына |
Қолдану |
6 |
ТЖ |
3 |
2 |
|
|
|
|
|
|
|
||||||
|
қатысатын мүшелерді танып білу |
|
|
|
|||||
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
7.1.3.4 - тамыр және сабақтың құрылысы мен |
Жоғары деңгей |
|
7 |
ҚЖ |
3 |
3 |
|
|
|
қызметі арасындағы байланысты сипаттау |
дағдылары |
|
|
|
|
|
|
|
|
7.1.3.6 – жануарларда заттар тасымалына |
Жоғары деңгей |
|
12 |
ТЖ |
3 |
3 |
|
|
|
қатысатын мүшелерді танып білу |
дағдылары |
|
|
|
|
|
|
|
|
7.1.2.1 - жапырақтың ішкі құрылысын сипаттау, |
|
|
|
|
|
|
5 |
|
Тірі |
құрылысы мен қызметі арасындағы өзара |
Қолдану |
|
3 |
ҚЖ |
1 |
2 |
|
|
ағзалардың |
байланысты түсіндіру |
|
2 |
|
|
|
|
|
|
қоректенуі |
7.1.2.2 - фотосинтезге қажетті жағдайларды |
Жоғары деңгей |
|
10 |
ТЖ |
5 |
3 |
|
|
|
зерттеу |
дағдылары |
|
|
|
|
|
|
|
|
7.1.4.4 - омыртқасыз және омыртқалы |
Қолдану |
|
5 |
ҚЖ |
3 |
3 |
13 |
|
|
жануарлардың тыныс алу мүшелерін салыстыру |
|
|
|
|||||
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
7.1.4.4 - омыртқасыз және омыртқалы |
Қолдану |
|
8 |
ҚЖ |
3 |
3 |
|
|
|
жануарлардың тыныс алу мүшелерін салыстыру |
|
|
|
|||||
Тыныс алу |
|
4 |
|
|
|
|
|
|
|
7.1.4.5 - адамның тыныс алу мүшелерінің |
Жоғары деңгей |
9 |
ТЖ |
3 |
2 |
|
|
||
|
|
|
|
||||||
|
құрылыс ерекшеліктерін танып білу |
дағдылары |
|
|
|
||||
|
|
|
|
|
|
|
|
||
|
7.1.4.3 - өсімдіктердегі тыныс алуды зерттеу |
Жоғары деңгей |
|
11 |
ТЖ |
5 |
5 |
|
|
|
|
дағдылары |
|
|
|
|
|
|
|
БАРЛЫҒЫ: |
|
|
|
|
|
40 |
30 |
30 |
|
Ескерту: * - өзгеріс енгізуге болатын бөлімдер |
|
|
|
|
|
|
|
|
|
16