3. Оқыту міндеттері:

Студент білу керек:

-құрамында шырыш бар дәрілік өсімдік шикізаттарының сулы бөліп алу технологиясының ерекшелігі;

- Өндірісте өндіріліп шығарылатын экстракт – концентраттардың жиынтығы; - сулы сығындыларды бөлуге арналған талаптар, нормативті құжаттар, дәріханадан босатуға дайындау, рәсімдеу.

Студент істей білуі тиіс:

- улы және күшті әсер ететін дәрілік заттардың мөлшерін тексеру;

- экстракцияға шикізатты дайындауды жүргізу;

- дәрілік шикізаттар, су және басқа да жазбалар ингредиенттерінің санын есептеу;

-дәрілік шикізаттың табиғатын есепке ала отырып сулы бөліп алу оптималды технологиясын негіздеу және енгізу;

- экстракт-концентраттардан тұнба дайындау: экстракт-концентраты мен судың көлемін есептеу, еріту және тұнбаларды тұндыру немесе сумен сұйылту және жалпы технологилық сызба бойынша дайындау;

- дәрілік формаларды босатуға дайындау, рәсімдеу, қаптау;

- тұндырмалар мен қайнатпалардың сапасын бағалау.

4. Тақырыптың негізгі сұрақтары:

1) Құрамында шырышты заттар бар шикізаттардан сулы бөліп алуды жүзеге асыру .

2) Экстракт – концентраттарды пайдалану арқылы сулы бөліп алу технологиясы.

3) Құрамында сулы бөліністері бар күрделі дәрілік препараттар технологиясы.

4) Сулы бөліп алу технологиясын жетілдіру .

5. Сабақ беру және оқыту әдістері::

1. сабаққа дайындықты тексеру-лабораториялық жұмысты орындау

2. жұппен жұмыс

3. күнделікті толтыру

4.дәрілік формаларды өткізу

5. ситуациялық тапсырмаларды шешу

6. рецептерді шешу

Лабораториялық жұмысқа нұсқаулық: лабораториялық жұмысты жүргізу

Экстракт-концентраттардан тұндырмалар дайындау. Құрғақ экстрактарды пайдаланып, сығындыларды құрғақ заттардан дәрілік формалар технологиясының ережлері бойынша дайындайды. Сұйық экстрактарды гален препараттары сияқты соңынан қосады.

Возьми: Кодеина фосфата 0,2

Настоя корневищ с корнями валерианы 180 мл

Натрия бромида 6,0

Смешай. Дай. Обозначь. По 1 столовой ложке 3 раза в день

Расчеты. Количество корневищ с корнями валери­аны при отсутствии указаний в рецепте в соответствии со статьей ГФ X «Настои и отвары» берут в соотношении 1:30, т. е. 6,0 г, следовательно, экстракта валерианы жид­кого 1:2=12 мл.

Расчеты остальных компонентов прописи проводят согласно «Инструкции по приготовлению жидких лекарственных форм».

Паспорт

Раствора кодеина фосфата 1:10 2 мл

Раствора натрия бромида 1:5 30 мл

Экстракта валерианы жидкого 1:2 12 мл

Воды очищенной 136 мл

_____________________________________

Общий объем 180 мл

Во флакон вместимостью 200 мл оранжевого стекла отмеривают 136 мл воды очищенной, 2 мл раствора кодеина фосфата, 30 мл раствора натрия бромида и 12 мл экстракта валерианы жидкого. Взбалтывают. Микстуру оформляют к отпуску.

Құрамында алтей тамырының полисахаридтері және олардың экстракт концентраттары бар дәрілік заттардан тұндырмаларды дайындау. Сулы бөліп алу топтарынан ең жиі алтей тамырының тұндырмасын дайындайды

Возьми: Настоя корня алтея 150 мл

Натрия бензоата 4,0

Капель нашатырно-анисовых 4 мл

Сиропа сахарного 10 мл

Смешай. Дай. Обозначь. По 1 столовой ложке 3 раза в день

Көрсетілген жазба бойынша МФ IX сәйкес алтей тамырының тұндырмасын 1:5 дайындайды.

Алтей тамырының тұндырмасының санын есептеу. Алтей тамырының санын шығын коэффициентін есепке ала отырып есептейді, (К_р)=1,3, яғни тамыр саны тең: 7,5x1,3=9,75 г.

Тұндыруға арналған тазартылған су саны тең: 150x1,3=195 мл.

Паспорт

Корня алтея 9,75 г

Натрия бензоата 4,0 г

Капель нашатырно-анисовых 4 мл

Сиропа сахарного 10 мл

Воды очищенной 195 мл

_______________________________

Общий объем 164 мл

Ыдысқа 9,75 г алтей тамырын, 3 мм и отсеянного от пыли через сито с отверстиями 0,2 мм, заливают 195 мл воды очищенной и настаивают при комнатной температуре в течение 30 мин, периодически помешивания. Извлечение процеживают, не выжимая остатка, в мерный цилиндр и промывают ватный тампон водой очищенной до объема 150 мл. В полученном настое растворяют 4,0 г натрия бензоата, вновь процежи­вают в отпускной флакон. Затем отмеривают 10 мл сиропа сахарного и в последнюю очередь осторожно в центр флакона добавляют 4 мл капель нашатырно-анисовых. Взбалтывают. Микстуру оформляют к отпуску.

Алтей тамырының экстракт-концентратын қолдану. При изготовлении микстуры по данному рецепту можно использовать концентрат натрия бензоата (1:10) для бюреточной установки.

Паспорт

Экстракта корня алтея 1:1 7,5 г

Раствора натрия бензоата 1:10 40 мл

Капель нашатырно-анисовых 4 мл

Сиропа сахарного 10 мл

Воды очищенной 110 мл

_______________________________

Общий объем 164 мл

Ыдысқа 110 мл тазартылған су қосады, оған 7,5 г алтей тамырын қосады. Ерітіндіні босатылатын құтыға құяды, оған бюреткадан 40 мл натрий бензоаты мен 10 мл қант шырынын қосады. Ең соңында құтыға 4 мл мүсәтір-анис тамшысын қосады. Араластырады. Микстураны босатуға дайындайды.