- •Retoryka I erystyka
- •Pojęcie retoryki, funkcje, zasady
- •3 Zadania /funkcje mowy:
- •Neoretoryka
- •1936R. – nowa retoryka
- •Logos, ethos, pathos
- •Terminologia retoryczna dawniej I dziś
- •Retoryka dziennikarska
- •Współczesne badania nad retoryką
- •Retoryka jako tworzenie tekstu
- •Retoryka wizualna/obrazu
- •Podmiot retoryczny
- •Nurt creative writing I jego związek z retoryką
- •Inwencja – pojęcie, temat, tytuł
- •Pojęcie toposu I rodzaje toposów
- •Progymnasmata
- •Perwsazja I środki perswazyjne
- •Interpretacja
- •Manipulacja, propagadna
- •Sposoby manipulowania:
- •Propaganda
- •Argumentacja
- •Negocjacje I sztuka prezentacji, jako dyskurs perswazyjny
- •Erystyka – pojęcie I wybrane strategie
- •Dyspozycja – pojęcie, toposy I figury kompozycyjne
- •Elokucja – pojęcie, zasady, triada stylistyczna, styl retoryczny, stylistyka interakcyjna
- •Memoria, actio
- •Retoryka a inne dyscypliny
- •Retoryka komunikacyjna
- •Pojęcie mimesis
- •Retoryka arystotelesa
- •Retoryczność gatunków dziennikarskich I tekstów użytkowych /okołodziennikarskich/
- •Metody retorycznej analizy tekstu
- •Triady retoryczne
- •Retoryka a erystyka
- •Czy zmienia się teoria retoryki?
- •Retoryka a retoryczność
Logos, ethos, pathos
TRÓJCZŁONOWOŚĆ:
☼LOGOS – odwołuje się do intelektu (np. mnogość przykładów),
☼ETHOS – odwołuje się do woli, postawy moralne, osobowość, system wartości, autorytet, stworzenie wrażenia o sobie, podkreślamy cechy wypowiedzi autora
☼PATHOS – odwołuje się do: uczuć, wyobraźni, wzruszenia, emocji, pasji,
Terminologia retoryczna dawniej I dziś
Terminologia w retoryce (Z zeszytu) – Latynizacja terminów – przełożenie terminów pochodzenia greckiego na terminy łacińskie. Próbowano zastępować niektóre słowa odpowiednikami polskimi. Próbowano nazwać tropy i figury. Od lat 70 XX w. zaczęły się uwspółcześnienia retoryki. Pojawiły się pojęcia: retoryka reklamy, dziennikarska, medialna, gestu, itd. Firanowicz, Kostka- potocki, euzebiusz Słowacki - próbowali oni znaleźć polskie terminy
Retoryka dziennikarska
Jest to jedna z odmian retoryki (szczegółowa). Sztuka sprawnego i skutecznego posługiwania się w mowie i piśmie w rozumieniu publicznym.
Retoryka a media: sztuka, nauka, praktyka na temat odmian komunikacji; siła, która potrafi kreować rzeczywistość. Ong opisał cywilizację np. medialną. Wkraczamy w epokę sofistyczną.
STYL PUBLICYSTYCZNO-DZIENNIKARSKI:
kształtuje postawy ludzkie,
tygiel stylowy (naukowość, artyzm, prostota i in.); zależnie od gatunku,
bazuje na stereotypach,
INFORMACJA |
PUBLICYSTYKA |
monologowość |
Dialogowość |
potoczność |
Oficjalność |
szablonowość |
nieszablonowość |
Od Elizy) Stylistyka dziennikarska: stylistyka funkcjonalna, stylistyka interakcyjna, style gatunkowe
Retoryka wizualna w dziennikarstwie:
Fotoreportaż, foto felieton, sylwetka, list gończy, prośby, apele, reklama, rekomendacja ze zdjęciem, foto kronika, rysunkowa forma komentarza
Aby doskonalić skutecznie własny warsztat pisarski, nie wystarczy sama znajomość języka. Trzeba rozumieć zjawiska językowe i umieć opisać wytwór własnej pracy, wiedzieć, jak tekst został zrobiony nie tylko od strony fasady, lecz także pod względem funkcjonalności każdego elementu, oraz mieć świadomość, dlaczego jeden tekst jest taki dobry, a inny taki zły.
Współczesne badania nad retoryką
Współcześnie badania nad retoryką obejmują czternaście pól badawczych: • retoryka w obrębie nauki o kulturze, • retoryka a teoria komunikacji, • hermeneutyka i pragmatyka, • retoryka i logiki nieformalne, • retoryka i filozofia • retoryka a teoria informacji i dziennikarstwo, • retoryka polityczna • propaganda i reklama, • kaznodziejstwo, • krytyka retoryczna, • retoryka kobieca, • retoryka wypowiedzi autobiograficznych, • retoryka a mass media, • retoryka a semantyka i semiologia, • retoryka metafory, • retoryka i nauka o kompozycji.
W retoryce bada się:
Retoryka opisowa, systematyczna – Jerzy Ziomek, Lichański
Homiletyka – kaznodziejstwo; jedno z zastosowań retoryki; bada się perswadyjność (Korolko)
Retoryka szkolna – uczono od zawsze
Retoryka reklamy – Lewiński, Szczęsna
Teoria argumentacji – powstała interdyscyplinarna grupa polskiej szkoły argumentacji; Szymanek „Sztuka argumentacji”
Figury retoryczne – Lausberg
Topika, toposy; retoryka dziennikarska; retoryka związana z filozofią; związki retoryki z językoznawstwem; sztukę żywego słowa
Bada się retorykę: (Od Elizy)
- prawa, edukacji, toposu, reklamy, dziennikarstwa, dydaktyczną
