2 Вариант

Ас мәзірін құруда жіберілген қателіктер://

тәулік бойы бір тағам түрінің қайталанбауы//

2 тәулік бойы бір тағам түрінің қайталанбауы//

әр тағам қабылдауға рационды бөлудегі қателіктер//

+тәулік бойы бір тағам түрінің бірнеше рет қайталануы//

+тәулік бойы бір азық – түлік түрінің бірнеше рет қайталануы//

әр тағамдағы негізгі тағамдық заттар нормасының сақталмауы//

тәулік бойы негізгі тағамдық заттардың нормасының сақталмауы//

жинақтаушы тізім бойынша негізгі тағамдық заттардың нормасының сақталмауы

***

Бракеражды комиссия құрамына кіреді://

әдіскер//

жетекші//

тәрбиеші//

+бас аспаз//

ата – аналар//

+медициналық қызметкер//

санитарлық дәрігер//

шаруашылық бойынша меңгеруші

***

Шынықтырушы процедура ретінде ауа-жарық ваннасы жүргізіледі://

тұрақты ұзақтылықпен//

ұйқы ұзақтығының көбеюімен//

түскі немесе кешкі уақытта//

күндізгі немесе кешкі уақытта//

баланың тыныштық қалпында//

+біртіндеп ұзақтығын көбейтумен//

+бала қимыл – қозғалыста болғанда//

таңертеңгі немесе күндізгі уақытта

***

Ұйымдастырылған ұжымдардағы жоғары аурушаңдықтың себебі болып табылады://

топтардың аз толуы//

ауырған баланы оқшаулау//

жеткіліксіз қаржыландыру//

жеткіліксіз жарықтану тәртібі//

ауырған баланы уақтылы оқшаулау//

+топтық оқшаулау ұстанымын сақталмауы//

+эпидемияға қарсы шаралар тәртібінің бұзылуы//

таңертеңгі қабылдауда балаларды қатаң түрде сүзгіден өткізу

***

Мектеп жасында (14 – 17 жас) биологиялық дамудың негізгі көрсеткіштері болып табылады://

дене салмағы//

дене ұзындығы//

тұрақты тістер саны//

+жылдық бой қосындысы//

жасөспірімнің жынысы//

+сүт бездерінің даму дәрежесі//

тері жамылғысының жағдайы//

дене бітімі пропорциясының өзгеруі

***

Балалар мен жасөспірімдердің жүйке-психикалық жағдайы мен дамуына әсер ететін факторлар://

+тұқым қуалаушылық//

қоршаған орта жағдайы//

+зиянды әдеттердің болуы//

эмоционалды шамасыздық//

жанұяның ұлттық дәстүрлері//

ұйымдастырылған ұжымдарға баруы//

экономикалық және әлеуметтік өзгерістер//

физиологиялық және биологиялық факторлар

***

Балаларды денсаулық топтарына бөлудің маңызы://

+аурудың қауіп-қатер тобын анықтау//

ұжымның денсаулық жағдайын бағалау//

аурудың емін және алдын – алуын тағайындау//

физикалық жүктемені индивидуальды нормалау//

жыл бойы ауруы бойынша жіберген күндерді есептеу//

+ұжымның денсаулық жағдайының динамикасын бағалау//

емдеу алдын-алу жұмыстарының нәтижелілігін бағалау//

мамандандырылған қызмет пен кадрларға қажеттілікті анықтау

***

Балалар мен жасөспірімдер контингентінің денсаулық жағдайына талдау жүргізіледі://

туу көрсеткіштері бойынша//

өлім көрсеткіштері бойынша//

+қаралуы бойынша аурушаңдықпен//

сөйлеудің даму деңгейі бойынша//

физикалық даму деңгейі бойынша//

мүгедектік көрсеткіштері бойынша//

+патологиялық зақымдалу бойынша//

перзентханада тасталған сәбилер санымен

***

Балалар мен жасөспірімдердің денсаулық жағдайын сипаттайтын көрсеткіштер://

сәбилер өлімі//

ана мен бала өлімі//

патологиялық зақымдалу//

интеллектуальды даму деңгейі//

созылмалы аурулардың болмауы//

+балалар мүгедектігі туралы ақпараттар//

+медико-демографиялық көрсеткіштер//

морфо-функционалды ауытқулардың болмауы

***

Массаж бен гимнастиканы жүргізуге қарсы көрсетпеге жатады://

+қызудың көтерілуі//

+терінің қабыну аурулары//

ағзаның жаттығу деңгейінің төмен болуы//

ағзаның жаттығу деңгейінің жоғары болуы //

шынығудың тиімділік көрсеткіштері//

бұрынғы шынығудың тиімділік көрсеткіштері //

алдыңғы медициналық тексерістер нәтижесі//

дене салмағының төмен көрсеткіші

***

Мектепке дейінгі жастағы бала ағзасының фунционалдық сынамаға жауап реакциясы://

+аздаған ауытқышылық//

+көптеген ауытқышылық//

мөлшерлі ауытқышылық//

функциональдық ауытқышылық//

бұрмаланған реакция//

тиімді реакция//

жасына сәйкес болуы//

кешенді бағалау

***

Мектепке дейінгі мекемелерінің жағдайы мен тәртібіне үйренісуін жеңілдету үшін қарастырылады://

ой жүктемесін нормалау//

жеке ұсыныстар тағайындау//

+уақытылы МДБМ тәртібіне ауысу//

физикалық жүктемені жеке нормалау//

+МДБМ-де болу уақытын біртіндеп ұзарту//

уақытылы профилактикалық екпелерді жасау//

МДБМ-ден тыс баланың қозғалыс белсенділігін азайту//

ұжымның денсаулық жағдайының динамикасын бақылау

***

Бірінші сыныпта жазу сабағының физиологиялық құндылығын бағалау үшін қолданады://

анкеталық сұрастру//

+офтальмоэргометрия//

арифметикалық есептеу//

саусақтық динамометрия//

+корректуралық – әріптік сынама//

жарықтық хронорефлексометрия//

корректуралық – фигуралық сынама//

тамыр соғысын, қан қысымын өлшеу

***

Бірінші сыныпта қол еңбегі сабағының физиологиялық құндылығын бағалау үшін қолданады://

+треморометрия//

анкеталық сұрастыру//

офтальмоэргометрия//

арифметикалық есептеу//

+саусақтық динамометрия//

корректуралық – әріптік сынама//

жарықтық хронорефлексометрия//

корректуралық - фигуралық сынама

***

Бірінші сыныпта оқу сабағының физиологиялық құндылығын бағалау үшін қолданады://

треморометрия//

арифметикалық есептеу//

саусақтық динамометрия//

+корректуралық-әріптік сынама//

+жарықтық хронорефлексометрия//

корректуралық - фигуралық сынама//

тамыр соғысын, қан қысымын өлшеу//

жүктемемен функционалдық сынамалар

***

Балалар мен жасөспірімдердің күн тәртібін зерделеу әдістері болып табылады://

тестілеу//

бақылау//

+хронометраж//

треморометрия//

офтальмоэргометрия//

+анкеталық сұрастыру//

хронорефлексометрия//

тамырсоғысын, қан қысымын өлшеу

***

Үзілістердің тәртібі мен ұйымдастырылуына қойылатын гигиеналық талаптар://

қызмет түрін алмастыруға мүмкіндік//

+10-мин.қысқа үзіліс пен 30 мин.үлкен үзіліс//

үзілістердің ұзақтығының біртіндеп көбейту//

үзілістердің ұзақтығының біртіндеп қысқарту//

әр сабақ арасында 5-мин. үзіліс және 20 мин.бір үлкен үзіліс//

+оқушының таңдауы бойынша таза ауадағы қозғалмалы ойындар//

мектептің ішкі тәртібіне және оқыту бағдарламасына байланысты//

оқытушы жетекшілігімен рекреация алаңындағы қозғалмалы ойындар

***

Бірінші сыныптар үшін оқу жүктемесін біртіндеп көбейтудің «Сатылы» әдісі://

сабақтар санын біртіндеп көбейту//

баланың дағдылану үрдісіне байланысты//

оқу жылы бойына сабақтарды 30 минутқа қысқарту//

+қыркүйекте, қазанда – әр қайсысы 35 минуттан 3 сабақ//

екінші жарты жылдықта сабақ санын 4-ке дейін көбейту//

бірінші жарты жылдықта сабақ санын 3-ке дейін қысқарту//

+екінші тоқсаннан бастап – әр қайсысы 35 минуттан 4 сабақ//

сабақ ұзақтығын 30 минуттан 45 минутқа дейін біртіндеп көбейту

***

Оқушылар үшін сабақтың қиындығы анықталады://

+кестедегі орынмен//

денсаулық жағдайымен//

сабақтың тығыздығымен//

көрнекілік құралдардың болуымен//

+оқушылардың жеке қабілеттерімен//

бағдарламаның көлемі мен мазмұнымен//

дене шынықтыру минутының болуымен//

оқыту тәжіриесімен мен кәсіби біліктілігімен

***

Кітапты оқу жайлылығы немен жүзеге асырылады://

+шрифт көлемімен//

қағаздың қалыңдығымен//

шрифт сыйымдылығымен//

интерлиньяж үлкейтілуімен//

басылымның қисықтығымен//

+шрифт суреті мен сызығымен//

иллюстрациялық материалдармен//

мәтіннің түрлі түсті айқындалуымен

***

Оқу кезінде көру аппаратының қалыпты жұмыс жасауы неге байланысты://

баланың жасына//

басылып шығарылуына//

кітаптың өлшеміне//

баланың жынысына//

+кітаптың безендірілуіне//

жазу технологиясына//

полиграфикалық материалына//

+жұмыс орнының жарықтануына

***

Оқушылардың бой ұзындығына сәйкес мектеп жиһаздарының өлшемін анықтау үшін қолданылады://

таразы//

калипер//

+ростометр//

гониометр//

электрокоагулятор//

сантиметрлік лента//

металдық рулетка//

+түсті өлшемді сызғыш

***

Оқушыларды отырғызу кезінде ескеру керек://

оқушының тілегін//

ата-анасының тілегін//

қозғалыс белсенділігін//

сабақ кезінде енжарлығын//

сабақ кезінде белсенділігін//

+оқушының дене ұзындығын//

жыныстық айырмашылығын//

+көру және есту мүшелерінің жағдайын

***

Партада дұрыс отыру қалпын ұстанғанда бұлшық ет қажуын бағалау әдістемесі://

+актография//

томография//

флюорография//

рентгенография//

түзету сынамасы//

электрокардиография//

электроэнцефалография//

+тұлғалық динамометрия

***

Мектепке дейінгі білім беру мекемелерін жобалауда топтық оқшаулауды қамтамасыз етуде рұқсат етіледі://

әр топта өз ойын алаңдарының болуы//

ғимаратта бір орталық есігінің болуы//

әр балаға киім салатын шкафтардың болуы//

спорттық құралдар және снарядтардың болуы//

+алаңдарды бөлу мақсатында жасыл желектерді отырғызу//

+ғимараттың әр топ ұяшықтарында толық жиынтық бөлмелердің болуы//

негізгі ғимаратта балаларға арналған жеткілікті алаңның болуы//

дене шынықтыру алаңында және аймақта алаңның жеткілікті болуы

***

Мектепке дейінгі білім беру мекемесінің 1-ші қабатына орналастыруға рұқсат беріледі://

әкімшілік-шаруашылық ғимаратын//

серуен верандасы мен рекреациясын//

кітап сақтайтын орын мен кітапхананы//

+бөлек кіру және шығу есігі бар асхананы//

+кіші топтағы балалардың топтық ұяшықтарды//

жоғары топтағы балалардың топтық ұяшықтарын//

дайындық тобындағы балалардың топтық ұяшықтарын//

мектепке дейінгі топтағы балалардың топтық ұяшықтарын

***

Балалар мен жасөспірімдер мекемелерінің құрылысына жер телімін бергенде ескеру керек://

құрылыс пайызын//

судың зиянсыздығын//

топырақтың тығыздығын//

қоршаған орта мен жел раушанын//

атмосфера ауасының тазалығын//

тұрғын үй құрылысы қабаттылығын//

+жер телімінің көгалдандыру пайызын//

+жер телімінің бұрын пайдаланылғанын

***

Балалар мен жасөспірімдер мекемелерін жобалау кезіндегі санитарлық қадағалаудың кезеңдері://

жобаны құрастыруға қатысу//

+жобаны сараптауға қатысу//

+түсіндірме қағазын сараптауға қатысу//

құрылысқа рұқсат қағазын беру//

атмосфералық ауаны талдау//

нысанды эксплуатацияға қабылдау//

құрылыс кезінде жер телімінің бөлінуі//

санитарлық-гигиеналық ережелердің сақталуын қадағалау

***

Мектепке дейінгі білім беретін мекемені жоспарлауын гигиеналық негіздері://

+квартал ішілік орналастыру//

сыйымдылығы-580-650 орын//

квартал аралық орналастыру//

сыйымдылығы- 420-540 орын//

+қызмет көрсету радиусы 0.3км//(радиус)

қызмет көрсету радиусы 0.5км//

қызмет көрсету радиусы 0.8км//

квартал аралық жолдарға орналастыру

***

Балалар мен жасөспірімдер мекемелерінің жобалауында қандай бөлмелерді табиғи жарықтанусыз жобалауға болады://

оқу сыныбы//

асхана және ас үйі//

түскі ас ішетін зал//

зертханалық сыныптар//

компьютерлік сыныптар//

+дәретхана және жуынатын бөлме//

оқу-өндірістік шеберхана бөлмесі//

+дене шынықтыру залындағы құрал-жарақтар бөлмесі

***

Бастапқы кәсіби білім беретін мекеме құрылысына жер участкесін бөлгенде ескеріледі://

орман алқабына жақындығы және үлесі//

оқушылардың кәсіби және оқу жүктемесі//

+жергілікті аймақтағы желдің соғу бағыты//

ғимараттың міндетті жинақталған құрамы//

аймақтың климато-географиялық ерекшеліктері//

учаскенің инсоляция және желдетілу мүмкіндігі//

болашақ ғимараттың аймақтық құрылыс пайызы//

+өндіріс базасының санитарлық-қорғаныс аймағының өлшемі

***

Балалар мен жасөспірім гигиенасында санитарлық дәрігердің күнделікті жұмысында қолданылатын оперативті құжаттары://

әдістемелік кеңес беру//

ҚР Президентінің қаулысы//

ҚР Президентінің жарлықтары//

бұйрықтар мен нұсқаулық хаттама//

+санитарлық-гигиеналық қорытынды//

+бұзылыстар туралы ұйғарымдар мен актілер//

облыстық және қалалық әкімшіліктің қаулысы//

ҚР халық денсаулығы және денсаулық сақтау жүйесі туралы Кодексі

***

Мектеп интернаттарын жоспарлауда қажетті гигиеналық ұстанымдар://

демалуға жағдай жасау//

+оқу үрдісіне жағдай жасау//

кәсіби оқытуға жағдай жасау//

инсоляцияның жеткілікті пайызы//

мәдени іс-шараларға жағдай жасау//

топтық оқшаулаумен қамтамасыз ету//

табиғи жарықтанудың жеткілікті пайызы//

+балалар мен жасөспірімдердің өмір сүруіне жағдай жасау

***

Ауырғаннан соң, шынықтыруды жүргізуде мына жағдайларды есте сақтаған жөн://

аурудың жедел кезеңін//

аяққа су құю уақытын//

жасы мен жыл мезгілін//

су кұйыну-аялау әдісін қолдану//

+баланың денсаулық жағдайын//

денені ысқылап сүртіну ұстанымын//

қолданған тұз ерітіндісінің пайызын//

+басынан өткерген аурудың сипаттамасын

***

Жоғары энергетикалық құндылыққа ие емес тағамдық заттар://

гормондар//

көмірсулар//

+дәрумендер//

ферменттер//

катехоламиндер//

иммундық кешен//

+минералды заттар//

ақуыз бен майлар

***

Ағзаның кәсіби маңызды тұлғалық-типологиялық функциясы://

зейін және естің жеке құрамы//

төзімділік,ептілік және табандылық//

+жүйке жүйесінің қозғыштығы мен күші//

жүйке үрдісінің негізгі байсалдылығы//

көңілді көңіл-күй және эмоция айқындылығы//

+сезім мүшелерінің қызметтік ерекшеліктері//

координациялық құрамның жоғары көрсеткіштері//

ақыл ойдың даму деңгейі мен шапшаңдық реакциясы

***

Жұмысқа қабілеттіліктің физиологиялық қисығының негізгі бөлігі://

+бейімделу//

соңғы ұмтылыс//

демалыстағы үзіліс//

жұмысқа қабілеттілікті жоғалту//

жұмысқа қабілеттіліктің төмендеуі//

жұмысқа қабілеттіліктің қалыптасуы//

жұмысқа қабілеттіліктің жоғарылауының тұрақтылығы//

+жұмысқа қабілеттіліктің тұрақтылығы

***

Балалардың ұтымды тамақтануы қандай бағдарламалардың демеуімен орындалады://

емдік тамақтану//

аралас тамақтану//

жасанды тамақтану//

қосымша тамақтану//

+ана сүтімен тамақтану//

дәрумендік тамақтану//

емдік алдын-алулық тамақтану//

+ыстық тамақтануды ұйымдастыру

***

Сыртқы жылы киімнің негізгі міндеті://

+жылулық қорғаныштық//

+жел мен ылғалдан қорғау//

қалыпты гигиеналық жағдайы//

киімдегі кеңістіктің жоғарғы желдетілуі//

жылу өткізгіштік тығыздығының төмендеуі//

қоршаған орта мен ауа алмасуының төмендеуі//

жылу өткізгіштік пен су сіңірімділігінің жоғарылауы//

гигроскопиялығы,бу өткізгіштік пен ауа өткізгіштік жоғарылауы

***

Гигиеналық тұрғыда аяқ киім болу керек://

+баланы механикалық зақымдаудан сақтау//

табанның рессорлы қызметіне сәйкес келмеуі//

аяқ киім ішілік ылғалдылықты ұстауына себеп болу//

+табанның анатомо-физиологиялық ерекшелігіне сәйкес келуі//

балалардың серуені кезінде қозғалыс белсенділігін сақтау//

табанның амортизационды қызметінің сақталуына негіз болмауы//

жоғары аяқ киім ішілік температураның сақталуына сәйкес болуы//

табан жиынтығымен байланысты ұстау мен бұлшық етке кедергі келтірмеу