43. Маркетинг туралы не білеміз? Шағын мәтін құрастырыңыз.
Маркетинг дегеніміз — айырбас жолымен мұқтаждықтар мен қажеттіліктерді қанағаттандыруға бағытталған адам қызметінің бір түрі.
Маркетингтің басты назар аударатын нысандары: адам қажеттіліктерін түсіну жəне басқару, сұраныс, тауарлар, айырбас,келісім, нарық, тапсырыс.
Маркетинг адам қызметінің бір түрі ретінде өндірісті, ұсынысты, тауарлар айырбасын осы тауарлар қоғамның əрбір мүшесіне жəне оның жекелеген топтарына қажет болатындай дəрежеде басқару дегенді білдіреді. Маркетингте зейіннің, зерттеудің, егер мүмкін болса, басқарудың негізгі нысаны — адамдардың қажеттіліктері, мұқтаждықтары, сұраныстары, тауар, айырбас, келісім, нарық болып табылады.
44. «Сервис» терминін түсіндіріңіз және онымен 3 сөйлем құрастырыңыз.
Сервис (ағылшын тілінде «Service» - қызмет) қызмет көрсетудің кең мағынасы, сондай-ақ техникалық құралдарды, тұрмыстық заттар, коммуналды техниканы жөндеуге қолданылады.
Сервис – тұтынушымен эксплуатацияланатын өнімге және өткізуге байланысты қызмет жиынтығы. Сервистік қызмет көрсету деп - тұтынушыға сатып алған тауарды рационалды қолдануға мүмкіндік беретін қамту жүйесін айтады. Сонымен қатар, сервис - өнімнің тұтыну құнын беретін қызмет.
Ағылшын тілінен аударғанда, сервис бірнеше мағына береді: қызмет, қызмет көрсету, міндетті болуы. Сервис түсінігі кең мағынада қызмет және қызмет көрсетуді білдіреді. Қызмет көрсету – тұтынушылардың күрделі бұйымдарды: машина, құрал жабдық, тұрмыстық техника, көлік құралдары, өткізу және пайдаланумен байланысты қызметтердің кешені. Қызмет көрсету- негізгі қызметтерді жүзеге асырудың құралы ретінде: қонақ үй кешенде қызмет көрсету, мейрамхана бизнесте қызмет көрсету, және ақпарат бизнес көрсету секілді, күнделікті өзіміз қолданып жүрген автобустардағы кондукторлар мен банк қызметкерлерінің жұмысы да сервистік қызметке жатады.
Осыдан келіп сервистің мақсатын анықтайтын болсақ, ол – сатып алушыға бар тауарды ұсыну және сатып алынған тауардан неғұрлым көп пайда алу үшін көмек көрсету болып табылады.
Сонымен қатар, сервистің маркетингтік құрал ретінде атқаратын негізгі қызметтері бар. Олардың ең бастысы:
1. Сатып алушыларды қызықтыру;
2. Тауардың бәсекеге қабілеттілігін арттыру;
3. Тауар сатылымын ұстап тұру және арттыру;
4. Сатып алушыны ақпаратпен қамтамасыз ету.
3-сөйлем:
1. Астанаға барғанымда «сервис» деген түсініктік әлі жоқтығына көзім жетті. 2. Адамдар жақсы сервиске тез үйренеді. 3. Шет елдерде көрсететін сервиспен біздің еліміздегі сервисті салыстыруға болмайды.
45. Қарсылықты салалас құрмалас сөйлем.
Құрамындағы жай сөйлемдердің бірінде айтылған ой, екіншісіндегі ойға қарсы мәнді білдіретін салалстың түрі.
Қарсылықты салалс құрмаластың құрмындағы жай сөйлемдер жалғаулықпен де, жалғаулықсыз да салаласып, екіге бөлінеді.
Мысалы: Жоғары қарай өсе алмады, сонда да бұтақтары көп. Әрі түртінектеді, бері түртініктеді, түк таппады. Жалғаулықсыз қарсылықты салалс құрмалстағы жай сөйлемдердің араына үтір және сызықша қойылады.
Жалғаулықтар: бірақ , сонда да, дегенмен , алайда , әйтсе де , сөйткенмен.
47.Маркетинг дегеніміз коммерциялық компанияның тауарлары мен қызметтерің тұтынушыларға, компания үшін, тиімді сатылуын жүзеге асыратын іс-әрекеттердің жиынтығы.
48. Кезектес салал құрмалас сөйлем және олардың жасалу жайып ажырата білуге үйрету.
Мысалы; Автобус бірде тез жүреді, бірде балу жүреді
46. Әлеуметтік жарнама – қоғамдық құндылықтарды насихаттайды, халықтың қорғансыз бөлігінің (балалардың, егде кісілердің, мүгедектердің) мүдделерін жақтап, қорғайды, тіршілікті қамтамасыз етуге бағытталған жалпы қоғамдық мүдделерді (қоршаған ортаны, жан-жануарларды қорғау) көздейді.
Әлеуметтік жарнама – қоғамдық мінез-құлықты өзгертуге және социумның мәселелеріне көңіл аударуға бағытталған коммерциялық емес жарнаманың түрі.
Әлеуметтік жарнама – әлеуметтік өнімнің бір түрі (АҚШ мен Еуропада дәстүрлі түрде PSA – public service announcement термині қолданылады), мемлекеттік және саяси жарнамалардан елеулі айырмашылықтар бар.
Тұрмыстық қызмет көрсету - азаматтардың күнделікті қажеттіліктерін қамтамасыз ету үшін жұмыс істейді. "Қызмет ету мерзімі" термині көбінесе колдануға міндетті емес ұсыныстарға қолданылады. Мысалы,киімді өзінізге тігуге болады ,әлде дайын тұрғыны дүкенде алуға,киімдерді уйдегі кір жуғышта жуу,аяқ киімді шеберге апармай өздігінен жөндеу және т.б. Жеке қызметтердің басты мақсаты - тұтынушылардың тұрмыстық шаруасынын бөлігінен босату, оларға өз мүмкіндіктерін тыс шығатын мәселелермен көмектесу Бұндай фирмалар мен компаниялар өнімдерді сатпайды,олар жұмыс атқарады. Бүгінгі күнде Қазақстанда көптеген тұрмыстық қызметтердің турлері бар. Мысалы, аяқ киім жөндеу, тұрмыстық техника.жөндеу, жиһаз жөндеу, үйге жөндеу, құрғақ тазалау, жерлеу қызметтері, фотосуреттер және т.б.
Маркетингтік зерттеулер –бұл тұтынушылардың талғамдары мен талаптарын зерттеу бағытталған фирманың маркетингтік әрекетінің маңызды түрінің бірі.
Маркетингтік зерттеулер – бұл анықтау тиімділігін жоғарлатуға және маркетингтік мәселелерді (мүмкіндіктерді) шешуге бағытталған ақпаратты идентификациялау, жинау, талдау және таратудың жүйелі және объективті үрдісі. Олардың негізгі мақсаты маркетингтік шешімдерді қабылдау және олармен байланысты белгісіздік деңгейін төмендету үшін ақпараттық – талдау базасын құру болып табылады.
Предложения:
Қазақстанда маркетингтік зерттеулерді көптеген маманданған компаниялар жүргізеді.
Маркетингтік зерттеу мәселесі — мақсатты аудитория туралы ақпараттар жинау.
Көбінесе компанияның табысы сапалы өткізілген маркетингтік зерттеуге байланысты
Талғаулы СҚС (Разделительные ССП) Жай сөйлемдеріндегі айтылған іс-әрекеттің біреуі ғана орындалатыны болжамдалады. (В простых предложениях перечисляются события, действия несовместимые друг с другом. Предполагается исполнение только одного действия) Жалғаулықтар (Союзы): не, немесе, я, яки, не (я) болмаса, әлде, әйтпесе, әдетте не, мейлі т.б. Мысалы:Ертерек үйге дәрігер шақыру керек немесе ауруханаға бару керек. Сіз менің жалақымды беріңіз, әйтпесе біз қоштасамыз.
Талғаулы салаластың құрамындағы жай сөйлемдер бір-біріне тәуелсіз,дербес әрекеттерді баяндайды да,солардың тек біреуі ғана жүзеге асатынын білдіреді.Жай сөйлемдер салаласа және тек жалғаулықты шылаулар арқылы байланысады,араларына үтір қойылады. Сөйлемге талғаулық мағына беретін және жай сөйлемдерді бір-бірімен құрмаластыратын жалғаулықтар:не,немесе,я,яки,болмаса,әйтпесе,әлде. Екі жай сөйлемнің арасында немесе шылауы бір рет келсе,онда сөйлемдер арасына үтір қойылмайды.
Мысалы:
Мен не бұл адамдардың ортасынан кетуім керек,не болмаса барша жанға тынышсыз болатын зұлымдықты қоюым керек екен ғой.(Шәкәрім).Өзі кетіп құтылды,әйтпесе өзіміз-ақ тастатқалы жүр едік.Сөз бен қылық суық көңілді жылытады немесе жылы көңілді суытады.(Ғ.Мұст.)
Жарнама, реклама (франц. reclame, лат. reclamo — жар саламын) — тауарлардың, қызмет көрсетудің тұтынушылық қасиеті туралы ақпарат беру және оған деген сұранысты көбейту мақсатында таратылатын хабарлама; белгілі бір адамдар, ұйымдар, әдебиет пен өнер шығармалары туралы хабар таратып, оларды әйгілеу. Жарнама көпшілік ақпарат құралдары (теледидар, радио, газет, Интернет, проспектілер, плакаттар, т.б.) арқылы жүзеге асырылатын коммуникацияның ақылы түрі болып табылады. Кез келген Жарнама хабарламалық, болмаса назар аудартушылық сипатымен ерекшеленді. Жарнаманың түрлері көп: сату орнындағы Жарнама, институционалдық (жақсы пікір қалыптастыру мақсатындағы) Жарнама, хабарламалық Жарнама, сауда және көлік жүйесіндегі Жарнама, көше Жарнамасы (плакат, афиша), ауызша Жарнама, баспалық Жарнама т.б. Жарнаманың қарапайым түрлері б.з.б. пайда болды. Ежелгі Грекия мен Ежелгі Римде Жарнама хабарландыруларын ағаш тақтайларға жазып, халық көп жиналатын алаңдарда айғайлап жар салатын болған. Баспаға басылған Жарнамалар Англия мен Францияда 17 ғ-да пайда болды
Салық мөлшерлемесі - салық салыну бірлігіне келетін салықтық көлемі.
Предложения:
Салық мөлшері салық төлеуші табысының 50 пайызынан асып кетсе, өндірістің тоқтап қалуына соқтырады.
Салық мөлшері салық төлеуші табысының 45-50 пайызы аралығында болса, жай ұдайы өндіріске әкеледі.
Салық мөлшері салық төлеуші табысының 35-40 пайызы аралығында болса, ұлғаймалы ұдайы өндіріске әкеледі.
Сабақтас құрмалас сөйлем — құрамындағы жай сөйлемдері бір-бірімен сабақтаса байланысқан құрмаластың түрі. Сабақтас құрмалас сөйлем құрамындағы алғашқы жай сөйлемнің баяндауышы тиянақсыз тұлғада келіп, екіншісіне бағына байланысады. Мысалы: Қасым төре түрегеліп, күміс қынды сапысын шешіп, Кенесарының алдына қойды (І.Есенберлин). Сабақтас құрмалас сөйлем құрамындағы жай сөйлемдердің бірі басыңқы келіп, негізгі ойды білдіреді, қалғандары бағыныңқы болады да басыңқыдағы ойды айқындап, іс-әрекеттің орындалу шартын, себебін, мақсатын, мезгілін, амалын, т.б. қатынастарды білдіреді.
Сабақтас құрмалас сөйлем мағынасына қарай түрі
Сабақтас құрмалас сөйлем мағынасына қарай төмендегіше бөлінеді:
Шартты бағыныңқылы іс-әрекеттің орындалу шартын білдіреді, -са, -се жұрнағы арқылы жасалады.
Қарсылықты cабақтас құрмалас сөйлемде бағыныңқы сөйлем басыңқыдағы ойға қарама-қарсы мағыналық қатынаста болады. Мысалы, Май құйған шам сөнсе де, Шамшырақ сөнбес дүниеде. (Жамбыл)
Себеп бағыныңқылы сабақтас;
Мысалы, Соны Ербол біліп қоймасын деп, Әзімбай әдейі үндемеді. (М.Әуезов)
Мезгіл бағыныңқы сөйлемде бағыныңқы сөйлем басыңқыда айтылған ойдың мезгілін,
мақсат сабақтас құрмалас сөйлем мақсатын,
қимыл-сын бағыныңқы іс-әрекеттің қалай жүзеге асқандығын білдіреді.
Салыстырма бағыныңқылы сөйлемде оқиға бір-біріне салыстырыла, теңдестіріле беріледі. Мысалы, Басқалар қандай қуанса, ол да сондай қуанған еді (Ә.Әбішев).
55. Ақпараттық жүйелер – қойылған мақсатқа жету және ақпаратты тасымалдау, өңдеу үшін сақтауға арналғандарды қолданудың, әдістер мен қызметшілердің, құралдар жиынтығының өзара байланысы.
Қазіргі уақытта ақпараттық жүйелер түсінігін дербес компьютерде ақпаратты өңдеудің негізгі техникалық құралдары ретінде есептейді. Үлкен ұйымдарда дербес компьютермен бірге ақпараттық жүйелер техникалық базасының құрамына мэйнфрейм немесе суперЭЕМ-ді кіргізуге болады. Егер шығарылған ақпаратты және оларды алу мүмкіндігіне арналған адам ролін есепке алмаса онда өздігінен ақпараттық жүйелерді техникалық іске асырудың мәні болмайды. Копьютер мен ақпараттық жүйелердің түсінік айырмашылығы әр түрлі. Арнайы бағдарламалық құралдармен жабдықталған компьютерлер, ақпараттық жүйеге арналған құралдар және техникалық базасы бола алады.
№56
Ақпараттық желі өңдеу, сақтау және беру үшін желілік болып табылады.
Ақпараттық желісі тұрады:
- Абонент және әкімшілік жүйелер;
- олардың байланыс желісін байланыстыратын.
Абоненттік жүйелердің, ақпараттық желілер арасындағы қашықтыққа байланысты, жаһандық аумақтық және жергілікті болып бөлінеді. Әмбебап және мамандандырылған ақпараттық желілер ажырата.
Предложения(3)
Компьютерлер пайда болғаны, әсіресе ақпараттық желілер пайда болганы, адамзатты даму жолына әкелді.
Адамдар сымды және сымсыз желілер арқылы бір-бірімен хабарласа алады.
Ақпараттық желілерден біз көптеген пайдалы ақпарат аламыз.
№57
Түсіндірмелі салалас құрамындағы жай сөйлемдердің бірі екіншісіне түсінік болатындай, бірін-бірі толықтырып айқындайтындай қатынасты білдіреді.
Мысалдар:
1)Ойын бізге ұнағаны соншалық, уақыт өткенін білмей қалыппыз.
2) Өмірдегі көп күннің бәрі бірдей емес: бір күн елеусіз өте шығады, кейбір күн өлгеніңше есіңе қалады.
№58
Менің ойымша бұл мамандықты жақсы оқып шықсан көптеген жетістікке жетуге болады жәнеде әркашан жұмыс табуға болады
№59
Тәуелсіз сарапшылармен жүргізілетін қаржылық және шаруашылық қызметі мекемелері, кәсіпорындарды тексеру.
Сөйлемдер(3)
Мемлекет басшысының жарлығымен Қазақстан Республикасының мемлекеттік аудитті іске асыру тұжырымдамасы мақұлданды.
Аудит тапсырыс берушінің жағынан және біз жақтан да сұрак көтерді
Мен есеп және аудит мамндығында оқимын
№60
Мезгіл бағыныңқылы сабақтас сөйлем - бағыныңқы сөйлем басыңқы сөйлемдегі ойдың болу мезгілін білдіреді.
61.Аудит – ҚР заңында белгіленген талаптарға сəйкес қаржылық есеп берудің дұрыстығымен заңды тұлғалардың қаржылық қорытынды есебін тексеру. Аудит қызметінің мəні қаржылық есеп беруді, бухгалтерлік есеп жүргізу мен қалпына келтіру, салық декларациясын толықтыру аудиторлық фирмалардың кəсіпкерлік қызметі болып табылады.
62. Лицензия – клиенттерге тауарлармен қызмет көрсетуді, тауарлық белгілерді, фирмалық атауларды, сауда маркаларын, авторлық құқықты, ноу-хау мен патенттерді пайдалануға берілетін рұқсат
1) Лицензия әр фирмада, ресторанда болу керек.
2) Лицензия барлық аумағында қолданылады.
3) Лицензия беру кәсiпкерлiк қызмет еркiндiгiн шектеуге себепшi болмауға тиiс.
63. Сабақтас құрмалас сөйлем
Сабақтас сөйлемдер құрамындағы бағыныңқы сөйлемдерінің басыңқы сөйлемдерімен мағыналық қатынасына қарай алты түрге бөлінеді.
1. Мезгіл бағыныңқы: қашан? қай кезде? қашаннан бері?
2. Шартты бағыныңқы: қайтсе? не етсе? қайткендн? не ет- кенде?
3. Қарсылықты бағыныңқы- басыңқыдағы іске бағыныңқыда айтылған іс немесе бағыныңқыдағыіске басыңқыдағы іс қарсы қойыла айтылғанын білдіреді қайтсе де? қайткенмен? не етсе де? не еткенмен? Жарқынайға сөз бергенмен, уəделі жерге келмеді. Тез жүрсе де, сабаққа үлгермей қалды. Уақыты аз бола тұра, келген жұмысын айтып үлгерді.
4. Себеп бағыныңқы: неліктен? не үшін? не себепті? не деп?
5. Қимыл-сын бағыныңқы: қайтіп? не етіп? қалай
6. Мақсат бағыныңқы: не мақсатпен? неге? не үшін? не ет- пек болып?
64. «Делойт» компаниясы
«Делойт» компаниясысының бірінші офисі 1993 жылы Алматы қаласында ашылған. Компания аудиттан, салық және заң кеңестерін, консалтинг, корпаративтық қаржы көмектерін кәсіби қызмет көрсетеді. «Делойт» өз жұмыскерлерінің жетістіктерімен мансаптық өсуіне барлық шарттарды жасайды. Тек қана осы фирма «Үлкен төрттіліктің» «Үздік жұмыс беруші» программасын іске асырған. Бұл ең таңымал журналдарда 6 жыл бойы әлемнің 100 ең жұмыс істегі келетін ұымдараның бірі.
65. Аудитор – мекеменің бухгалтерлік есебін, қаржылық қызметін тексеруші.
1) Аудитор мамандығы кәсібі құзіреттілікті, ақыл мен сенімділікті талап етеді.
2) Аудитор жұмысына адал, объективті, тәулсіз болуға тиіс.
3) Аудитор қызметіне қойылған талаптар мен шектеулер заң шығарушы актілерде айқындалған.
66. Себеп бағыныңқылы сабақтас сөйлем- бағыныңқысы басыңқыда айтылған себебін білдіреді. Неліктен? Не себепті? Неге? Деген сұрақтарға жауап береді. Жұрнақтары: дықтан, діктен. Мысалы: Бүгін Арман аурып тұрғандықтан, сабаққа барған жоқ. Шет елден келетін тауарға салынатын баж салынғаның бағасы жоғары болғандықтан, Қазақстандағы таулардың бағасы көтерілді.
67. Аудитор әдебі
Аудитор мамандығы кәсібі құзіреттілікті, ақыл мен сенімділікті талап етеді. Аудитор жұмысына адал, объективті, тәулсіз болуға тиіс, сеніп тапсырылған құпияны сақтауға міндетті. Аудитор өз қызметін клиенттерінің сеніміне ие болу мақстында құрады. Аудиторлар коммерциялық ұыймдар арасндағы дұрыс қарым- қатынастың пайда болуына ықпал етеді.
68. Қаржыландыру- кәсіпорындарды, салаларды дамытуға жұмсалған шығынды қажетті қаржы ресустармен қамтамасыз ету.
1) Қаржыландыру көлемі жоспарланған шығыс пен онын қамтамасыз етілу көздері негізінде айқындалады.
2) Бейөндірістік саланың көптеген ұйымдары мен мекемелеріде бюджеттен қаржыландырылады.
3) Бюджеттік қаржыландыру барысында ақшалай қаражаттың мақсатқа сай, үнемді, тиімді жұмсалуына мемлекеттік қаржылық бақылау жасалады.
69. Мақсат бағыныңқылы сабақтас сөйлем- бағыныңқысы басыңқыдағы істің мақсатың білдіреді. Не мақсатпен? Не үшін? Неге? Деген сұрақтарға жауа береді. Көмекші сөздер: бару үшін, бармақ болып, деп. Мысалы: Мектепке бару үшін, ол екі автобусқа мініп келеді. Баласы жақсы оқысын деп, әкесі көп кітап әкеліп берді.
70)
71.
72)
73)
75)
№76
Ипотекалық несиені алу мақсатына қарай қысқа мерзімді (ағымдағы қажеттілікті қанағаттандыру үшін) және ұзақ мерзімді ипотекалық несие болып бөлінеді. Ипотекалық несие кезінде қарызгерде меншікті пайдалану құқығы сақталады. Несие толық өтелгеннен кейін несиегерге берілген меншік құқығы жойылады. Өтеу нысандары: тұрақты, тіркелген пайыздық мөлшерлемелі ипотека кәдуілгі ипотека немесе төлем біркелкі төленіп отыратын ипотека; пайыздық мөлшерлемесі өзгермелі ипотека. Нарықтағы несие беру құралдары айналысының мүмкіндігіне қарай жабық ипотека; ашық ипотека; лимиттелмеген ипотека; шектеулі-ашық ипотека; шоғырландырылған ипотека түрлеріне бөлінеді.
№77
1. Қазақстаның əр адалы несие алады.
2. Несие алу үшін сенің тұрақты жұмысты болу керек.
3. Əр банктың несиеге қосатын пайызы болады.
№78
