28.Коаксиальді кабельдің біріншілік және екіншілік параметрлері

Коаксиальді кабельдің біріншілік параметрлері

Коаксиалды кәбілдер жоғарғы жиілікті тарату жүйелері үшін қолданылады, сондықтан олардың параметрлері 60 кГц тен жоғары жиілікте есептеледі. Мұндай жағдайда активті кедергі (Ом/км) беттік жазықтықтың эффектісі мен жақындық эффектісін ескеретін өткізгіштердің ішкі (R_а) және сыртқы (R_b) кедергілерінің қосындысынан тұрады:  

                                        

мұндағы R_a, R_b – өткізгіштің ішкі және сыртқы активті кедергілері, Ом/км; 

r_a, r_b – ішкі және сыртқы өткізгіштердің диаметрлері, мм;

f – жиілік, Гц.

Мыс өткізгіштер үшін формула мына түрге келеді:

Алюмен өткізгіштер үшін:

 

Коаксиалды тізбектің индуктивтілігі , сыртқы өткізгіштер арасындағы индуктивтілік L_внеш  және ішкі өткізгіштердің индуктивтілігінің L_A+L_B қосындысынан  тұрады. Мыс өткізгіштердің индуктивтілігі:   

                                   

Алюмен өткізгіштер үшін формула мына түрге келеді: 

                                

 

5.1 суретте біріншілік параметрлердің жиіліктік тәуелділігі көрсетілген.

 

5.1 Сурет- Біріншілік параметрлердің жиіліктік тәуелділігі

Коаксиальді кабельдің екіншілік параметрлері

Бағыттаушы жүйелердің екіншілік параметрлері ретінде көбінесе өлшеуге қолайлы параметрлерді қарастырады. Өз кезегінде Z және γ параметрлері тізбектің біріншілік параметрлерімен (R, L, C, G) толық түрде анықталады.   Вторичными параметрами направляющей системы часто пользуются на практике как наиболее просто поддающими­ся измерению.

Толқындық кедергі –  бұл шағылу болмағандағы біртекті байланыс жолының бойымен электромагниттік толқын тараған кездегі кездесетін кедергі.

                                    .                             

Салыстырмалы төменгі (тоналдық) жиіліктік диапазонда толқындық кедергі , Ом, мынадай: 

                                           .                                    

Ал, жоғарғы жиіліктік диапазонда толқындық кедергі , Ом, мынаған тең:

Таралу коэффициенті (1/км) кешенді шама болғандықтан, ол өзінің нақты және жорамал бөліктерінің қосындысы ретінде көрсетілуі мүмкін:  

                              .                             

 

Нақты бөлігі α және жорамал бөлігі β өздеріне сәйкес өшулік пен ток пен кернеудің фазалық өзгерісін және  1 км ұзындықтағы тізбек бөлігінің қуатын сипаттайды және өшулік коэффициенті мен фаза коэффициенті деп аталады. 

Өшулікті децибелмен (дБ) бағалау қабылданған.

Жоғарғы жиіліктік диапазонда, ωL>>R, ωC>>G болғанда, өшулік пен фаза коэффициенттері мына түрге келеді:

                                                                              

мұндағы   металлдағы жоғалтуларды сипаттайды, ал   – диэлектриктегі жоғалтулар. 5.2-суретте α және β коэффициенттерінің жиіліктік тәуелділігінің сипаты көрсеттілген.

5.2 сурет- Өшулік коэффициенті мен фаза коэффициентінің және электромагниттік толқынның таралу жылдамдығының жиіліктік тәуелділігі

Байланыс тізбегі бойымен электромагниттік энергияның таралу жылдамдығы. Электромагниттік энергия байланыс тізбегінің бойымен белгілі бір жылдамдықпен таралады. Тарату жылдамдығы тізбек параметрлері мен токтың жиілігінен тәуелді. Ол мына өрнекпен анықталады:

.

5.2-суретте электромагниттік толқынның кәбілдік байланыс жолымен таралуы жылдамдығының жиілікті тәуелділігі көрсетілген.