5.1.2 Кәсіпорын әрекетінің қаржылық талдауы

1-тақырып. Кәсіпорынның қаржылық жағдайын экспресс-талдау

Қаржылық есепті тексеру жөнінде аналитикалық процедураларды өткізу.

Сабақ жоспары

1. Бақылаулық сұрау.

2. Теориялық сұрақтарды талқылау.

3. Сабақтың қорытындысын шығару.

4. Келесі сабаққа тапсырма беру.

Бақылау сұрақ:

1. Бухгалтерлік баланс оқуды өткізу.

2-тақырып.Баланс активтерінің құрамын, құрылымын және динамикасын талдау

Бухгалтерлік баланс және оның құрамдық бөлімдері. Бухгалтерлік баланс активтері және олардың классификациясы. Баланс активтерінің құрамы мен құрылымы. Баланс активтерін талдау. Дебиторлық қарызды талдау.

Сабақ жоспары

1. Бақылаулық сұрау.

2. Теориялық сұрақтарды талқылау.

3. Сабақтың қорытындысын шығару.

4. Келесі сабаққа тапсырма беру.

Бақылау сұрақ:

1. Бөлім қорытындылары мен бухгалтерлік баланс валюталарын салыстыруды өткізу және анық теңдік пен теңсіздіктерді табу.

3-тақырып. Кәсіпорын активтерін қалыптастыру көздерінің құрамын, құрылымын және динамикасын талдау

Баланс активтері қалыптасу көздерінің классификациясы. Баланс пассивінің құрамы мен құрылымы. Кәсіпорынның меншікті капиталы және оның қалыптасуы. Тартылған капиталды талдау. Несиелік қарызды талдау. Кәсіпорынның қаржылық тұрақтылығын мінездейтін көрсеткіштер.

Сабақ жоспары

1. Бақылаулық сұрау.

2. Теориялық сұрақтарды талқылау.

3. Сабақтың қорытындысын шығару.

4. Келесі сабаққа тапсырма беру.

Бақылау сұрақ:

1. Дебиторлық және кредиторлық қарыздың салыстырмалық талдауын жасау.

4-тақырып.Меншікті және несиелік капиталды талдау

Кәсіпорынның меншікті капиталы, оның қалыптасуы мен толықтыру көздері ұғымы. Меншікті айналым капиталын талдау міндеттері. Меншікті капиталды пайдалану тиімділігін мінездейтін көрсеткіштер.

Несие капиталының құрамы, құрылымы және динамикасын талдау.

Сабақ жоспары

1. Бақылаулық сұрау.

2. Теориялық сұрақтарды талқылау.

3. Сабақтың қорытындысын шығару.

4. Келесі сабаққа тапсырма беру.

Бақылау сұрақ:

1. Кәсіпорынның меншікті айналым капиталының есебін өткізу.

5-тақырып. Кәсіпорынның қаржылық тұрақтылығын талдау

Кәсіпорынның қаржылық жағдайы ұғымы. Кәсіпорынның қаржылық тұрақтылығы ұғымы және мәні. Кәсіпорынның қаржылық тұрақтылығына әсер ететін факторлар және олардың классификациясы. Кәсіпорынның қаржылық жағдайын талдаудың негізгі міндеттері.

Сабақ жоспары

1. Бақылаулық сұрау.

2. Теориялық сұрақтарды талқылау.

3. Сабақтың қорытындысын шығару.

4. Келесі сабаққа тапсырма беру.

Бақылау сұрақ:

1. Қаржылық тұрақтылығының абсолюттік көрсеткіштерінің негізінде кәсіпорын қаржы жағдайы тұрақтылығының түрін анықтау.

6-тақырып. Өтімділікті талдау

Өтімділік және өтімділік құралдарының ұғымы. Өтімділік деңгейі бойынша баланс активтерін классификациялау. Төлемдік жеделдігі бойынша баланс пассивтерін топтау. Баланс өтімділігі. Өтімділік коэфиициенттер.

Сабақ жоспары

1. Бақылаулық сұрау.

2. Теориялық сұрақтарды талқылау.

3. Сабақтың қорытындысын шығару.

4. Келесі сабаққа тапсырма беру.

Бақылау сұрақ:

1. Кәсіпорын баланс өтімділігін анықтау.

7-тақырып. Кәсіпорынның төлем қабілетін талдау

Кәсіпорынның төлем қабілетін анықтау. Кәсіпорынның төлем қабілетін талдау. Ағымды, болашақты, абсолютты төлем қабілеті. Өтімділік пен төлем қабілетінің өзара байланысы.

Сабақ жоспары

1. Бақылаулық сұрау.

2. Теориялық сұрақтарды талқылау.

3. Сабақтың қорытындысын шығару.

4. Келесі сабаққа тапсырма беру.

Бақылау сұрақ:

1. Өтімділік және төлем қабілеті көрсеткіштерінің өзара байланыс кестесін құру.

8-тақырып. Кәсіпорынның кредит қабілетін талдау

Банктік несиелендірудің мәні. Несиелендіру принциптері. Несиелендіру объектілері мен түрлері. Несие беру шарттары. Кәсіпорынның кредит қабілетін талдаудың негізгі міндеттері. Несиелендіру шарттарының талдауы. Шаруашылық субъекттің кредит қабілетін бағалау әдістері.

Сабақ жоспары

1. Бақылаулық сұрау.

2. Теориялық сұрақтарды талқылау.

3. Сабақтың қорытындысын шығару.

4. Келесі сабаққа тапсырма беру.

Бақылау сұрақ:

1. Несиелеуге жататын және жатпайтын объектілерінің кестесін құрыңыз.

9-тақырып. Кәсіпорынның іскерлік белсенділігін талдау

Нарықтық қатынастар жағдайындағы кәсіпорынның белсенділігі. Кәсіпорынның іскер белсенділігінің көрсеткіштері (активтердің, негізгі қорлардың, ағымды активтердің жалпы айналымдарының, материалдық айналым қорларының, дайын өнімнің, ақшалай қаражаттың, инвестицияланған капиталдың және т.б. айналымдарының коэффициенттері), оларды есептеу мен талдау.

Сабақ жоспары

1. Бақылаулық сұрау.

2. Теориялық сұрақтарды талқылау.

3. Сабақтың қорытындысын шығару.

4. Келесі сабаққа тапсырма беру.

Бақылау сұрақ:

1 Кәсіпорынның нарықтық белсенділігін талдау көрсеткіштері.

10-тақырып. Кәсіпорын ісінің тиімділігі мен табыстылығын талдау

Табыс ұғымы, оларды классификациялау. Нарық экономикасы жағдайындағы табыстың маңызы және ролі. Табыс функциялары. Кәсіпорын табыстылығын талдау маңызы.

Табыстықтың абсолюттік көрсеткіштері және олардың қалыптасуы. Кәсіпорын табысының құрамы мен құрылымы. Кәсіпорын табысына ықпал ететін факторлар.

Кәсіпорын табыстарының салыстырмалы көрсеткіштері. Жалпы активтердің табыстылығы. Шығарылатын өнімнің (жұмыс, қызмет) табыстылығы. Ақшалай қаражаттың таза ағылымы негізінде саналған табыстылық көрсеткіштері.

Сабақ жоспары

1. Бақылаулық сұрау.

2. Теориялық сұрақтарды талқылау.

3. Сабақтың қорытындысын шығару.

4. Келесі сабаққа тапсырма беру.

Бақылау сұрақ:

1 Кәсіпорынның қорытынды пайдасын қалыптастыру кестесін құрыңыз.

11-тақырып. Қаржы ағымын талдау

Кәсіпорынның ақшалай ресурстарының ұғымы және олардың құрамы. Операциялық, қаржылық және инвестициялық істерден келген ақшалай қаражаттардың кіруі мен жұмсалуы. Ақшалай қаражат жылжуын тура және жанама талдау.

Сабақ жоспары

1. Бақылаулық сұрау.

2. Теориялық сұрақтарды талқылау.

3. Сабақтың қорытындысын шығару.

4. Келесі сабаққа тапсырма беру.

Бақылау сұрақ:

1. Ақшалай қаражат жылжуын талдаудың тура және жанама әдістердің артықшылықтары мен кемшіліктерін белгілеу.

12-тақырып. Әлуетті банкроттықты бағалау

Тәуекелдік ұғымы. Тәуекелдік түрлері (өнеркәсіптік, коммерциялық, қаржылық, жүйелік, жүйесіз және т.б.). Тәуекелдіктің негізгі салалары. Тәуекелдікті санды талдау. Тәуекелдікті сапалы талдауды өткізу ерекшеліктері.

Банкроттықтың мәні. Кәсіпорын дәрменсіздігінің себептері: объективтік және субъективтік. Банкроттық жағдайды реттеудің құқықтық механизмі және оның негізгі элементтері. Қаржылық жағдайды болжау. Кредит қабілетінің индексі. Банкроттықты болжаудың көпфакторлық модельдері. Банкроттықтың формальды және формальды емес белгілерінің жүйесі. Төлем қабілетін болжау. Қаржы ағымын талдау. Банкроттық тәуекелдігінің диагностикасы және кәсіпорынның қаржылай жақсарту жолдары.

Сабақ жоспары

1. Бақылаулық сұрау.

2. Теориялық сұрақтарды талқылау.

3. Сабақтың қорытындысын шығару.

4. Келесі сабаққа тапсырма беру.

Бақылау сұрақ:

1. Альтманның бесфакторлық моделін құрыңыз.