6. Әдебиеттер:
Бекітілген терминдер сөздігі (15 мынға жуық термин): словарь–
Алматы: Дайк-Пресс, 2009. - 328 б.
Исакова С. С.
Қазақ тілін үйренейік [Медицина саласы қызметкерлеріне аранлған оқу құралы]. Жалғастырушы деңгей / С. С.Исакова - Алматы: Алаш, 2010. - 248 б.
Ермекова, Күпән.
Танымгер 1: Изучаем казахский легко! Учебное пособие / К. Ермекова. - Алматы: Мектеп, 2009. - 191 б.
Қазақ тілін оқыту методикасы / С Рахметова. - Алматы: Ана тілі, 2011. - 184 б. сур.
Қазақ тілінің стилистикасы: учебник / М. Балақаев, Е. Жанпейісов, М. Томанов. - Алматы, 2010. - 255 б.
Құрманбаева, Шынар.
Қазақ тілі: денсаулық сақтау саласына арналған оқу-әдістемелік кешені / Ш. Курманбаева, С. Болатов - Алматы: Қазығұрт, 2010. - 136 б.
Оразымбетова Ғ.Д., Сәлім Е.Қ. Қазақ тілі 2013.- 166 б.
Сәлім, Е. Қ.
Жоғары кәсіби қазақ тілі: учебное пособие. Медициналық және
фармацевтикалық факультет студенттеріне арналған / Е. Қ. Сәлім, Ғ. Д. Оразымбетова, Г.Т.Тастанбекова -Караганд: ЖК Ақ Нұр, 2013. - 150 б.
Суатай С.Қ. Ісқағаздарымен жұмыс. Оқу құралы.-Қарағанды: ЖК
«Ақнұр баспасы», 2013-98 с.
Шәкенов Ж.
Қазақ тіліндегі күрделі сөздер мен күрделі тұлғалар / Ж. Шакенов. -
Алматы: Ана тілі, 2010. - 120 б.
7. Бақылау:
1. Тақырып №30, атауы: Себеп-салдар мәнді сөйлем. Сәулет және құрлыс өнері.
2. Сабақтың мақсаты: Себеп-салдар мәнді сөйлемдерді практикалық жолмен меңгерту. Студенттердің өз елін сүюге , құрметтеуге еліміздің құнды архитектуралық ескерткіштерін қадірлеуге тәрбиелеу.
3. Оқытудың міндеттері:
Студент білу керек:
- себеп-салдар жалғаулықтарды
- жаңа сөздерді, мәтін мазмұнын
Студент істей білуі керек:
- себеп-салдар жалғаулықтармен сөйлем құрастыру,мәтінді аудару, жарнама жасау,
бойынша сұрақ құрастыру, сұрақтарға жауап беру.
4. Тақырыптың негізгі сұрақтары:
1.Себеп-салдар жалғаулықтар.
2. Себеп-салдар мәнді сөйлем.
3.Сәулет және құрлыс өнері.
5. Сабақ беру және оқыту әдістері: ақпараттық әдіс, түсіндіру әдісі,кейс әдісі, ізденіс әдісі
Себеп-салдар мәнді сөйлем.Себеп-салдар жалғаулықтар (себебі, өйткені, сондықтан, сол себепті) және т.б. тәсілдер арқылы жасалуы.
Сәулет және құрлыс өнері
Архитектура, сәулет өнері – құрылысты жобалау, салу, оған көркемдік бейне беру өнері. Архитектура туындылары адамның күнбе-күнгі тіршілік ортасын қалыптастырады. Олар: әр түрлі қажеттіліктерді атқаруға арналған және адамның эстетикалық талғамына жауап бере алатындай болып салынған тұрғын үйлер, қоғамдық ғимараттар, өнеркәсіптік кешендер. Сәулет өнері – техниканың, ғылымның және өнердің тоғысқан жері. Қазақстан жерінде Тараз, Құлан, Сайрам , Отырар, Созақ, Түркістан Алмалық сияқты ірі қалаларда архитетуралық ескерткіштер көптеп салынған.
А.Байтұрсынов адамзат тарихындағы бес өнерді атап көрсеткен.Оның біріншісі-сөз өнері, екіншісі –сәулет өнері, үшіншісі мүсін өнері, төртіншісі сурет, бесіншісі –би, саз өнері деп бөлген екен.
А
хмет
Ясауи кесенесі —
Түркістан қаласында XIV ғасырдың соңында
тұрғызылған архитектуралық ғимарат.
Қорық – мұражай алып жатқан жердің жалпы көлемі 90 га. Қорық – мұражай Қожа Ахмет Иассауи кесенесімен бірге Үлкен қылует (жер асты мешіті, XII ғ.), Сегіз қырлы кесене (XIV-XVI ғғ.), Ұлықбектің қызы, Әбілхайыр ханның зайыбы Рабиға Сұлтан Бегім кесенесі (XV ғ.), Шығыс моншасы (XVI-XVII ғ.), Есімхан кесенесі, Жұма мешіті т.б. археологиялық, тарихи, сәулет және бейнелеу өнерінің үздік ескерткіштерін қамтиды.
Қорық – мұражай құрамына кіретін 20 жуық археологиялық, тарихи және сәулет ескерткіштерін қайта қалпына келтіру және оларды ашық аспан астындағы музейге айналдыру «Казреставрация» Республикалық мемлекеттік кәсіпорны атқаруда. Ахмет Ясауи ескерткіші – Орта Азия мен Қазақстандағы біздің занамызыға дейін сақталған ең зәулім күмбезді, қыштан соғылған ғимарат. Оның көлдененеңі – 46,5 м, ұзындығы – 62,5 м. Сыртқы көрінісі симметриялы жинақы келген бұл құрылысқа үлкенді-кішілі 35 залдар мен бөлмелер сыйып тұр. Олардың барлығы бір-бірімен қос қабатты 8 дәлізбен және әр түрлі өтпелі баспалдақтармен жалғасып жатады.
Ахмет Ясауи ғимаратының құрылымындағы тағы бір ерекшелік: Қазандықты қоршаған блоктар-залдар мен бөлмелер күмбезді мызғытпай ұстап тұратын тіреу (контрфорс) іспетті. Қабырғаның қалындығын белгілегенде де үйдің берік тұруы көзделген. Ғимараттың павильондарда бөлінуі олардың әрқайсысынің салмағы өзіне түсіру ниетінен туған. Үйдің қаңқасы түрліше қиюластырылған доға немесе күмбез тәрізді элементтерден құрылады, бұл әдіс кейін Орта Азия мен Қазақстан архитектурасында одан әрі дамытылды.
Мәтін тапсырмалары
1-тапсырма. Мәтінді оқып аударыңыз.
2-тапсырма. Мәтінге сұрақтар дайындаңыз.
3-тапсырма.Қожа Ахмет Яссауи ескерткішінің архитектуралық ерекшеліктерін сипаттап беріңіз.
1-жаттығу.Мәтінге тірек сөздер жазыңыз.
2-жаттығу. Себеп-салдар жалғаулықтармен (себебі, өйткені, сондықтан, сол себепті) сөйлем құрастырыңыз.
3-жаттығу.Архитектуралық ескерткішті насихаттау үшін жарнама жасаңыз.