Сүйектердің тағамдық және өндірістік құндылығы
Сүйектердің химиялық құрамы мен қасиеттері оның тағамдық және өндірістік бағытын анықтайды. Сүйектің тағамдық құндылығы құрамындағы ақуыз бен май құрамына байланысты. Сүйектің негізгі ақуызы – коллаген толыққұнды ақуыз болып табылады. Сүйектің тағамдық құндылығы біршама төмен, еттің құрамында жоғарылату еттің сапасын төмендетеді.
Сүйектің құрамындағы көп май мөлшерін суда қайнату немесе басқада әдіспен бөліп алуға болады. Сүйектің коллагенін ыстық су көмегімен гидротермиялық ыдырау өнімдері түріндегі желатин және желатоз түрінде бөліп алуға болады.
Сүйектерді тағамдық мақсатта қолдану:
Етті жартылай фабрикаттардың - етті негізгі құрамы;
Қоюлатылған тағамдық сүйек майын өндіруде (түтікшелі, қатарлы);
Тағамдық желатинді өндіру (тегіс, түтікшелі);
Тағамдық сорпаларды өндіруде.
Тағамдық мақсатта сүйектерді қолданудың алғышартты бағыттарының бірі ет өнімдерін дайындауда қолданылатын ет пастасын алуды атап өтуге болады. Мұндай пастаның тағамдық құндылығы құрамындағы минералды заттардың көп мөлшерімен анықталады, әсіресе биологиялық жеткілікті түрдегі кальцийге байланысты. Мұндай пасталарды алу үшін сүйектерді мұқият ұсақ майдалау керек.
Түтікшелі сүйектің диафизі қол өнер бұйымдарын жасау үшін таптырмайтын шикізат. Сүйектен техникалық желатин, желім, азықтық ұнды өндіреді.
Қорытынды: Шеміршек ұлпалары жасушалар (хондробластар мен хондроциттер) мен жасушааралық заттан (талшық пен аморфты зат) тұрады. Жануар қаңқасы сүйектен, шеміршектен және буыннан құралады. Қаңқа сүйектері жануар денесінің қатты бөліктерін құрайды, ол оның барлық бөліктерін бір бүтінге жинайды және нәзік жасушаларды құрайды. Сүйек ұлпасы жасуша мен жасушааралық заттан тұрады. Сүйек жасушасының үш типі бар: остеобласт, остеоцит, остеокласт.
