1. Ұйымдастыру кезеңі.

Оқушылар оқу - құралдарын түгендеу, олардың назарын сабаққа аудару.

II. Үй тапсырмасын тексеру:

1. Ғафу Қайырбековтың «Алғашқы қоңырау» өлеңін сұрау.

2. Үй тапсырмасын пысықтауға арналған сұрақтар.

А) Алғаш қоңырау соққан, мектеп ашқан кім?

Ә) «Қазақтың даласына білім келді» дегенді қалай түсінесің?

Б) Ы. Алтынсариннің қандай әңгіме, өлеңдерін білесің?

III. Оқушы білімін тексеру.

Тест 1. Абылайдың шын аты.

А) Сабалақ

В) Әбілмансұр +

С) Бөгенбай.

 3. Батырлар туралы өлең жазған жырау.

А) Бұқар +

В) Ақтанберді

4. Қазақ ханы.

А) Қабанбай

В) Бөгенбай

С) Абылай +

IV. Жаңа сабақтың тақырыбы мен мақсатын таныстыру.

ІІІ. Жаңа тақырып  Кіріспе әңгіме.

М. Әуезов қазақтың ұлы жазушысы. Ол қазіргі Шығыс Қазақстан облысының Семей өңіріндегі Абай ауылында туған. Жас кезінде ұлы Абады көріп, бата алған. Атасы Әуез бен әжесі Дінәсілдің тәрбиесінде болады. Алдымен молдадан хат танып, кейін Семей, Ташкент, Санкт-Петербург қалаларында оқиды. Ол балаларға арнап көптеген әңгімелері мен осы бастауыш мектепте таныстыңдар.

1. Мазмұнымен таныстыру.

2. Мәтінді кезекпен жалғастыра оқу.

3. Мәтінді үш бөлікке бөліп, әр бөлікке ат қою.

4. Сөздік жұмыс жүргізу «елтіп тыңдады» тіркесінің мағынасын түсіндіру.

ІҮ . Жаңа сабақты түсінгенін тексеру.

 1. Абай неге үйден көп шықпайтын болды?

2. Абайға кімдер әңгіме айтатын?

3. Абайдың үйіне кімдер келді?

4. Барлас ақын Абайға неліктен ұнады?

5. Қонақтарды Абай неліктен жібергісі келмеді?

6. Барлас ақын Абайдың зеректігін қалай бағалады?

 

V. Жаңа сабақты қорытындылау.

1. Сонымен, балалар, бүгін кім жайлы оқып білдік?

2. Бұл әңгімені жазған кім?

3.Қ.Р.Президенті Н.Ә. Назарбаев «Абайды тану арқылы Біз Қазақстанды әлемге танытамыз, қазақ халқын танытамыз. Абай әрқашан біздің ұлттық ұрнымыз болуы тиіс» деген екен.

 4. Бала Абайға мінездеме берейік.

Бала Абай- жасы 13-те, денесі бір аралық кейіпте, зерек, атқа мінуге, әңгімешіл, ойлы, бойы өскен, ұғымтал, қол-аяғы ұзарған.

VІ. Үйге тапсырма: 192-бет, оқу, мазмұнын айту.

Әдебиеттік оқу

Тақырыбы: Бала Абай мен Барлас ақын

Сабақтың мақсаты: 1. Білімділік Оқушыларды қазақтың классик ақыны Абай Құнанбаевтың өмірімен толығырақ таныстыру. Мәтіндегі негізгі идеяны ұғындыру. 2. Дамытушылық Әр түрлі ой дамыту стратегиялары арқылы өздік жұмыс істеуге, ізденуге, творчестволық ойлануына ықпал ету. 3. Тәрбиелік: Абай өлеңдері арқылы балаларды жақсы қасиеттерге тәрбиелеу, әрқашан ұқыпты, алғыр, зерек болуға үйрету. Сабақтың түрі: дамытушылық сабақ. Сабақта қолданылатын әдістер: ой қозғау, негізгі идеяны суреттеу, сұрақтар қою, Венн диаграммасы, топпен жұмыс істеу әдістері. Көрнекіліктер: Абай Құнанбаевтың, Мұхтар Әуезовтің портреттері, қосымша әр түрлі кітаптар, суреттер т. б. заттар. Сабақтың барысы: I. Қызығушылығын ояту 1. Ұйымдастыру кезеңі. 2. Психологиялық дайындық (жиын) а) Оқушыларды тұрғызып, сәлемдесу рәсімін орындау. Сабағымыз былайша басталады: оқушылар қол ұстасып, шеңбер құрып тұрады да, бір – біріне жақсы сөздер, тілек айтады. - Қайырлы күн! - Мен сендерді көруге қуаныштымын! - Сендерге сәттілік тілеймін. Тәртіпті бол. Шыншыл бол. 2. Үй тапсырмасын тексеру. Үйге берілген тапсырма: М. Әуезовтің "Бала Абай” әңгімесінің мазмұнын айту. Екі, үш оқушыға мәнерлеп оқытамын, қосымша сұрақ - жауап алынады. А. Құнанбаев туралы т. б. сұрақтар.

II. Мағынаны тану. 1."Сөзжұмбақты шешіп көр" 1. Мәтін қалай аталады? Бала....... 2...... Абайдың жасы он үшке толған еді. 3. Абайдың әжесі әңгімесін неден бастап еді? 4. Абай неден көп шықпайтын болды? 5. Абайға әңгімені кім көп айтушы еді? 6. Биыл әсіресе Абайдың...... өскен. 1. М. Әуезовтің "Бала Абай мен Барлас ақын” әңгімесін оқимыз деп түсіндіріп өтемін. Абай – ақын, композитор, суретші, аудармашы, реалист - шыншыл т. б. тізбектеп жазу. Ал енді, балалар, Абайдың балалық шағы туралы романнан үзінді берілген, соны оқып беремін. Әңгіменің ұнаған, ұнамағанын сұраймын.

1. Мәнерлеп оқу (өзім). 2. Сұрақ - жауап. 3. Рольмен оқыту. 4. Кейіпкерлерді табу.

"Болжау" стратегиясы Не болады деп ойлайсыз Оған қандай дәлел бар Не болды Сергіту сәті.

3. Әр қатармен жұмыс. Әрбір негізгі сұраққа қосымша сұрақтар беру (3, 4, 5) арқылы түгел балалардың жұмыс істеуіне жағдай туғызамын. І қатар - Бала Абайға мінездеме беріңдер ІІ қатар - Байкөкшеге мінездеме беріңдер ІІІ қатар - Барлас Абайға қандай бата берді 4.«Еркін жазу» стратегиясы Мәтіндегі нақыл сөздерді тап, дәптерлеріңе жаз.

Үйге тапсырма 194-бет, оқу, мазмұндау.

Бағалау

Әдебиеттік оқу

Тақырыбы: Т.Жұртбай Қоңыр қозы.

Мақсаты: Оқушыларға Мұхтар Әуезовтың балалық шағынан мәлімет бере

отырып, оқу дағдысын қалыптастыру, түсінгендерін қысқа әрі

нақты әңгімелей білуге үйрету. Сөздік қорларын, тіл байлығын

дамыту. Білімділікке тәрбиелеу.

Көрнекілігі: суреттер

Әдісі: сұрақ-жауап, түсіндіру, талдау

Түрі: аралас сабақ

Сабақтың барысы:

І. Ұйымдастыру кезеңі. -Сабаққа әзірлік

ІІ. Үй тапсырмасын тексеру: Бала Абай Оқу, мазмұнын сұрау

ІҮ. Мақсат қою кезеңі. Тақырыбы мен мақсатын хабарлау.

- Осы ұлағатты ой айтып, жастарды өнерге, оқу білімге шақырған Абайды әлемге танытқан кім деп ойлайсыңдар? - Мұхтар Әуезов Ү. Жаңа тақырып - Олай болса, бүгінгі сабағымыз қоғам қайраткері Мұхтар Әуезов туралы болмақ. Тұрсын Жұртбай ағаларыңның «Қоңыр қозы» әңгімесімен танысамыз. Тұрсын Жұртбай ↓ Ақын Семей облысында туылған Абай мен Мұхтар өмірлеріне қалам тартқан Отырар кітапханасының ғылыми орталығының директоры Филология ғылымының докторы, профессор ҮІ. Оқулықпен жұмыс. - Балалар, оқулығымызды ашып, «Қоңыр қозы» мәтінін оқимыз. 1. Мәтін оқылады. 2. Әр бөлікке талдау жасаймын. 3. Мәтін астындағы сұраққа жауап беріледі. 4. Түсінген оқушылардан мазмұнын сұрау. ҮІІ. Дәптермен жұмыс. Дәптерге бүгінгі күннің ретін, өтілген тақырыптың атын жазу. Мәтінде кездескен сөз тіркестерін жазып алу. Сөз тіркестері: күн шуағы, түкті кілем, жасыл құрақ, мөлдір аспан, көгілдір толқынды. ҮІІІ. Сергіту сәті. ХІ. Топпен жұмыс. Талдау стратегиясы.

1.Мұхтар ауылының көктемгі көрінісін суреттейтін жолдарды тауып оқы, әңгімеле. 2. Абай ауылының көрінісін суреттейтін тұсты тауып оқып, әңгімеле. 3.Мұхтарды қандай көрініс қызықтырды? Мәтіннен тауып оқып, әңгімеле. Қосымша мұғалімнің мәліметі. - Сонымен, біз кімнің балалық шағымен таныстық. (Тақтадан Әуезов портреті көрсетіледі.) Мұхтардың анасы да әкесі де Абай ауылымен іргелес араласып тұратын, көңілі жақын адамдар екен. Ал Мұхтар әжесі мен атасының бауырында өскен. Атасы Әуез үлкен ұлы Омархан мен келіні Нұржамалдан туған тұңғыш немересіне Мұхтар деп ат қойған. Себебі «Мұхтар» деген сөздің «азат», «білімді», «таңдаулы» деген мағынаны білдіретінін көкірегіне түйген. Әуез қарт өзінің немересіне Абайдың өлеңдерін оқытып, жаттататын болған. Мұхтар сауатын әліппемен емес, Абай өлеңдерімен ашты. Осының арқасында: Мұхтар Омарханұлы Әуезов - ғұлама ғалым, ірі қоғам қайраткері, филология ғылымының докторы, профессор. Алматы қаласында Қазақ академиялық драма театры, әдебиет және өнер институты М. Әуезов атында. Оның атында көшелер бар. Алматыда туған ауылы Бөрліде, Ыстықкөлде мұражайы бар. Х. Сабақты бекіту. Сөзжұмбақ арқылы сабақ қорытылады. Сұрақтары: 1. Ұшқыш ағамыздың фамилиясы. 2. Қоңыр қозыны жазған кісінің аты. 3. Телеарна 4. Абай ауылына келген мезгіл 5. Қасиетті тағам 6. Мұхтардың назары неге ауды? ХІ. Үйге тапсырма. 198-бет, оқу, мазмұндау. Ұнаған көріністің суретін салу Бағалау

Ке

Әдебиеттік оқу

Тақырыбы: Т. Жұртбай Бала Мұхтар мен Абай

Мақсаты: Оқушыларға Мұхтар Әуезовтың балалық шағынан мәлімет бере

отырып, оқу дағдысын қалыптастыру, түсінгендерін қысқа әрі

нақты әңгімелей білуге үйрету. Сөздік қорларын, тіл байлығын

дамыту. Білімділікке тәрбиелеу.

Көрнекілігі: суреттер

Әдісі: сұрақ-жауап, түсіндіру, талдау

Түрі: аралас сабақ

Сабақтың барысы:

І. Ұйымдастыру кезеңі. -Сабаққа әзірлік

ІІ. Үй тапсырмасын тексеру: «Қоңыр қозы» әңгімесін оқу, мазмұнын сұрау

ІІІ. Жаңа тақырып Тұрсын Жұртбай ағаларыңның «Бала Мұхтар мен Абай» әңгімесімен танысамыз. Тұрсын Жұртбай ↓ Ақын Семей облысында туылған Абай мен Мұхтар өмірлеріне қалам тартқан Отырар кітапханасының ғылыми орталығының директоры Филология ғылымының докторы, профессор ІҮ. Оқулықпен жұмыс. Өткен сабақта оқыған мәтін бойынша сұрақтарға жэауап алу арқылы «Көктем» сөзжұмбағын шешу.

1. Көктемде ненің шуағы молаяды?

2. Төлдер қайда асыр салып жүр?

3. Жер бетін қандай кілем жапқан?

4. Қаңқылдаған қаздар қалай ұшып барады?

5. Қаздар қайда қонады? 6. Аспан қандай?

-Осындай әдемі көктемде бала Мұхтар қайда келіп еді? Әрі қарай не болды екен?

- Әңгіменің мазмұнын түсіндіру;

- мәнерлеп оқып беру;

- сұрақтарға жауап алу;

- оқушыларға мәтінді тізбектей оқыту.

Суретпен жұмыс

- Мәтінге сүйеніп, Абай мен бала Мұхтар арасында болған әңгімені айт.

Ү. Бекіту.

ҮІ. Үйге тапсырма 202-бет, оқу, мазмұнын айту

Бағалау

Әдебиеттік оқу

Тақырыбы: Ш. Мұртаза Бала Тұрар

Мақсаты: Оқушыларға Тұрар Рысқұловтың балалық шағынан мәлімет

беру, оқиғаны айтуға, ой-пікірін білдіруге үйрету. Сөздік қорын

дамыту. Отанын, елін сүюге тәрбиелеу.

Көрнекілігі: суреттер

Әдісі: сұрақ-жауап, түсіндіру, әңгімелеу.

Түрі: аралас сабақ

Сабақтың барысы:

І. Ұйымдастыру кезеңі. - Сабаққа әзірлік

ІІ. Үй тапсырмасын тексеру. Бала Мұхтар мен Абай мәтінін оқу, мазмұнын айту.

ІІІ. Мақсат қою кезеңі: Бала Тұрар

ІҮ. Жаңа тақырып

Автор туралы қысқаша мағлұмат беру.

1932 жылы туған, Жамбыл облысы Жуалы ауданы Талапты ауылы) — жазушы, қоғам қайраткері, ҚР-ныңеңбек сіңірген мәдениет қызметкері (1984), Қазақстанның халық жазушысы (1992). М.В. Ломоносов атындағы Мәскеу мемлекеттік университетін бітірген 

• Мәтінді мазмұнын ашу;

• Мәтінді мәнерлеп оқып беру;

• Сұрақтармен жұмыс жүргізу;

• Тізбектеп оқыту.

Ү.Түсінгендерін тексеру:Мұғалімнің көңілі неліктен Тұрарға ауды? Тұрардың сабаққа селқостығы неде? Атамырза Тұрарға неліктен күлді? Оның күлкісіне мұғалім қандай әңгіме айтты?

ҮІ. Дәптермен жұмыс кесте толтыру

		Тұрар	Атамырза
1.	Киімі	....	....
2.	Түр – сипаты, мінезі	....	....
3.	Күлкі шақырған не нәрсе?	....	....
4.	А а әрпін жазуы	....	....
5.	Мұғалімнің бағасы	....	....

ҮІІ. Бекіту:Мәтін кім туралы екен?

ҮІІІ.Үйге тапсырма: 205-бет,оқу, мазмұнын айту.

Бағалау

Әдебиеттік оқу