№2 Сабақ

1. Тақырыбы: Нәруыздардың жіктелуі. Күрделі нәруыздар.

2. Мақсаты:

1. ағзаның қалыпты тіршілік етуіндегі нәруыздардың рөлін түсіну;

2. күрделі нәруыздардың негізгі өкілдерімен танысу;

3. күрделі нәруыздардың қызметі, құрылысы, қасиеті туралы

білім алу.

3. Оқыту мақсаты:

1. студенттерді нәруыздардың құрылымдық белгілеріне қарай жіктелуімен

таныстыру;

2. жай нәруыздардың құрылысы, қызметі және құрамы туралы түсінік беру;

3. күрделі нәруыздардың құрамындағы көмірсу, нуклеин қышқылдарының,

порфирин компоненттерін анықтай білуді үйрету

4. Тақырыптың негізгі сұрақтары:

1. Нәруыздардың жіктелуі: құрылыстық белгілері мен қызметіне қарай.

2. Жай нәруыздардың жіктелуі (гистондар, протоминдер, проламиндер, глютеминдер, альбуминдер, глобулиндер, протеноидтар).

3. Хромпротеиндер: өкілдеріне сипаттама, ферменттік және ферменттік емес гемпротеиндер (гемоглобин) миоглобин, каталаза және т.б.

4. Гликопротеиндер: құрылысы, ағзадағы қызметі. Протеогликандар.

5. Липопротеиндер: құрылысы, қызметі. Қан плазмасының липопротеиндері(ТЖЛП, ТТЛП, ТӨТЛП, хиломикрондар).

6. Металлпротеиндер: құрылысы,қызметі, өкілдеріне сипаттама (ферритин, трансферрин, гемосидерин).

7. Фосфопротеиндер: өкілдеріне сипаттама және олардың биологиялық рөлі.

8. Нуклеопротеиндер: ДНП және РНП сипаттама, олардың биологиялық рөлі.

5. Білім берудің және оқытудың әдістері:

Семинар, тестілеу.

6. Әдебиет

Қазақ тілінде

негізгі:

1. Т.С. Сейтембетов, Биологиялык химия, Алматы-2011 ж.

2. С.О. Тапбергенов, Медициналық биохимия, Алматы-2011ж

3.С.Сеитов, Биологиялық химия, 2012ж.

4. П.К.Кенжебеков, Биологиялық химия (арнайы бөлімдері), -Шымкент, 2005 ж.

қосымша:

1. Биохимия сұрақтары мен жауаптары. ҚР ҰҒА корр., проф. С.М.Адекеновтің ред.басшылығымен.-Алматы, 2011

Орыс тілінде

негізгі:

1. Тапбергенов С.О. Медицинская биохимия.- Астана, 2001.

2. Березов Т.Т., Коровкин Б.Ф. Биологическая химия.- М., 2007.

3. Биохимия, под ред. Чл.-корр. РАН, проф. Е.С. Северина.- М., 2011

4. Строев Е.А. Биологическая химия. 1986, Москва,

5. Николаев А.Я. Биологическая химия. Москва, М., 2007

қосымша:

1. Комов В.П. Биохимия: учеб. Для вузов-М., 2008

2. Кухта В.К. Основы биохимии – М., 2007

3. Биохимия. Тесты и задачи: Учебное пособие для студентов медвузов ,

под ред. Чл.-корр. РАН, проф. Е.С. Северина.- М.,2005.

4. Биохимия в вопросах и ответах. Под. Ред. чл.-корр. НАН РК, д.х.н.,

проф. С.М.Адекенова.-Алматы, 2011

Ағылшын тілінде

1. Lehninger «Principles of biochemistry», Fourth Edition, David L. Nelson, Michael M. Cox, 2005.

2. Murray R. K., Granner D.K., Mayes P.A., Rodwell V.W., Harpers Biochemistry. 1988.

3. Saini A.S. , Kaur J., Textbook of biochemistry.-New Delhi, 1995.

7. Бақылау: тест сұрақтары

1. Күрделі нәруыздардың азотсыз бөлігі қалай аталады?

а) апофермент

б) кофермент

в) кофактор

г) простетикалық топ

д) холофермент

2. Гликопротеидтердің простетикалық тобын көрсетіңіз:

а) нуклеин қышқылы

б) глюкозамингликан

в) липид

г) көмірсу компоненті

д) ақуыз

3. Фосфопротеид молекуласында фосфор қышқылы ненің қалдығына жалғасады.

а) құрамында күкірті бар аминқышқылына

б) циклді аминқышқылына

в) аминді аминқышқылына

г) ароматты аминқышқылына

д) оксиаминқышқылдарына

4. Виталин нәруызының құрамына аминқышқылдардың қалдығымен бірге кіретін зат.

а) ДНҚ

б) РНҚ

в) гем

г) витаминдер

д) фосфор қышқылының қалдығы.

5. Гемоглобин мен миоглобиннің айырмашылығы.

а) гемнің әртүрлі саны мен бірдей полипептидті тізбектен тұрады.

б) гемнің әртүрлі саны мен әртүрлі полипептидті тізбектен тұрады

в) гемнің бірдей санынан әртүрлі полипептидті тізбектен тұрады

г) бірдей полипептидті тізбектен және гемнен тұрады, бірақ гемнің

құрылысы әртүрлі.

д) бірдей гемнен және полипептидті тізбектен тұрады.

6. Гемоглобин молекуласын құрайтын тізбек.

а) 4 гем және 4 полипептидті тізбек

б) 1 гем және 4 полипептидті тізбек

в) 1 гем және 1 полипептидті тізбек

г) 4 гем және 1 полипептидті тізбек

д) 1 гем және 2 полипептидті тізбек

7 Миоглобин молекуласын құрайтын тізбек

а) витамин В₁₂ және жай ақуыз

б) 2 гем және 2 полипептидті тізбек

в) 1 гем және 1 полипептидті тізбек

г) 4 гем және 4 полипептидті тізбек

д) 1 гем және В₁₂ полипептидті тізбек

8. Казеиноген қай класқа жатады

а) хромопротеин б) гликопротеин

в) фосфопротеин г) липопротеин

д) металлопротеин

9. Протеогликандар проценттік құрамы

а) 50% нәруыз және 50% нәруыз емес

б) 20%-80%

в) 80%-20%

г) 40%-20%

д) 70%-30%

10. Гликопротеинтер проценттік құрамы:

а) 50% нәруыз және 50% нәруыз емес

б) 20%-80%

в) 80%-20%

г) 40%-20%

д) 70%-30%

11. Хиломикрондар қай класқа жатады.

а) хромопротеид б) липопротеид

в) гликопротеид

г) фосфопротеид

д) металлопротеид

Гиалурон қышқылы қай класқа жатады

а) глюкозоамингликан

б) нуклеопротеид

в) фосфопротеид

г) липопротеид

д) металлопротеид

13. Гистондар ненің құрамына кіреді.

а) глюкозоамингликан

б) нуклеопротеид

в) фосфопротеид

г) липопротеид

д) металлопротеид

Жай ақуыздарға жатпайды

а) альбумин б) глобулин в) гистон

г) протамин д) гемоглобин

№ 3 сабақ

1. Тақырыбы: «Зертханалық сабақ: «Қандағы нәруыздарды сандық анықтау».

2. Мақсаты:

Қан нәруыздарын сандық анықтауды диагностикалық тұрғыдан анықтау және осы жұмыстың диагностикалық маңызы туралы білімін қалыптастыру дағдыларын меңгеру.

3. Оқыту мақсаты:

1. биологиялық сұйықтықтарда сандық анықтауды жүргізе білуге үйрету;

2. зертханалық жұмыс қорытындысын жасай білуге үйрету

4. Тақырыптың негізгі сұрақтары:

1. Қан нәруыздарын анықтаудың диагностикалық маңызы; 2. Қан нәруыздарын сандық анықтау;