1. Өндірісті жетілдірудің экономикалық тиімділігін анықтау

2. Капиталдық салымдардың абсолюттік экономикалық тиімділігі.

3. Жұмыс орындарын ұйымдастыру, күту және қызмет ету.

Жаңа техниканы жасауды және меңгерудi ұйымдастыру

Өндірісті дайындауды ұйымдастыру

Өндірісті дайындау – өндірісті ұйымдастыру, жаңа және пайдаланған техника мен технологияны әзірлеу мен жетілдіу, шығарылған өнім түрлерін модернизациялау, сондай-ақ жаңа өнімнің ассортиментін жобалау мен өзара байланыс шараларының кешені.

Өндірісті дайындау кезеңдері:

1. ғылыми-зерттеулік (өндірістің даму перспективалараын зерттеу);

2. жоба-конструкторлық (жаңа өнімді жобалау, оның қасиеттері мен үнемділігін анықтау);

3. тәжірибе жұмыстарын өткізу (эксперимент – машиналар мен құрал-жабдықтардың жаңа түрлерін сынау);

4. технологиялық (жаңа технологиялық үрдістерді енгізу).

Өндірісті дайындау түрлерін келесідей топтауға болады:

1. Материалдық дайындау – жаңа оьъекттерді іске асыру және оларды дәл кезде құруын қамтамасыз етумен, материалдардың ең үнемді түрлерін таңдаумен, материал-техникалық құралдардың және атқарылған жұмыстардың еңбексыйымдылығының шығын мөлшерін техника-экономикалық негіздеуімен тұжырымдалады.

2. Ұйымдастық дайындау - әртүрлі жұмыс инструкцияларын (нұсқауларын), регламенттерін, қауіпсіздік техника ережелерін құруын және бекітуін іске асырады.

3. Техникалық дайындауға кіретіндер:

• өндірілген мұнай, газ және конденсатты тасымалдауға дайындау;

• бұрғылау сапасын үздіксіз жоғарлату, бұрғылауда прогрессивті әдістер мен тәсілдерді қолдану;

• мұнай өндіруде қабаттардың мұнай бергіштігін жоғарлату үшін тиімді әдістерді енгізу;

• телемеханизация және автоматизация құралдарымен объекттерді қамтамасыз ету;

• еңбекті қоғау әне қауіпсіздік техника бойынша шараларын қамтамасыз ету.

4. Технологиялық дайындау технологиялық процесстерді жобалауын және іске асыруын қамтиды.

5. Құжаттық дайындау – алғашқа құжат қағаздарды қайта қарастыруын талап етеді. Олардың ішіне технологиялық карталар, операционды график бейнелер мен сұлбалар, машиналар мен құрал-жабдықтарды пайдаланудың ережелері мен инструкциялары кіреді.

6. Конструкторлық дайындау – машина мен тетіктердің алғашқы енгізілген клнструкцияларын жетілдіру, жаңа сапалы деңгейіне жеткізу жобалауымен тұжырымдалады.

Жалпы талабы – үлкен қуаты және шапшаңдылығымен, азайған габариттер және салмағымен, жоғарылатқан техникалық параметрлермен, автоматтандырылған және бақылау элементтерімен қамтылған конструкцияларды әзірлеу болып табылады.

Энергетикалық шаруашылығы

Қосалқы өндiрiсте ең маңызды ролiң энергошаруашылық атқарады. Өнеркәсiптi кәсiпорындар - әртүрлi энергияның (электроэнергия, отың, ыстық бу, газ, қысым ауа т.б.) iрi тұтынушылар болып табылады.

Энергетикалық қызметтiң құрылымы:

• жылу-күш шаруашылығының котельныйлар (қазандар), ауа қысатың құрылғылар (компрессорлар), сумен қамтамасыз ету және канализация құбырлары, бу және әуе тораптары;

• газ шаруашылығының газ торабы, мұзқоңдырғылар, өнеркәсiптiк ауа айдаушылар (промвентиляция);

• электрокүш шаруашылығының подстанциялары, электротораптары, трансформаторлық шаруашылықтары;

• пеш шаруашылығы – (жылыту, терминдiк);

• байланыс қызметi – АТС, диспетчерлiк, сотовая, факсимильді, пейджинг, электронды (интернет), радиоторабы және т.б.

Энергошаруашылығының негiзгi функциялары:

• пайдаланатын энергия түрлерiн сырттан алу (қамтамасыздандыру);

• энергияның ерекше (бөлек) түрлерiн өндiруiн ұйымдастыру (бу, ыстық су, қысым ауа);

• энергияны өзгерту (қалпына келтiру) және оны пайдалануға дайындау;

• энергияны бөлу және оны тұтынушыларға жеткiзу;

• энергияны тұтынуда ұйымдастыру және энергоқондырғылармен тораптарды байқау жүргiзу.

Энергошаруашылықты бас энергетик басқарады. Ол бүкiл энергоқұрылымдар мен коммуникацияларды тұтынуда басқарып, энергоқабылдаушылардың жұмысы мен жағдайын бақылайды. Сондай-ақ, энергия шығысының үлесi мөлшерлерiң әзiрлейдi, энергияны тұтыну мен өндiруiн жоспарлайды, цехтардың жұмыс нәтижесiң үздiксiз жоғарлатуын қамтамасыз етедi.

Көлiк шаруашылығы – транспорттық қызмет ету

Технологиялық қызмет ету – бұл қызмет мұнай мен табиғи газды өндiру, ұңғыны бұрғылау процестерiнде арнайы құрал-жабдықтарды талап ететiң белгiленген дербес технолоралдарының типi қызмет ететiң өндiрiстiң техникалық, табиғи және ұйымдастық ерекшелiктерiне сәйкес болу керек.

Дәріс 10. Материалды-техникалық жабдықтаудың жоспары