- •Психологиялық менеджменттің пәні және әдістері
- •Басқару: ғылым және өнер
- •Психологиялық менеджменттің пәні
- •Психологиялық менеджменттің негізгі әдістері
- •Психологиялық менеджменттің пәні
- •Психологиялық менеджменттің негізгі әдістері
- •Социоматрица
- •Психологиялық менеджменттің даму тарихы
- •Американдық және европалық менеджмент психологиясы дамуының негізгі бетбұрыстары
- •Менеджменттің жапондық психологиялық үлгісінің ерекшеліктері
- •Ресейлік басқарудың психологиялық мектебінің даму тарихы
- •«Адамдар қатынастары» мектебі немесе «неоклассикалық мектеп»
- •«Мінез-құлық – бихевиористік мектеп» немесе «мінез-құлық жайындағы ғылымдар мектебі»
- •Р.Лайкерттің өндірісті басқаруға деген көзқарастары
- •Басқару процестерін математикалық модельдеу мектебі
- •«Процесуалды тұрғы» мектебі
- •«Жүйелі тұрғы» мектебі
- •Американдық менеджменттің қазіргі заманғы психологиялық үлгісінің сипаттамасы
- •Менеджменттің жапондық психологиялық үлгісінің ерекшеліктері
- •Ресейлік басқарудың психологиялық мектебінің даму тарихы
- •Басқару процесінің психологиясы
- •Менеджменттің психологиялық теориялары Психоанализ теориясы
- •2. Тұлғаның аналитикалық теориясы.
- •Басқару стильдерінің теориясы
- •Блейк пен Мутонның басқару теориясы
- •Рационалды басқару теориясы
- •Біріге басқару теориясы.
- •Тұлға және оның басқару жүйесіндегі әлеуеті
- •Психологиядағы тұлға ұғымы
- •Еңбек іс-әрекетіндегі өзіндік бағасы, талаптануы мен фрустрациясының деңгейі.
- •3. Еңбек іс-әрекетіндегі тұлға типологиясы
- •Экономикалық адам.
- •Эстетикалық адам.
- •Әлеуметтік адам.
- •Саяси адам.
- •Діндар адам.
- •Тұлға құрылымындағы қабілеттер
- •Еңбек іс-әрекетіндегі темперамент және мінез.
- •2. Менеджменттегі мінез.
- •2.1.Мінез психикалық іс-әрекеттің өзіндік көрінісі ретінде.
- •Еңбек мотивациясы.
- •2. Мотивациялар теориясы және олардың сипаттамасы.
- •3. Мотивациялардың түрлері, деңгейлері.
- •Менеджмент іс-әрекетіндегі танымдық процесстер
- •2. Менеджмент психологиясындағы қабылдау процесінің ерекшеліктері
- •3. Менеджменттегі ес процесінің психологиялық ерекшеліктері.
- •4. Басқару іс-әрекетінің интеллектілік негізі.
- •5.Ойлаудың сатылары:
- •5. Менеджменттегі қиял процесінің психологиялық ерекшеліктері.
- •6. Менеджменттегі зейіннің психологиялық ерекшеліктері.
- •Жеке тұлғаның басқару процесіндегі эмоциялы ерікті сферасы.
- •1. Эмоциялы процестер және эмоцяларды басқару.
- •2. Менеджменттегі стресс.
- •3. Менеджменттегі ерік.
- •2. Менеджменттегі стресс.
- •3. Менеджменттегі ерік.
- •Менеджменттің психофизиологиялық негіздері.
- •2. Еңбекке қабілеттілікті сақтаудың талаптары.
- •3. Еңбекке қабілеттіліктің жас еркшелік өзгерістері
- •Пысықтау сұрақтары мен тапсырмалары
- •Менеджментте шешім қабылдаудың психологиялық ерекшеліктері.
- •Проблеманы шешу сызбасы
- •2. Сана астының шешім қабылдауғы ықпал етуі.
- •3. Шешім қабылдау процесінде адамдардың бір-біріне ықпал етуі.
- •Басшылық және лидерлілік
- •2. Лидерлілік феноменінің ерекшелігі.
- •3. Лидерлілік және басшылық.
- •Еңбек ұжымын басқару психологиясы
- •Топтар даму процесі
- •2. "Басшы - бағынушы" жүйесіндегі қатынастар.
- •3. Еңбек ұжымын басқаруда кездесін қиындықтар және оларды жеңу.
- •Менеджмент және ұжымның әлеуметтік-психологиялық ахуалы
- •2. Ұжымның әлеуметтік-психологиялық ахуалын айқындау.
- •3. Адами-психологиялық ахуалға ықпал ететін факторлар.
- •4. Әлеуметтік психологиялық ахуал реттеудің жолдары
- •Менеджменттегі өзара қарым-қатынас
- •2.Адамның дене бітімін қабылдау.
- •Жарнама психологиясы
- •2. Жарнаманы жасаудың кейбір қағидалары.
- •2.1. Жарнаманың он бес ережесі.
- •4. Жарнама ықпалының психологиялық механизмдері.
- •2.6. Пайдаланылған әдебиеттер Негізгі әдебиеттер тізімі:
- •Қосымша әдебиеттер тізімі:
3. Менеджменттегі ерік.
Ерік – адамның ішкі және сыртқы кедергілерді жеңумен байланысты мінез-құлқы мен іс-әрекетін саналы реттеуші.
Ерік адамның іс-әрекетіне және түрлі психикалық процестерде өзін-өзі реттеу қабілеті. Адам еркінің арқасында өз еркімен әрекеттерді алдын-ала жоспарланған бағытта және алдын-ала ойластырылған күшпен орындауы, сонымен бірге ол психикалық іс-әрекетін ұйымдастыруын бағыттай алады. Еріктің арқасында эмоциялардың сыртқы көрінісін тежеуге болады.
Ерік адамның белсенділігін бағыттайды немесе тежейді, қиын жағдайлардың талаптары мен міндеттеріне немесе қайсыбір әлеуметтік топтың арнайы әлеуметік талаптарына сүйене отырып, психикалық іс-әрекетін ұйымдастырады.
С.Ю.Головин еріктің төмендегідей негізгі қызметтерін көрсетеді:
1) мотивтер мен мақсаттарды іріктеу;
2) әрекеттердің мотивациясы жетіспегенде немесе асып кеткенде сол әрекеттерге деген ынтаны реттеу. Шешім қабылдауда қиналады.
3) психикалық процестерді адамның теңбе-тең орындайтын іс-әрекеттердің жүйесіне ұйымдастыру.
4) нұсқалған мақсатқа жетудің кедергілерді жеңуде дене және психикалық мүмкіншіліктердің ынталандырылуы.
Ерікті реттеудің туындауы үшін нақты жағдайлар – кедергілер қажет. Ерік мақсатқа жету жолындағы кедергілер пайда болғанда көрініс береді. Сыртқы кедергілер – уақыт, кеңістік, адамдардың қарама-қарсылықтары т.б., ішкі кедергілер – қатынастар мен ұстанымдар, ауыр күйлер, шаршау және т.б. Осы кедергілердің барлығы санада бейнеленіп, кедергілерді жеңудің қажет тонусын құрайтын екінші күшті тудырады.
Ерікті күштер.
1) әрекеттердің жеткілікті эмоциясы болмағанда оларға деген жетіспеген ниеттің орнын толтыруда;
2) мотивтерді, мақсаттарды әрекеттердің түрлерін іріктегенде , олардың шиеленісіне;
3) ішкі және сыртқы әрекеттер мен психикалық процестерді ырықты реттеуде қажет;
Ерік танымдық мотивтер мен эмоциялы процестермен тығыз байланысқан. Осыған байланысты адамның барлық әрекеттерді екі: ырықты және ырықсыз категорияға бөлінеді.
Еріксіз әрекеттер санасыз немесе жеткілікті түрде айқын сезілмеген ниеттердің пайда болуынан орындалады. Олардың нақты жоспары болмай, күтпеген жерден көрініс береді. Адамның аффект (таң қалу, қорқыныш, ашулану) күйіндегі әрекеттері ырықсыз әрекеттердің мысалы бола алады.
Ырықты әрекеттер саналы мақсат қойылып, оған жетудің операциялары алдын-ала ойластырылғанда орындалады. Бұл жерде ерік адамның өз күшіне сенімділігі ретінде көрінеді.
Сыртқы әлемнің қиыншылықтары мен адамның ішкі әлемінің күрделілігіне байланысты ерік көрінісінің 4 түрі болады.
кез келген тілек орындалатын жеңіл әоемде ерік қажет болмайды.
әртүрлі кедергілері бар қиын әлемде ерікті қуат, шыдамдылық қажет, алайда адам тілектері мен мақсаттарының біркелкілігінен өз күшіне, сенімді болып іштей тыныштықта болады (адамның қарпайым ішкі әлемі).
Жеңіл сыртқы әлем мен адамның күрделі ішкі әлемінде ішкі қайшылық ерікті қуат қажет. Адам ішкі күрделі мотивтер мен мақсаттардың күресі туындайды, адам шешім қабылдауда қиналады.