Ақш Қазақстанның өңірлік қауіпсіздікті қолдаудағы көшбасшы рөлін құптайды

   ҚР Сыртқы істер министрі Е.Ыдырысовтың Жоғары деңгейлі АҚШ ресми тұлғала­рымен болған келіссөздер барысында та­раптар Қазақстан және АҚШ арасындағы екіжақты байланыстардың нығайғанын атап өтіп, өздерінің стратегиялық әріптес­тік­ті одан әрі тереңдетуге бейіл екенін рас­тады. Министр мен Мемлекеттік хатшы Стра­тегиялық әріптестік комиссиясының тең төрағасы болатындығы жөнінде келі­сімге қол жеткізілді. Екіжақты және өңір­лік мәселелер бойынша кең ауқымды тал­қылаулар келесі бағыттарды қамтыды: Ауғанстан және өңірлік интеграция. АҚШ Ауғанстанда және өңірде қауіпсіздікті қолдаудағы Қазақстанның көшбасшы рө­лін, соның ішінде оның Ауған ұлттық қауіп­сіздік күштеріне жәрдемі мен Ыстамбұл үдерісіне қосқан үлесін құптайды. АҚШ 50 млн доллар сомасындағы 1000 ауған сту­дентіне ҚР оқу орындарында білім беру жөніндегі Қазақстанның шәкіртақылық бағ­дарламасын жоғары бағалайды. АҚШ экономикалық байланыстарды дамытуға, атап айтқанда, оның Қазақстан – Түрікмен­стан теміржолы және Ақтау теңіз порты сияқ­ты өңірлік инфрақұрылымға инвести­ция салуын құптайды. ҚР мен АҚШ Ауған­стан­дағы және өңірдегі тұрақтылық, бей­бітшілік және өркендеуді сақтауға бағыт­талған жұмыстарды жалғастырады.

Ядролық қауіпсіздік және таратпау. ҚР және АҚШ жаппай қырып-жою қаруын таратуға жол бермеуге ортақ бейілділігін қайта растайды. АҚШ Қазақстанда өңірлік Ядролық қауіпсіздік жөніндегі тренинг орталығын құру бойынша ҚР-дың күш-жігерін құптай­ды. АҚШ Қазақстанның МАГАТЭ Төмен ба­йытылған уран банкісін өз аумағында орналастыру жөніндегі ұсынысын қолдау­ды жалғастыруда.

Қауіпсіздік саласындағы ынты­мақ­тастық. ҚР және АҚШ лаңкестікке қарсы күрес жөніндегі бірлескен әрекеттерді қоса алғанда, өңірдегі тұрақтылықты сақтау бо­йынша жалғасып жатқан ынтымақтас­тық­ты растайды. Қауіпсіздік саласындағы ын­тымақтастыққа біздің бейілділігіміз АҚШ-тың «КазБриг» бейбітшілік сақтау бөлім­шесіне және «Дала қыраны» жыл сайынғы әскери оқуларына көрсеткен қолдауында көрініс табады.

Сауда, инвестициялар және энерге­тика. АҚШ ҚР-ның Дүниежүзілік сауда ұйымына мүшелігіне өз қолдауын қайта растап, аталған ұйымға кіру үдерісін мүм­кін­дігінше қысқа мерзімде аяқтау үшін Қа­зақстанмен жұмыс істеуді жалғастырады. АҚШ Қазақстанмен екіжақты сауда және ин­вестициялық ынтымақтастыққа ерекше мән береді.

Ғылым және технологиялар.  Ғылыми-техникалық ынтымақтастық жөніндегі бір­лескен комиссия шеңберінде зерттеу ин­с­титуттары ҚР және АҚШ үстіміздегі жылғы 24-25 мау­сым­да Астанада іске қосылған Ғылыми-техникалық мен жекеменшік секторындағы ғалымдар, инженерлер және студенттер арасындағы ғылыми-техникалық ынты­мақ­тастықты нығайтуға бейілділігін рас­тайды. АҚШ Қазақстанның «Жасыл көпір» және «ЕХРО – 2017: Болашақ энергиясы» сияқ­ты климат өзгеруі саласындағы баста­маларын құптайды. Сондай-ақ АҚШ Қа­зақстанның өз аумағында Халықаралық ғы­лыми-техникалық орталықтың штаб-пәтерін орналастыруға дайындығын жоға­ры бағалайды.

Екі елдің азаматтары арасындағы байланыстар. ҚР және АҚШ екі елдің азаматтары арасындағы байланыстарды ұлғайтуға бейілділігін растайды. Осы ретте екі Үкімет Қазақстан және АҚШ дипломат­тары, ресми тұлғалары, студенттері, жур­на­лис­тері, бизнесмендері және туристері үшін бесжылдық визалар беру туралы өзара уағ­даластықтың күшіне енуін асыға күтуде.

(«Алаш айнасы» газетінен қысқартылып алынды. 2013 ж)

Сұрақтарға жауап беріңіз:

1. Жоғары деңгейдегі келіссөздерде ҚР және АҚШ ресми тұлғалары қандай келісімге қол жеткізді?

2. Тең төраға болатын министр мен мемлекеттік хатшы қай мемлекеттен?

3. АҚШ қай мәселедегі Қазақстанның көшбасшылық рө­лін құптайды?

4. Қазақстанның өңірде қауіпсіздікті қолдаудағы көшбасшылық рө­лі неден байқалады?

5. АҚШ Қазақстанға қатысты қандай жұмысты жалғастырмақшы?

6. Ғылым мен техника саласында АҚШ Қазақстанның «Жасыл көпір» және «ЕХРО – 2017: Болашақ энергиясы» сияқ­ты климат өзгеруі саласындағы баста­маларын құптайды.

7. . Қазақстан және АҚШ дипломат­тары екі елдің арасындағы байланысты ұлғайтуға қатысты қандай жұмыс жасап жатыр?

Жазылым:

Тапсырма. Көп нүктенің орнына тиісті сөздерді қойып сөйлемді толықтырыңыз:

1. АҚШ 50 млн доллар сомасындағы 1000 ауған сту­дентіне ҚР оқу орындарында білім беру жөніндегі Қазақстанның ....... ....... жоғары бағалайды.

2. ҚР және АҚШ жаппай .....-..... ........ таратуға жол бермеуге ортақ бейілділігін қайта растайды.

3. АҚШ Қазақстанмен ........ сауда және ин­вестициялық ынтымақтастыққа ерекше мән береді.

4. АҚШ Қазақстанда өңірлік Ядролық қауіпсіздік жөніндегі ....... ....... құру бойынша ҚР-дың күш-жігерін құптай­ды.

5. АҚШ Қа­зақстанның өз аумағында Халықаралық ғы­лыми-техникалық орталықтың штаб-пәтерін орналастыруға дайындығын ................. .

6. ҚР және АҚШ екі елдің азаматтары арасындағы байланыстарды ........... бейілділігін растайды.

7. АҚШ ҚР-дың Дүниежүзілік сауда ұйымына мүшелігіне өз қолдауын қайта растап, аталған ұйымға ........ ......... мүм­кін­дігінше қысқа мерзімде аяқтау үшін Қа­зақстанмен жұмыс істеуді жалғастырады.

Тыңдалым: