Добавил:
Upload Опубликованный материал нарушает ваши авторские права? Сообщите нам.
Вуз: Предмет: Файл:
УМК Қазақ тілі 2015.docx
Скачиваний:
1
Добавлен:
01.07.2025
Размер:
360.64 Кб
Скачать

Қазақстанның жарқын болашағы-білімді ұрпағында

Егеменді еліміздің жарқын болашағы болар жас ұрпаққа терең, мазмұнды білім беру мен ұлтын сүйер патриот азамат етіп тәрбиелеу – бүгінгі алға қойылған басты міндет. Ертеңгі ел тізгінін ұстар азаматтар – бүгінгі жастар.

Жас ұрпаққа патриоттық тәрбие берудің негізгі идеялары Елбасының "Қазақстан-2030" стратегиялық жолдауында: "Олар... күллі әлемге әйгілі әрі сыйлы, өз елінің патриоттары болады",-делінсе, ҚР-ның "Білім туралы Заңында" "Білім беру жүйесінің басты міндеттері азаматтық пен ел-жандылықты, өз Отаны ҚР-на сүйіспеншілікке, мемлекеттік рәміздерді құрметтеуге, халық дәстүрін қастерлеуге, әлемдік және отандық мәдениеттің жетістіктеріне баулу, қазақ халқы мен республиканың басқа халықтарының тарихын, әдет-ғұрпы мен дәстүрлерін зерделеу, мемлекеттік тілді, орыс, шетел тілдерін меңгеру" делінген. Осыған орай, бүгінгі жас ұрпақты патриоттыққа тәрбиелеу, жеке тұлға талабы, қоғам қажеттілігі.

3-тапсырма Мәтін бойынша 5 сұрақ қойыңыз

4-тапсырма Сөйлемдерді оқыңыз, егер ол мәтін мазмұнына сәйкес келсе «шын», сәйкес келмесе, «жалған» деп жауап беріңіздер

Сөйлемдер

Шын

Жалған

  1. Жастардың мүмкіндігіне қарай қоғамдағы болып жатқан оқиғалардан өзін оқшау ұстағаны жақсы

  1. Сол үшін де жастарға белсенділік, сергектік, кәсібилік өте керек емес

  1. Жастар қоғамымыздың ең белсенді бөлігі емес

  1. Жастар саясаттан тыс өмір сүре алмайды

  1. Олар саясатта да шешуші рөл атқара алмайды

5-тапсырма Шашылған сөздерден сөйлемдер құрастырыңыз

  1. Табиғатына, және, мінез, жарасатын, болу, мұндай

  2. Тұра, азаматтық, білдірмей, ұстанымын, алмайды

  3. Олар, аяқталмай, істерді жатқан, мәреге, бүгінгі, жеткізді

  4. Отыр, олардың, бүгінгі, онға, 1998, саны, жылы, жетпейтін, асып, отыр, елуден, бүгінгі, күні

6-тапсырма Мына етістіктермен сөйлемдер құрастырыңыз

Ұйымдастыру , өркендеу, еліктеу, өзгерту , қолдау, талқылау, дайындау.

3-сабақ Лексика: Жастар және қоғамдық ұйымдар

Грамматика: Сын есімнің заттануы

1-тапсырма Диаграмманы толтырыңыз.

Жастар

ұйымдары

2-тапсырма Жаңа сөздерді есте сақтаңыз!

Дербес- личный; персональный

қолдау-поддерживать; одобрять

дағдарыс-кризис

жұмыссыз-безработный

кәсіби біліктілік-квалификация

ұйым –организация

3-тапсырма Мәтінді оқып, мазмұндаңыз

Жастар және қоғамдық ұйымдар

Бүгінгі таңда, еліміздегі азаматтық қоғамның дербес, белсенді және жауапкершілігі мол бөлшегінің бірі - жастар. Ел аумағында, мың екі жүзге жуық жастар ұйымы жұмыс жасап,  мемлекет қолдауы арқылы жыл сайын 50 мыңнан астам жастарға бағытталған іс-шаралар ұйымдастырылады.

Қазіргітаңдаәлемніңкөптегендамығанелдеріндеэкономикалықдағдарысөрістеп, миллиондағанжастарөмірденөзорнынтаппай, жұмыссызқалуда. ҚазақстандаЕлбасыныңбастамасыменжалпыұлттық: «Ауылжастары», «Дипломменауылға!», «Жастартәжірибесі»  және «Жасыл ел» сындыжастардыңжобаларыжұмысжасауда. Жылсайын ЖОО мен колледждердібітіргенмыңдағанжасмамандаржалақысыжоғары,  сенімдіжұмысорныменқамтамасызетіліпотыр.

Қазақстанның жастар қозғалысы Елбасының жастарға арналған жаңа әлеуметтік сатысын қалыптастыру бастамасын қызу қолдады. Жұмысқақабылдаукезіндегіәділдік пен кезкелгенжасдарындықазақстандықмүмкіндіктерініңтеңболуынқамтамасызетіп, өзбілімдері мен тәжірибесінОтанымыздыңигілігінежұмсауғамүмкіндікбереді.

Еліміздекадрлардыдаярлаудыңқабырғалыжүйесіенгізіліпжатыр. Бұлқоғамалдындатұрғанірімәселеқазақстандықкомпаниялардыңбіліктікадрлардықажететуінде, ал жоғарыоқуорындарыныңжұмысорындарынадегенқажеттілігінежауап береді. Аталғанжүйежастарғакәсібибіліктіліктерінарттыруғажәнеолардыжұмыспенқамтуғақосымшамүмкіндіктерашады.

Жүйелі бағытталған мемлекеттік саясат арқылы мемлекеттік органдар мен жастар, жастар ұйымдары мен қозғалыстар арасын­дағы қарым-қатынас тетіктері жетілдіріліп келеді. Жылсоңынадейін 2020 жылғадейінгіМемлекеттікжастарсаясатыныңтұжы­рым­дамасыжасалып, аталған сала бойыншазаңнаманыңжаңаруынамүмкіндікбереді. БілімжәнеғылымминистрлігіқұрамындаЖастарсаясатыжөніндегікомитеттің, ал аймақ­тарда, сәйкесінше, басқармалардыңқұрылуыелі­міздіңәрөңіріндебарлықдең­гей­дежас­тар­дыңжеделжәнетиімдіжо­балары мен бас­тамаларыныңжүзегеасыры­луынаықпалетеді. Бұл – жастарғаоданәріжаңакөкжиектер мен мүмкіндіктерашы­ладыдегенсөз.

Елбасының жастар мәселесін үнемі назарда ұстауының нәтижесінде бүгінде бізге барлық есіктің ашық екендігін сеніммен айта аламыз! Ендеше жастар үшін білім алуға және жұмыс жасауға барлық жағдайлар жасалған.

Жастар және қоғамдық ұйымдар: «НұрОтан» ХДП жанындағы «ЖасОтан» жастарқанаты; «Жасыл ел» ЖЕЖРШ; «ҚазақстанЖастарконгресі» ЗТБ; ҚазақстанРеспубликасыПрезидентініңХалықаралық «Болашақ» стипендиясытүлектерініңқауымдастығы; «Ауылжастародағы» ҚБ; «ҚСА» республикалықстуденттікқозғалысы» ҚБ; «ҰлттықДельфийлік комитет» ЖМ; «Қазақстанныңжасдепутаттарқауымдастығы» РҚБ; «Студенттікқұрылысжасағы» РШ ЖМ; «ҚазақстанЖастарКонгресініңМемлекеттікқызметмектебі» ЖҚБ; «ЖарқынБолашақБелесі» ҚБ; «Казбренд» ҚБ; «Астана қаласыныңжастармәслихаты» ҚБ; «Жігер» ҚБ; «Қарсы» ЖҚҚ» ҚБ; «Дипломат» ҚҚ; «Есірткісізболашақ» КҚ; «Proдвижение» ҚҚ; «Пікірсайысшылардыңреспубликалыққауымдастығы» ҚБ.

4-тапсырма Мәтін бойынша 5 сұрақ қойыңыздар

5-тапсырма Мына сөйлемдерді орыс тіліне аударыңыз

Бүгінгі күнге дейін жүргізіліп келе жатқан саясаттың алаңдататын тағы бір тұсы: Қазақстан тәуелсіздігін алған кезде республика азаматының орта жасы 24-25 жас болатын, ал бүгінгі күні 30-дан асып кетті. Бұл ел ағаларын да алаңдататын жағдай. Өйткені мұндай қарқынмен енді 20-25 жылда Қазақстандықтардың орта жасы 55-тен асып кетеді. Сонда жұмысты кім істейді? Небәрі төрт тарауды құрайтын 18 бабы бар Заң жобасының қоғам алдында тұрған мәселелерді шешуге үлкен үлес қосатын құжат екенін осыдан көруге болады.

Мінеки, жастар саясатын қолдайтын біраз құжаттарымыз бар, ал жастарымыздың бүгінгі жайы қалай? Жастарымыз қалай өсіп келе жатыр?

Зерделеп қарасаңыз, бүгіндері жастарымыздың қам-қарекеттерінде жаңа үрдіс байқалады. Ол өздері өмір сүріп отырған қоғамға, яки күнделікті тұрмысына қанағаттанбағандықтан, қайткен күнде де соны жақсартуға тырысуда.

6-тапсырма Сөйлемдерді дұрыс септік жалғауында тұрған сөзбен жазыңыздар

    1. Жастардың мүмкіндігіне қарай, қоғамдағы болып жатқан оқиғалардан//оқиға өзін оқшау ұстамағаны жақсы

    2. Әрбір қоғамның, әрбір отбасы//отбасының ертеңгі келбеті ондағы жастардың қалай өсіп, ержетуіне байланысты.

3) Небәрі төрт тараудың//тарауды құрайтын 18 бабы бар Заң жобасының қоғам алдында тұрған мәселелерді шешуге үлкен үлес қосатын құжат екенін осымен//осыдан көруге болады.

4) Бұл ел ағасы//ағаларын да алаңдататын жағдай.

7-тапсырма Екі бағандағы сөздерді мағынасына қарай жұптастырыңыз

Тұжырымдаманы

түсу

Бағдарламаны

дайындау

Жұмысқа

алу

Кәсіпкерлерді

жазу

Мамандарды

тапсыру

Оқуға

шақыру

Шығарма

жетілдіру

Емтихан

бекіту

Жоспар

оқыту

8-тапсырма Мәтінді қазақ тіліне аударыңыз

Молодым необходимо предоставлять все возможности для поисков своей индивидуальности и своего места в жизни. Это делается через полноценное и систематизированное обучение; финансирование молодежных общественных и социальных проектов; общение с сильными, цельными и самодостаточными людьми, имеющими возможность и желание передать свой опыт. Но для того, чтобы узнать свои сильные и слабые стороны, почувствовать свой предел прочности, научиться бороться со своими страхами – молодежь должна пройти через духовные и физические испытания. Например, те же экстремальные виды спорта, как, впрочем, и спорт вообще, дают возможность нащупать свою «грань возможного».

14 СӨЖ тапсырмасы

1-тапсырма  «Қоғам және жастар», «Қазақстанның жарқын болашағы-білімді ұрпағында», «Жастар және қоғамдық ұйымдар»атты тақырыптарды мазмұндау

2-тапсырма Мәтінді орыс тіліне аударыңыз