Добавил:
Upload Опубликованный материал нарушает ваши авторские права? Сообщите нам.
Вуз: Предмет: Файл:
10 klasa 1.docx
Скачиваний:
0
Добавлен:
01.07.2025
Размер:
5.73 Mб
Скачать

Pory roku

Każdy ma swoją ulubioną porę roku. Piotr najbardziej lubi zimę, bo wtedy może jeździć na nartach i na łyżwach. Kasia też lubi zimę, lubi, kiedy jest dużo śniegu, ale woli wiosnę od zimy. Kasia chodzi wtedy do parku i na łąki, gdzie zbiera wiosenne kwiaty. Tato nie lubi wiosny, bo wiosną jest bardzo dużo pracy w ogródku. Trzeba skopać grządki, posiać i posadzić kwiaty i warzywa. Tato woli lato od wiosny, wtedy dojrzewają truskawki i inne owoce oraz kwitną kwiaty. Wczesną jesienią też jest przyjemnie w ogródku: cała rodzi­na zbiera jabłka i gruszki z drzew, Kasia zrywa z krzaków ostatnie pomidory, a tato znowu kopie grządki. W listopadzie ogródek wy­gląda bardzo smutno: drzewa nie mają liści, nie ma kolorowych kwiatów, a mały trawnik nie jest już zielony. Nikt nie ma ochoty chodzić do ogródka. Mama wyjmuje z szaf zimowe ubrania, cieple czapki, rękawice i szaliki.

Kasia: Piotr, dlaczego wziąłeś mój szalik?

Piotr: Ja? Twój? Nie, ja mam swój.

Kasia: To nie jest twój szalik, tylko mój.

Mama: Nie, Kasiu, to nie jest twój szalik, ale jego. On wziął swój, nie twój.

Na wiosnę (wiosną)

świeci słońce, jest coraz cieplej, pada ciepły deszcz, niebo jest bezchmurne

W lecie (latem)

jest gorąco, czasem są burze z piorunami, pada deszcz, na niebie jest mało chmur, w nocy widać gwiazdy

W jesieni (jesienią)

jest jeszcze ciepło, ale ranki i wieczory są już chłodne, wieje silny wiatr i często leje deszcz, jest mgła, jest pochmurno

W zimie (zimą)

jest mróz, pada śnieg, na rzekach jest lód, dni są bardzo krótkie

Kasia: Rzeczywiście, mamusia ma rację. Mój ma tutaj dziurkę, a jego nie. Piotr, weź swój szalik!

NIE MA ZŁEJ POGODY

PORY ROKU. POGODA

Wszystkie pory roku na swój sposób są urocze. Zimę lubimy za śnieg, Wigilię i prezenty pod choinką, wiosnę za świeżość zieleni, lato za słońce i kwiaty, jesień za piękno barw.

Grudzień, styczeń, luty - miesiące pełne zimna i mrozu. Zimą dni są krótkie, noce długie, brakuje słońca i ciepła. Wieje zimny wiatr. Tempe­ratura jest ujemna, najczęściej około dziesięciu stopni poniżej zera. Rzeki pokryte są warstwą lodu. Na polach i drogach leży biały puszysty śnieg, na drzewach czasem jest szron, z dachów zwisają sople lodu. Wszystko wydaje się nieruchome, idealnie czyste, bajkowe.

Gdy nadchodzi wiosna, słońce zaczyna świecić mocniej, przyroda budzi się. Topnieje lód na rzekach i jeziorach, śnieg na polach. Marzec, kwiecień, maj to pora, gdy rozkwitają pierwiosnki, widać pąki na drze­wach i krzakach i pierwsze zielone listki. Wracają z ciepłych krajów pta­ki. Wszystko dookoła robi się zielone. Dni stają się dłuższe, temperatura rośnie.

L ato to najlepsza pora roku. W czerwcu już jest bardzo ciepło, nawet gorąco. Temperatura wzrasta do plus dwudziestu pięciu stopni Celsjusza, wieje lekki przyjemny wiatr. Wszystko dookoła jest zielone, kwitną różne kwiaty, śpiewają ptaki. Lipiec to pora opalania się, kąpania, zbierania ja­gód w lesie. Jest upalnie. Czasami są burze i nawałnice, wieje wtedy silny wiatr, grzmi, pada deszcz. W sierpniu przychodzi pora żniw, zbioru plo­nów w polu i ogrodzie. Ptaki szykują się do odlotu. Temperatura spada.

Na początku jesieni, we wrześniu jest jeszcze dość ciepło. To złota pora roku. Liście na drzewach są przepiękne - żółte, czerwone, brązowe, rude. W lesie jest dużo grzybów i orzechów. W październiku jest znacz­nie zimniej, temperatura nie przekracza dziesięciu stopni powyżej zera. Pada, jest mokro i nieprzyjemnie. Opadają liście, wysycha trawa. Listo­pad przynosi ze sobą chłód, pierwsze mrozy, porywisty wiatr. Przyroda gotowa jest do zimowego snu, aby wiosną znów się obudzić i rozkwit­nąć.

***

Prognoza pogody

Jak informuje wrocławski synoptyk, dziś w południowo-zachodniej części Polski będzie zachmurzenie duże z większymi przejaśnieniami, okresami słabe opady deszczu. Temperatura maksymalna od 2 do 4 stopni Celsjusza, a minimalna od 0 do 2 stopni Celsjusza. Wiatry słabe i umiarkowane południowo-zachodnie.

Jaka jest dzisiaj pogoda?

  1. Jaka jest teraz pogoda w twoim kraju?

  2. Jaka jest pogoda w zimie?

  3. Jaka jest pogoda w lecie?

  4. Jaka pogoda była wczoraj? Czy świeciło słońce?

  5. Jak myślisz, jaka pogoda będzie jutro?

  1. Która pora roku jest najładniejsza?

  2. Którą porę roku lubisz najbardziej?

  3. Czy podoba ci się lato w Polsce?

Uzupełnij dialog.

Nie wiem, ale świeci słońce.

... ?

Tak, jest bardzo ciepło. 20 stopni powyżej zera.

... ?

Nie, nie ma wiatru.

... ?

Tak, jest trochę chmur.

... ?

Nie, chyba nie będzie deszczu.

... ?

A skąd mam wiedzieć?! Sam wyglądnij przez okno i zobacz, a nie zadawaj pytań!

W SKLEPIE SPOŻYWCZYM

Uwielbiam robić zakupy! Co prawda nigdy nie wiem dokładnie, co będzie potrzebne i na co będę miała ochotę. Dlatego zawsze kupuję dużo różnego jedzenia.

Najbardziej lubię dział mięsny. To jest prawdziwe jedzenie! Są tu wędliny, kiełbasa, parówki, różne rodzaje mięs: wieprzowina, wołowina, cielęcina, baranina. Sąsiedni dział też jest w porządku, sprzedają tu drób: kurczaki, kaczki, indyki.

Nieco dalej można kupić ryby. Od dużego wyboru aż dech zapiera, jest tu śledź, karp, szczupak, węgorz i pstrąg. Lubię homary i krewetki, mniej kawior. Kiedy go jem, mam uczucie, jakbym jadła pieniądze.

Obok znajduje się dział z nabiałem. Można tu kupić mleko, śmie­tankę, kefir, śmietanę, jogurt, ser biały i żółty, serki i twarożki, masło, margarynę.

C hleb i różne rodzaje bułek znajdują się naprzeciwko. Obok są sło­dycze i ciastka: cukierki, czekolady, herbatniki, wafelki.

Dalej na półkach stoją rzędami puszki z groszkiem, fasolą, owocami, konserwy i sosy. Tutaj spędzam trochę więcej czasu, bo nie lubię goto­wać, a konserwy pomagają ten problem rozwiązać.

Nigdy nie omijam działu z warzywami i owocami. Zawierają dużo witamin i są zdrowe. Do tego ładnie wyglądają: pomarańczowa marchew­ka, czerwona i zielona papryka, różne gatunki kapusty. Cieszą oko jabłka, gruszki, winogrona, egzotyczne ananasy i kiwi oraz jagody: agrest, bo­rówki, maliny, poziomki, czarne i czerwone porzeczki, truskawki. Obok leżą apetyczne mandarynki i pomarańcze, brzoskwinie, morele, pasiaste arbuzy i podłużne melony.

Czasami myślę, że mogłabym całe życie spędzić robiąc zakupy. Chociaż często psuje mi się humor przy kasie, ponieważ rozumiem, że wydaję za dużo pieniędzy na jedzenie.

ŻYCZENIA

Dzisiaj są imieniny mamy. Wieczorem przyjdą goście, żeby złożyć życzenia. Teraz jest popołudnie i mama w kuchni przygotowuje przyjęcie. Kasia pomaga mamie i nakrywa do stołu. Układa duże i małe talerze, widelce, noże i łyżeczki. Na środku stołu stawia kwiaty, obok sól i cukier. Mama przygląda się stołowi, który bardzo ładnie wygląda. Potem mama przebiera się w elegancką suknię, a tato wkłada garnitur. Jest już wieczór i przychodzą goście. Składają ma­mie życzenia, dają jej kwiaty i prezenty, a potem śpiewają: „Sto lat”.

Kasia: Dzisiaj są imieniny mamusi i chcemy złożyć życzenia. Życzę ci wszystkiego dobrego, dużo zdrowia i radości. A to jest prezent ode mnie.

Mama: Dziękuję, Kasiu. Jaka śliczna laurka!

Tato: Ireno, ja też chcę ci życzyć wiele zdrowia i szczęścia. A to dla ciebie.

Mama: Jakie piękne róże! A jaka elegancka torebka! W sam raz do mojego brązowego płaszcza! Tadeusz, jesteś wspaniały!

Piotr: Mamo, ja też życzę ci wszystkiego naj-, naj-. A to kwiaty i taki drobny prezent. Podoba się mamie?

Mama: Czy mi się podoba? To bardzo dobre perfumy. Jesteście kochani! Ale teraz musimy już iść do pracy. Do zobaczenia po południu.

* **

Mama: Tadeusz, czy nakrywasz już do stołu?

Tato: Tak, tak. Już to robimy z Piotrem,

piotr: A kto przyjdzie?

Mama: Przyjdzie pani Magda i jej mąż, ciocia Agnieszka i wujek

Jurek. Może przyjdzie babcia.

Piotr: Mamo, może ja wezmę taksówkę i pojadę po babcię?

Mama: To świetny pomysł! Jedź szybko, a ojcu pomoże Kasia.

Kto przyjdzie dzisiaj wieczorem na przyjęcie?

CICHA NOC, ŚWIĘTA NOC...”

POLSKA WIGILIA

Wigilia Bożego Narodzenia obchodzona jest 24 grudnia. Jest to wie­czór poprzedzający Boże Narodzenie obchodzone 25 grudnia.

Zgodnie z tradycją chrześcijańską bardzo dawno temu w mieście zwanym Betlejem w szopie urodziło się dzieciątko Jezus. Tę radosną nowinę ogłosiły anioły, a na niebie zabłysła gwiazda. Dziś cała rodzina zasiada do stołu wraz z ukazaniem się na niebie pierwszej gwiazdy na pamiątkę tej gwiazdy betlejemskiej.

Postna wieczerza to najważniejszy moment Wigilii. Na świątecznym stole kiedyś obowiązkowo należało położyć warstwę siana i nakryć bia­łym obrusem. Zwyczaj ten zachował się na wsi, w mieście niestety trud­no znaleźć nawet symboliczne pasemko siana.

Wieczerza rozpoczyna się łamaniem opłatka - cienkiego chleba z mąki pszennej i wody. Wszyscy składają sobie nawzajem życzenia szczęścia, zdrowia i pomyślności. Przy stole wigilijnym należy zostawić jedno wolne miejsce dla podróżnego lub niespodziewanego gościa, a na stole postawić dodatkowy talerz. Tradycja nakazuje przyjąć każdego, kto zapuka do naszych drzwi.

Wieczerza wigilijna składa się z potraw postnych. Często jest ich dwanaście, bo tyle jest miesięcy w roku, lub tylu było apostołów. Nikt dokładnie nie liczy, im więcej dań jest na stole, tym większy dostatek będzie w domu w nadchodzącym roku.

Do najdawniejszych potraw wigilijnych należy kutia - kasza z ma­kiem i miodem. Dawną potrawą jest także kisiel owsiany. Tradycyjny­mi daniami są barszcz grzybowy, uszka z grzybami, potrawy z kapusty, kasza, ryby, najczęściej karp, szczupak lub sandacz oraz śledzie. Ważne miejsce zajmują ciasta i desery wigilijne, z makiem, miodem, orzecha­mi.

Należy skosztować każdej potrawy, by zapewnić sobie jak najwięcej przyjemności i korzyści w nowym roku.

Młodszą tradycją pochodzącą z XIX wieku jest strojenie choinki. Świąteczne drzewko ubiera się w bombki, anielskie włosy, łańcuszki, konfetti. Błyszcząca na czubku gwiazda symbolizuje gwiazdę betlejem­ską.

Czas po wieczerzy upływa głównie na śpiewaniu kolęd. Dzień i wie­czór wigilijny kończy się o północy uroczystą mszą w kościele nazywaną pasterką. Na pamiątkę szopy betlejemskiej urządza się jasełka - widowi­sko teatralne o historii narodzenia Jezusa i spisku Heroda.