12. Прочитайте текст, выпишите конструкции с предлогами. Оп­ределите синтаксические функции этих конструкциий, найдите им соответствия в русском языке.

Jak naprawić zepsuty kompas

Zepsuty kompas należy zanurzyć w świeżym oleju, a następ­nie wytrzeć do sucha i pogrzać lekko na kuchennej płycie. Gdy os­tygnie, owinąć w watę lub czystą szmatkę i włożyć na kilka godzin do ciemnej, lecz przewiewnej szuflady.

Po wyjęciu z szuflady kompas należy znowu pogrzać, zapako­wać szczelnie w papier pergaminowy i wyrzucić do śmietnika. Uczy­niwszy to, możemy spokojnie udać się do sklepu sportowego i za­kupić nowy kompas (J. Jesionowski. Zwariowana książeczka. Kraków, 1975).

13*. Ниже приводся предложения, в которых пропущены неко­торые компоненты. Восстановите их. Объясните свой выбор. Охарактеризуйте значение и функцию восстановленных слов.

1. Projekt odrzucono ... . 2. To wypracowanie jest ... lepsze. 3. Po­zostaje jeszcze ... jak honor. 4. Łobuzie ... , zostaw ją w pokoju. 5. On ... ci będzie jeść z ręki. 6. ... deptać trawników Gosia to nigdy nie deptała. 7. ... z kim miałem tam pójść? 8. Nudne ... nudne, poczytamy. 9. ... on przyjdzie. To czym go poczęstujemy? 10. Jest chory, rozbity psychicznie i ... . 11. ... on wie, że będą wstrzymywać te wypłaty? 12. ... jak Ola go uwielbia, ... Ala go lekceważy. 13. On ... całe uzbrojenie miał jeden granat ręczny. 14. Uciekł, ... ... mógł się zorientować, co się dzieje.

niech, jeszcze, no, tak, już, w całości, za, nie, zanim, w ogóle, cokolwiek, jeden, skąd, niby, coś takiego, ktokolwiek

14. Из приведенных текстов (заимствованных из материалов польской печати) выпишите односоставные предложения. Найдите наиболее оптимальные способы их перевода на русский языка. Мотивируйте свой выбор.

1. W Końsku właściciel baru “Pod czartem” wywiesił w oknie loka­lu listę dłużników, którzy uporczywie piją na krechę. Skutek był piorunujący. W zadymionym barze, gdzie kłębił się tłum, teraz cisza i spokój, można nawet posłuchać Bacha. Właściciel już zrozumiał, że czart go chyba podpuścił?

2. To, że policja znajduje w mieszkaniach składy broni, nikogo już nie dziwi, ale szczęki opadły funkcjonariuszom w Kędzierzynie-Koźlu, gdy w jednym pokoju odkryli działko lotnicze. Jak można tam było jeszcze wcisnąć wersalkę?

3. Trudno uwierzyć, że rekordzistką szczecińskiej izby wytrzeźwień jest kobieta, która gościła tam już 235 razy. Zazwyczaj słaba płeć głowę ma mocniejszą.

4. W Kielcach młody człowiek wybił szybę w warzywnym i jedząc jabłko czekał na przybycie policji. Funkcjonariuszom oświadczyl, że pragnie iść do aresztu, gdzie mu będzie ciepło i dobrze. Za karę jego życzenie nie zostało spełnione.

5. W Szczecinie znaleźli się racjonalizatorzy: podłączali pralki do sieci centralnego ogrzewania, aby nie płacić za grzanie wody. Kiedy zjawisko stało się masowe – elektrociepłownia zabarwiła wodę na zielono. I jak tu nie powtórzyć za Tuwimem: “O zieleni można nieskończenie...”

6. Dziennikarze ze Słupska planują zorganizowanie wyborów Miss Wsi, bo takiej Miss akurat nie ma. Oprócz urody – miss musi wykazać się “znajamością realiów życia wiejskiego”.

7. W Ciechocinku z baru “Tęcza” gwizdnięto 20 krzeseł. Kiedy policja zatrzymała sprawcę – spokojnie wyjaśnił, że ukradł, bo nie miał na czym siedzieć. Teraz już ma, bo siedzi.

8. W zabytkowej fontannie w Legnicy znaleziono minę. Czekano na saperów. Długo i niecierpliwie. Nagle zjawił się mężczyzna. Wziął minę pod pachę i oddalił się w nieznanym kierunku. Gdyby napisał: “Min niet” – byłoby przynajmniej wiadomo, kto to taki.

15. Ниже приводятся высказывания, которые включают словофор­мы существительных или местоимениий в дат.пад. Переведите эти предложения на русский язык, определите синтаксические функции словоформ в дат.пад.

1. Zamknięto mu książki nie mające bezpośredniego związku z nau­ką (J. Parandowski).

2. Ręce mu drżały (S. Lem).

3. Proszę się więc nie bać, że pan mi się w tym miasteczku zgubi (T. Breza).

4. Oczy mu się śmieją i nieustannie gada (K. Makuszyński).

5. Umył sobie ręce (M. Radgowski).

6. Proszę pana, a gdzie pan tak sobie idzie? (E. Stachura).

7. Nie ruszaj mi się (W. Żukrowski).

8. Ciocia zwróciła mi uwagę na twoją nieokreśloną pozycję material­ną (J. Iwaszkiewicz).

9. Nastrój mu się poprawił (J. Putrament).

10. Twarz mu płonęła (J. Broszkiewicz).

11. Obecność atrakcyjnej kobiety zawsze rozwiązywała mi język lepiej niż alkohol (M. Choromański).