Добавил:
Upload Опубликованный материал нарушает ваши авторские права? Сообщите нам.
Вуз: Предмет: Файл:
Кітапханалық файлдарды қосу мен қолдану.docx
Скачиваний:
2
Добавлен:
01.07.2025
Размер:
36.1 Кб
Скачать

Мәліметтердің форматты таңдау

• CAST( AS ) – Expression өрнегін Type

Дата және уақытпен жұмыс істейтін функция:

• EXTRACT(<Элемент> FROM <Өрнек>) – дата және уақыт

Кестелермен келесі амалдарды орындауға болады:

• жаңа кесте құру;

• кестені өшіру;

• кесте өрістерінің құрамын өзгерту;

• индексті құру және өшіру.

Бұл әрекеттер SQL тілінің инструкцияларының көмегімен орындалады.

Кестені құру және өшіру

Кестені құру үшін CREATE TABLE инструкциясы қолданылады:

CREATE TABLE <Кесте аты>

(<Өріс аты> <мәлімет типі>

. . .

<Өріс аты> <мәлімет типі>);

Файлдың кеңейтілуі бойынша кестенің форматы автоматты түрде, яғни

Paradox форматының кестелері

Delphi – дің өзіндік кестелік форматы жоқ, бірақ

Paradox кестесі деректер базасын құруға және онымен жұмыс

Оның негізгі артықшылықтарын атап өтейік :

деректердің тұтастығын

әртүрлі типті деректерді ұсынуға арналған өрістік типті

енгізілген деректерді тексеруді

кестенің парольдық қорғанысын

қамтамасыз етеді .

Тип

Alpha

Number

Money

Short

Longinteger

BCD

Date

Time

Timestampt

Memo

Formatted F

Graphic G Графиктік көрініс.Форматтары

OLE

Logical

Autoincrement +

Binary

Bytes

Кесте1.1. Paradox7 кестесінің өрістік типі тізімі

SQL тілінің мәліметтер типі және сәйкес Paradox-тың мәліметтер

SQL Paradox

SMALLINT Short

INTEGER Long Integer

DECIMALL BCD

NUMERIC(x,y) Number

FLOAT(x,y) Float(x,y)

CHARACTER(n) Alpha

VARCHAR(n) Alpha

DATE Date

BOOLEAN Logical

BLOB(n,1) Memo

BLOB(n,2) Binary

BLOB(n,3) Formatted

memo

BLOB(n,4) OLE

BLOB(n,5) Graphic

TIME Time

TIMESTAMP Timestamp

MONEY Money

AUTOINC Autoincrement

BYTES(n) Bytes

SQL тілінің көмегімен кесте құру мысалы:

CREATE TABLE Student.db

(Numer Integer

Name CHAR(15)

Datarogd DATE);

Paradox кестесі үшін PRIMARY KEY сипаттамасын және жақшаның

CREATE TABLE Personal.db

(Code AUTOINC

Name CHAR(15)

Post CHAR(15)

Oklad Numeric(10,2)

PRIMARY KEY(Code));

Кестені өшіру үшін келесі инструкция қолданылады:

DROP TABLE <Кесте аты>;

Мысалы DROP TABLE ; Дискіден student атты

Кестеден мәліметтерді таңдау

Мәліметтерді таңдау берілген шарттарды қанағаттандыратын өрістерді және жазбаларды

SELECT инструкциясының жазылу форматы:

SELECT [DISTINCT] {* I <өрістер тізімі>}

FROM <Кесте тізімі >

[WHERE <Таңдау шарты>]

[ORDER BY <Сұрыптау үшін өрістер тізімі>]

[GROUP BY <Топтастыру үшін өрістер тізімі>]

[HAVING <Топтау шарты>]

[UNION <ішкі инструкция SELECT>]

SELECT инструкциясын қарастыруда SQL-сұранысы Query компонентінің көмегімен терілген

SELECT инструкциясы өрістер тізімі және FROM операндысынан міндетті

WHERE операндысына мәліметтер жиынының нәтижесін таңдау шарты (критерий)

ORDER BY операндысы мәліметтер жиынының нәтижесінде жазбаларды сұрыптау

GROUP BY мәліметтер жиынының нәтижесінде жазба тобын бөліп

HAVING операндысы GROUP BY операндысымен бірге қолданылады және

SELECT инструкциясы күрделі құрылымнан тұруы және бірінің ішіне

Сонымен қатар SELECT инструкциясы басқа инструкцияның ішінде қолданылады,

Бірнеше мысалдар қарастырайық.

1) Кестеден барлық жазбаларды таңдауға мысал:

SELECT * FROM keste.db

Бұл сұраныстың орындалу нәтижесінде keste кестесінен барлық өрістер

2) Кестеден өрістер тізімі бойынша таңдаған мысал:

SELECT num, rukov, tema

FROM keste.db

Бұл SQL-сұраныстың орындалу нәтижесі keste кестесінің num, rukov

3) Жазбаларды таңдауда қарапайым өрнектерді пайдалануға болады. Өрнектер

SELECT student

FROM keste.db

WHERE group=’3ИКО1’;

Тобы 3ИКО1 болатын студенттердің тізімін береді.

Жазбаларды сұрыптау

Жазбаларды сұрыптау сұранысына мысал:

SELECT * FROM keste.db

ORDER BY rukov

Жазбаларды сұрыптау rukov өрісі бойынша жүргізіледі.

Екі өріс бойынша жазбаларды сұрыптауға мысал:

SELECT *

FROM Personal.db

ORDER BY tema, group DESC.

ІІ. DELPHI ОБЪЕКТІЛІ БАҒЫТТАЛҒАН ПРОГРАММАЛАУ ОРТАСЫ

2.1. Delphi ортасында мәліметтер қорын құру

Delphi 6 Windows 95, Windows 98 немесе Windows

Программалардың сәйкестендірілуі үлкен роль атқарылады. Бұл аппаратпен қамтамассыздандырумен

Дыбыс, сурет, тексттік және цифрлық типтермен берілген информацияларды

Жоғарыда айтылғандай бизнеспен және өндіріспен тығыз байланысты болғандықтан

Құрудың графикалық ортасынан басқа аспектісі ол- көмекші жүйесінінің

Delphi 6-да басқа да қазіргі программалау ортасы сияқты,

Delphi 6-ның аппараттық құрылымына программа құру үшін програмистке

Delphi 6 қолданушыға өте ыңғайлы, тез программа

Алғашқы көзқарас

Delphi 6 ортасын жүктегеннен кейін экранда интегралданған программаланған

Негізгі терезе

Экранның жоғарғы бөлігінде негізгі терезе орналасады. Онда құрал-саймандар

Тақырыпша жолағы

Тақырыбында қазіргі ашулы тұрған проектінің аты тұрады. Проекті

Құрал-саймандар тақтасы

Құрал-саймандар тақтасындағы кнопкілер мәзірдегі белгілі бір командіге сәйкес

Компоненттер палитрасы

Компоненттер палитрасындағы компоненттер арқылы программа құрылады. Компоненттер Delphi

Палитраның кез-келген жерінен тышқанның оң жақ пернесін басып

Component мәзіріндегі Configure Palette командасын таңдау арқылы.

Проектілеу формасы

Кез-келген Windows программасының негізгі терезесі болады.. Delphi кез-келген

Басты терезе дегеніміз ол- программаны орындауға жібергеннен кейін

Редактор коды терезесі

Редактор коды терезесі (Code Editor) Unit1.pas тақырыбымен проектілеу

2.2. Database Desktop қосымшасы

Delphi-де Database Desktop қосымшасы бар және ол

Database Desktop программасын жүктеу үшін Delphi программасының

1-сурет.

Бірінші рет іске қосқанда Database Desktop қосымшасының жұмыс

2-сурет.

Ол үшін File / Working directory және File

Жаңа кесте құру үшін File менюінен New командасын

Жаңа кесте құрылып сақтау үшін Save As командасын

ІІІ. Кадрлар бөлімінің мәліметтер қоры программасына сипаттама

3.1. Мәліметтер қорының құрылымы

Кадрлар бөліміпің мәліметтер қоры Database Desktop утилитасында

3-сурет

Бұл «Бұйрыктар» кестесінің мәліметтер қоры бойынша негізгі мәліметтер

Ал, екінші «Жеке мәліметтер» кестесі құрылды. Ол

4-сурет Жеке мәліметтер кестесі

Ал, «Жеке мәліметтер» кестеде мәліметтер қорының бағыныңқы

Ал, үшінші «Архив» кестесі құрылды. Ол мынадай алаңдардан

5-сурет Архив кестесі

«Архив» кестеде мәліметтер қорының бағыныңқы өрістері:

3.2. Программаның жұмысы

Программаны іске қосқанда төмендегі терезе пайда болады.

5-сурет.Мұқаба бет

Бұл форма негізгі форма болып саналады. Бұл формада

Кесте аттары:

1-Бұйрықтар

2-Жеке мәліметтер

3-Архив

1-ші форманы орындауға жібергенде негізгі формадағы келесі менюін

6-сурет. Бұйрықтар кестесі

Екінші формамда бұйрыктар тізімін жасадым. Ол үшін SQL,

Алдымен бұйрықтар кестесіне мәліметтерді енгіземін:

7-сурет Бұйрыктар кестесіне мәліметтерді енгізу

Мәліметті енгізу үшін мына процедура жазылады:

procedure TForm5.BitBtn1Click(Sender: TObject);

begin

with Form4.Query2 do begin

form4.query1.DatabaseName:='kadr_otd';

form4.query1.Close;