Delphi дирекциясы. Массив жұмысы.

Delphi программалау ортасында массив дирекциясы массив, дирекция тізімін түрлендіру үшін Д2 компонент қолданады. listBox компоненті бұл компонент арқылы тізімнен элемент (пункт) таңдайды. Егер тізім терезеге симаса тізімге автоматты түрде айнымалы жолағы шығады. Тізімге элемент 2 жол енгізуге болады.

1. Тікелей. Ол үшін обьект инспекторындағы items қасиетінің оң жағындағы жолды шерту керек. Нәтижесінде экранда (редактирование списков строк) атты шағын терезе пайда болады. Бұл терезе қажетті тізім теруге қажет. 2. Программалық жол. Ол үшін Add (қосу – добавить) әдісі қолданады. Жалпы түрі. ListBox1.items.add (‘1-элемент’); ListBox1.items.add (‘n-элемент’);

Мысалы: procedure Tform1.form Greate; Begin ListBox1.items.add (‘алма’); ListBox1.items.add (‘алмұрт’); ………. End;

ListBox компонентіндегі тізімнен таңдалған элемент позициясы (орны) беретін қасиет Item Index. Тізбегіндегі элементтер 0-ден бастап бүтін санмен нөмірленеді. Ешбір элемент таңдаласа, оның нөмірі бірге тең. Мысалы: Жеміс аттарымен толтырылған ListBox элементінің кез келген элементін шерткенде таңдалған жеміс аты edit1 мәтіндік өріске шығатын программа.

procedure Tform1. click () begin edit1.text:=listbox1.items [item index]; end.

Combobox – listbox cияқты. Combobox тізімдік өрісте формада тізімдік вариантын шығарады. Мұнда тізім варианттары кнопканы басқанда төмен қарай ашылатын терезе өзге түрде болады. Ол формада орын иемденуді жүзеге асырады. Элементті қосу үшін listbox компоненттегідей 2 түр жүзеге асады.

Мысалы: combobox1.items.add (’1-элемент’);

combobox1.items.add (’2-элемент’);

Combobox kомпонентіне таңдалған элемент позициясы (орны, индексі) item индекс қасиеті арқылы анықталады. Мысалы: Combobox компонентінe (жирный, курсив, подчеркнутый) сөздері жазылған 3 жолдан тұрады. Таңдалған мәтінге сәйкес edit мәтіндік өрісіндегі мәтіннің қаріп стилі сәйкесінше өзгеретін программа.

Мысалы: Procedure TForm1.Combobox1. Begin Case combobox1.itemIndex of 0: edit1.FontStyle:=[Fsbold]; 1: edit1.FontStyle:=[FsItalic]; 2: edit1.FontStyle:=[FsUnderline]; End; End.

Listbox, Combox компонентінің айырмашылығы:

-Combobox қолданушыға тізімді редакциялауға мүмкіндік береді, ал listbox-та ол мүмкіндік жоқ.Combobox – та тізім жиналады, ашылады, ал listbox –та тізім тек ашылған күйде болады;

-listbox компонентінен бірнеше элемент таңдауға болады, ал Combobox – та бір ғана элемент таңдалады.

Менюмен жұмыс. Меню құрастыру.

Барлық дерлік Windows қосымша менюден меню әрбіреуі команданы немесе ішкі мәзірді біріктіретін функционалдық белгісі бойынша біріктірілген пунктің тізімі болып табылады. Пункті таңдау сәйкес команданы орындаумен немес ішкі мәзірді ашумен бірдей. Әдеттте қосымшадан негізгі және бірнеше контексті (жанама мәзір болады) мәзір барлық қосымшаны контекстік мәзірдің әрбіреуі жеке интерфейстік элементін басқару үшін қолданады. Мәзір пунктері TMenu.Item типті обьект болып табылады. Мәзірдің жекеленген пунктері мәзір пунктін сипаттайтын мәтіндік тақырыпша түрінде болады.

Мәзір пунктінің негізгі қасиеттері:

1.-Bitmap (Tbitmap типті ) мәзір пункті тақырыбының сол жағында орналасатын шарт белгі бейнесін анықтайды. Қажет жағдайда оның мәні nil, бейне болмайды. 2. –Caption (stryng типті) мәзір пунктінің тақырыбы ретінде бейнеленетін текст жолынан, егер тақырып ретінде – (сызықша) символы қолданылса, онда сәйкес меню пунктінде бөлгіш сызық қойылады. 3.-Checked (Boolean типті) пункттің таңдалғаны Click анықтайды. Қажет жағдайда оның мәні false. 4.-Count (intеger типті ) мәзірдің берілген  пунктндегі ішкі пункт санын анықтайды. 5.-Enabled (Boolean типті) пункт белсенділігін анықтайды, қажет жағдайда оның мәні true 6.-Itens (Tmenu items типті) мәзірдің ағымдық пунктнің ішкі пунктер массиві болып табылады. Мысалы: items [0], items []; 7.-ShortCut (TShortCut типті) мәзір пунктін белсенді ететін пернелер комбинациясын анықтайды. Ол мәзір тақырыбының оң жағында орналасқан. Пернелер комбинациясын таңдаудын екі жолы бар: обьект инспекторы терезесінен shortCut→… мысалы: CTRL+A, CTRL+B, ALT+A… командасының біреуін таңдау Save ctrl+S. Сонымен қатар төмендегі функция арқылы таңдалады: shortcut (ker:Word; shift:Tshift.stid):TshortCut. Shift  параметрді басып тұруға қажетті басқару пернесін көрсетеді. Мысалы: Програманың орындауы барысында MnuTest мәзір пунктінде Alt+T пернелер комбинациясын енгізу қажет болса, ол төмендегідей жүзеге асады. MnuTest.Shortcut:=shortcut (Word ‘T’), [ssalt]; 8.-Visible (Boolean типті ) пункттің экранда көрінуін анықтады. Қажет жағдайда оның мәні true.