- •«Тағам гигиенасы» пәні бойынша «Медициналық-профилактикалық ісі» мамандығының 5-курс студенттеріне арналған тест жиынтығы
- •16 Жастан
- •Тәуліктік калорияның 10-15%//
- •Тәуліктік калорияның 50-55%//
- •Тәуліктік калорияның 15-20% //
- •Бас ауруы//
- •Сусындар//
- •Ересек еңбекке қабілетті тұрғындар үшін көмірсудың тәуліктік энергия шығыны жабылу керек:// тәуліктік калорияның 12-14%
- •Ұлттық құралдарын// негізгі алмасу деңгейіне//
- •Ағзада 1 мг% көп мөлшерде болатын минералдық заттар//
- •Дәрумендер организмге түскенде барлық ағзалар мен тіндерде жүретін биохимиялық процесстерге қатысу// Пластикалық материал болмай, ватаминдер микронутриенттер тобына жатады
- •Организмге жеткіліксіз немесе артық мөлшерде түсу кезінде спецификалық патологиялық өзгерістер дамуына әкеліп соғады//
Тәуліктік калорияның 10-15%//
тәуліктік калорияның 15-20%//
+тәуліктік калорияның 20-25%//
тәуліктік калорияның 25-30%//
тәуліктік калорияның 35-45%
***
4-реттік ас қабылдауда ұсынылатын түскі астың калориясы құрау керек://
Тәуліктік калорияның 50-55%//
тәуліктік калорияның 45-50%//
+тәуліктік калорияның 35-40% //
тәуліктік калорияның 30-35%//
тәуліктік калорияның 25-30%
***
4-реттік ас қабылдауда ұсынылатын кешкі астың калориясы құрау керек://
+тәуліктік калорияның 20-25%//
тәуліктік калорияның 25-30%//
тәуліктік калорияның 30-35%//
тәуліктік калорияның 35-40%//
тәуліктік калорияның 45% көп емес
***
4-реттік ас қабылдауда ұсынылатын екінші таңғы астың калориясы құрау керек://
+тәуліктік калорияның 10-15% //
Тәуліктік калорияның 15-20% //
тәуліктік калорияның 20-25%//
тәуліктік калорияның 25-30%//
тәуліктік калорияның 35-45%
***
Организмнің негізгі энергия шығынын жабылу керек://
таңғы ас//
екінші таңғы ас//
+түскі ас//
сәскелік ас//
кешкі ас
***
Ұтымды қолданылған астың келесi тiзбегi болып есептеледi://
бiрiншi тағам, екiншi тағам, десерт//
тiскебасар екiншi тағам, десерт//
тiскебасар, бiрiншi тағам екiншi тағам//
+ тiскебасар, десерт, бiрiншi тағам екiншi тағам//
тiскебасар, десерт, бiрiншi тағам
***
Кешкі асты қабылдау ұсынылады://
ұйықтарға 4 сағатқа дейін//
ұйықтарға 3 сағатқа дейін//
+ұйықтарға 2 сағатқа дейін//
ұйықтарға 1 сағатқа дейін//
ұықтарға 1сағат 20 минут дейін
***
Жаппай статистикалық есеп берудiң материалдары нақты тамақтанудың жағдайын бағалау үшiн қолданылады://
сұрап өлшеу әдісі//
анкеталық әдіс//
+баланстық әдіс//
өлшеу әдісі//
зертханалық әдіс
***
Ұйымдастырылған ұжым тамақтануына дұрыс мiнездемесi анықтау үшiн қажеттi жылда мәзiр-сұрыптаманы талдау және оның көлемін таңдау кем емес құрайды://
30-40 мәзір-сұрыптама//
50-60 мәзір-сұрыптама//
+70-80 мәзір-сұрыптама//
100 мәзір-сұрыптама//
120 мәзір-сұрыптама
***
Нақты тамақтану жағдайын бағалауда ең үлкен қиындық тудыратын әдiске жатады://
баланстық//
бюджеттік//
+өлшеу//
зертханалық//
анкеталық
***
Ұйымдастырылған ұжым тамақтануын дұрыс мiнездемесi анықтау үшiн қажеттi маусымдық мәзiр-сұрыптаманы талдау және оның көлемін таңдау кем емес құрайды://
2 -5 мәзір-сұрыптама//
18-20 мәзір-сұрыптама//
25-30 мәзір-сұрыптама//
+35-40 мәзір-сұрыптама/
5 -10 мәзір-сұрыптама
***
Мәзір-сұрыптама дегеніміз://
азық-түлік тізімі//
астың шығарылымы көрсетілген тізім//
+астың құрамдық компонентері мөлшері көрсетілген тізім//
аусым барысында дайындалатын ас тізімі//
мезгілдік азық-түлік жиынтығы
***
Ұтымды тамақтану дегеніміз://
+күні бойына қолданатын азық-түліктік әртүрлілігі үйлесімділігі//
азық-түлікті жылу мен өңдеу және әртүрлі кулинарлық өңдеуді қолдану//
тәулік бойына қолданатын тамақтық азық-түліктер тізімі мен жалпы көлемі//
күнделікті тамақтануға қолданатын азық-түліктің жалпы көлемі//
тамақтануға қолданатын азық-түлік жиынтығы
***
Бірдей рацион алатын ұйымдасқан ұйым тамақтануы, зерттеледі://
балансты әдіс//
бюджеттік әдіс//
+мәзір-сұрыптама бойынша//
өлшеу әдісі//
анкеталық әдісі
***
Оның болуының шарттарының есепке алуы бар организмының нақты қажеттiктерiне нақты тамақтануы адекваттылығын көрсететін көрсеткiштердiң кешенi аталады://
энергетикалық баланс//
+тамақтық статус//
нақты тамақтану//
экологиялық статус//
тамақтану рационы
***
Дәннің ішкі негізгі 85-ын құрайтын бөлігі аталады://
+эндосперм//
қабықтары//
ұрығы//
қалқан//
алеронды қабат
***
Минералды заттар, витаминдер, аз көлемдегі ақуыз бен майлардан бірнеше қабаттан тұратын дән бөлігі аталады://
эндосперм//
+қабықтары//
ұрық//
қалқан//
алеронды қабат
***
Дән өнімдерін қайтадан өңдеген кезде жеткіліксіздік тән://
валин//
лейцин//
+лизин//
триптофан//
фенилаланин
***
Дәнді дақылдардың құрамындағы белоктардың мөлшері 20 жоғары дәнге жатады://
нан бидайы//
+атбас бұршақ//
майлы өнімдер//
жармалар//
сұлы үлпектері
***
Қандай жарма жоғары сапалы майға бай://
манка//
+сұлы//
Арпа//
қарақұмық//
бидай
***
Сұлы ұны витаминдермен байытылады://
В1//
+В2//
А//
В6//
В12
***
Рибофлавиннің көп көлемі бар жарма://
манка
сұлы
арпа
+қарақұмық
бидай
***
Бидай ұн өнімдерін қолданғанда спорынья мен зақымдалғанда уланудың дамуы былай аталады://
фузариоз//
+эрготизм//
гелиотропный токсикоз//
афлатоксикоз//
триходесмотоксикоз
***
Дән өнімдерін қолданған кезде седой триходесма дәнімен зақымдалған уланудың дамуы атады://
фузариоз//
эрготизм//
гелиотропный токсикоз//
афлатоксикоз//
+триходесмотоксикоз
***
Инфрокүлгін сәулесінің аспаздар организіміне қолайсыз әсерінің алдын алу үшін керек://
аспаздарды жеңіл санитарлық киімдермен қамтамасыз ету//
аусымда 3 сағаттан артық емес плитада жұмыс істеу//
+плита беткейін ыдыстармен максималды толтыру//
міндетті түрде аусы басталар алдында және соңында суық суға шайыну//
артериалдық қан қысымы жоғары қызметкерлерді жұмысқа кіргізбеу
***
Салқын тағамдар, тісбасарлар дайындайтын цех терезелері бағытталу керек://
онтүстік-шығысқа//
шығысқа//
онтүстік- батысқа//
+солтүстік-батысқа//
онтүстікке
***
Салаттарды өсімдік майымен араластыру және көкеністерді араластыру://
тураған соң жедел//
+ас қабылдау алдында//
көкеністерді мүлде араластырмайды//
тураған соң 30 минуттан кейін//
тураған соң 60 минуттан кейін
***
Мармитте бірінші және екінші тағамдарды сақтау мерзімі аспау керек://
9-10 сағат//
6-8 сағат//
4-5 сағат//
+2-3 сағат//
1сағат
***
Қоғамдық тамақтану кәсіпорынында бір фритюрде майды қолдануға рұқсат ететін мөлшері://
1//
3//
5//
+7//
10
***
Бәліш пен блинни үшін дайындалатын начинка және фарш қуырған соң рұқсат етеді://
15 минут//
+2 сағат//
3 сағат//
6 сағат//
24 сағат
***
Қоғамдық тамақтану кәсіпорындарында гарнирлерді сумен шаю іске асады://
ыстық//
суық//
+ыстық қайнаған сумен//
дистилді су//
суық тұндырылған сумен
***
Ыстық плитада дайын бірінші және екінші тағамдарды сақтау мерзімі аспау керек://
15 минут//
30 минут//
60 минут//
+2 сағат//
3 сағат
***
Қоғамдық тамақтану кәсіпорындарына жұмысқа тұруға әр жұмыскерлер медициналық тексеру өту керек://
+алдын ала//
кезеңді//
ағымды//
профилактикалық//
қорытынды
***
Қоғамдық тамақтану кәсіпорындарына жұмысқа тұруға келген әрбір жұмыскер өту керек://
+алдын ала медициналық тексеруден және гигиена туралы білімін жетілдіру//
іріңді ауруларға тексеру//
ағымды медициналық тексеру//
кезеңді медициналық тексеру//
қорытынды медициналық тексеру
***
Қоғамдық тамақтану кәсіпорындары жұмыскерлері медициналық тексеруден өту керек://
алдын ала//
+кезеңді//
ағымды//
профилактикалық//
қорытынды
***
Қоғамдық тамақтану кәсіпорындары жұмыскерлеріне тиым салынады://
темекі шегуге//
+қалталарында ұсақ-түйек өз заттарын сақтауға//
санитарлық киімдерін шешуге//
шаштарын қалпақ ішіне жасыруға//
тырнақтарын қысқа қиюға
***
Кондитерлік цех жұмысшыларын күнделікті жұмыс басында тексереді://
+терінің іріңді ауруларына//
ауыз қуысы ауруларына//
санитарлық киімдерін//
аусымдық аяқ киімдерін//
медициналық кітапшаларын
***
Қоғамдық тамақ тану объектісі жұмысшылары дәретханаға барғанда міндетті түрде орындау керек://
қолдарын сабынмен жуу//
+санитарлық киімдерін шешіп кіру//
шаштарын қалпақ астына жасыру//
тырнақтарын қысқартып қию//
әшекей бұйымдарын шешу
***
Қоғамдық тамақтану объектісі жұмысшылары дәретханаға барғанда міндетті түрде орындау керек://
+қолдарын сабынмен жуу//
санитарлық киімдерін шешіп кіру//
шаштарын қалпақ астына жасыру//
тырнақтарын қысқартып қию//
әшекей бұйымдарын шешу
***
Қоғамдық тамақтану объектілерінде күнделікті жұмыскерлердің денелерінің ашық жерлерін іріңді ауруларға тексерген соң нәтижесін тіркейді://
медициналық кітапшаға//
медициналық паспортқа//
+арнайы журналға//
санитарлық паспортқа//
тіркемейді
***
Тағамдық токсикоз қоздырғышы болады://
бактерия туысс Proteus//
BCl.perfringens//
+Cl.botulinum//
B.cereus//
Salmonella
***
Тағамдық токсикоз қоздырғышы болады://
бактерии рода Proteus//
Cl.perfringens//
+S.aureus//
B.cereus//
Shigella
***
Организмге токсиндердің түсуімен байланысты туындайтын тамақтан уланулар тобы, аталады://
тамақтық токсикоинфекция//
+бактериалды токсикоздар//
ішек инфекциясы//
жедел ішек инфекциясы//
тамақтық микотоксиндр
***
Ботулизм кезінде инкубациялық кезең құрайды://
1 сағат//
3-6 сағат//
+12-18 сағат//
1-3 күн//
6-7 күн
***
Ботулизмге тән клиникалық симптом://
