- •1.Кеден ісінің негізгі категориялары мен ұғымдары
- •2.Кеден органдарын басқару үдерісінің мәні мазмұны
- •3.Халықаралық сауданы мемлекеттік реттеу жүйесінің жалпы сипаттамасы мен жіктелуі.
- •1.Кедендік әкімшіліктендірудің түсінігі, мақсаттары мен міндеттері.
- •2.Кеден өкілінің құқықтық статусы.
- •3.Қр сыртқы сауда саясатының бағыттары мен мақсаттары
- •1.Кедендік әкімшіліктендірудің объектілері мен субъектілері
- •2.Тауарлар мен көлік құралдарын кедендік шекарадан өткізудің негізгі қағидалары.
- •3. Сыртқы экономикалық қызметті мемлекеттік реттеу жүйесіндегі тарифтік әдістер.
- •1.Кедендік бақылау- кедендік әкімшіліктендірудің элементі.
- •2.Кеден органдарының алдын ала шешім қабылдау тәртібі мен қолданылуы.
- •3.Кеден төлемдерінің ерекше түрлерін қолдану: қорғаушы, антидемпингтік және компенсациялық
- •1. Уәкілетті экономикалық оператордың құқықтық статусы
- •6 Билет
- •1. Кедендік тасымалдаушының құқықтық статусы
- •2.Кедендік рәсімдеудің түсінігі, түрлері мен маңызы
- •3.Импорттық тауарларға қолданылатын ішкі салықтар.
- •1.Жеке пайдалануға арналған тауарларды кедендік декларациялау.
- •2.Кедендік режимдердің жалпы сипаттамасы. Кедендік режимдерді таңдау мен өзгерту.
- •3.Сыртқы экономикалық қызметті мемлекеттік реттеу жүйесіндегі тарифтік емес әдістер.
- •1.Тауарлардың сыртқы саудасын мемлекеттік реттеудің әдістері.
- •2.Тауарлар мен көлік құралдарын декларациялаудың нысандары.
- •3.Сыртқы сауданы шектеу: квоталау мен лицензиялау.
- •1. Кедендік әкімшіліктендіру элементтерінің классификациясы
- •2. Кедендік жүк декларациясына кедендік рәсімдеу мен кедендік бақылау жүргізу үшін құжаттар
- •3. Квоталау мен лицензиялаудың әдісі, түрлері мен мақсаттары
- •1. Кедендік бақылаудың объектілері, міндеттері мен мақсаттары
- •2.Кедендік статистиканың объектілері мен құқықтық негіздері
- •3. Кеден органдары мемлекеттк қызметкерлерінің құқықтық статусы
- •1. Жеке кедендік тексеріп қарау– кедендік бақылаудың ерекше түрі.
- •2. Қазақстан Республикасы территориясына әкелінген тауардың кедендік құнын анықтау.
- •3. Сыртқы сауданың кедендік статистикасын жүргізудің негізгі мақсаты.
- •1. Кедендік ережелерді бұзғаны туралы істерді қараудың тәртібі.
- •2.Кеден органдары жүйесінің құрылымы. Олардың функциялары, мақсаттары және міндеттері.
- •3. Кедендік төлемдер мен салықтарды есептеу тәртібі және оларды төлеу.
- •1.Кеден ісі саласындағы халықаралық құқықтық ынтымақтастық
- •2.Тауарлар мен көлік құралдарын кедендік рәсімдеудің объектілері мен субъектілері.
- •3.Қр кедендік тарифі және оны қолданудың қағидалары.
- •1. Кеден ісі саласындағы сыртқы экономикалық және басқа да қызметке қатысушыларды тексеру кезіндегі кеден органдарының құзіреті.
- •2. Тауарларды әкелу және әкету кезіндегі тиым салу мен шектеулер.
- •3. Кедендік құнды анықтау жүйесінің жалпы сипаттамасы.
- •1.Кедендік сараптаманың объектілері мен заттары
- •2. Жүк тауарлар декларациясын қолдана отырып тауарларды кедендік рәсімдеу мен кедендік бақылаудың кезеңдері
- •3. Кедендік баж ставкаларының түрлері.Оларды қолдану мен төлеу тәртібі
- •1. Қазақстан Республикасының халықаралық экономикалық, сауда және кедендік ұйымдармен ынтымақтастығы.
- •2. Жеке тұлғалардың әкелген тауарларын кедендік рәсімдеу мен кедендік бақылау тәртібі.
- •3. Кедендік құнды декларациялау тәртібі. Кедендік құн және оны анықтау әдістері.
- •1. Сыртқы экономикалық қызметтің Тауар номенклатурасының халықаралық негізін құрушы құқықтық құжаттар.
- •2. Кеден органдары лауазымды тұлғаларының құқықтық статусы.
- •3. Тауарлар шығарылған елді анықтау. «Тауарлар шығарылған ел» ұғымы.
- •1. Кедендік сараптама жүргізу технологиясы.
- •2. Кедендік жеңілдіктер қолданатын шетелдік тұлғалардың тауарларын кедендік бақылау және кедендік ресімдеудің ерекшеліктері.
- •3. Тауарлар шығарылған елді анықтау өлшемдері. Тауардың шығарылғаны туралы сертификаттың ерекше нысандары.
- •1. Кеден органдарының экспорттық және импорттық тауарларды валюталық бақылау қызметі.
- •2. Кеден органдарының ақпараттандыру және консультация беруі. Қазақстан Республикасының кеден заңнамасы туралы ақпараттандыру.
- •3. Кедендік төлемдер мен салықтарды төлеу бойынша жеңілдіктер мен тарифтік преференциялар.
- •1. Сыртқы экономикалық қызметті және басқа да қызметтерді кедендік әкімшіліктендіру аясында тексеру.
- •2. Арнайы кедендік статистика.
- •3. Преференциялық режимдер қағидалары. Преференциялық жеңілдіктерді пайдаланудың міндетті шарттары: тауардың шығарылған туралы сертификаты, тікелей жеткізу, міндетті сатып алу.
- •1. Кеден ісі саласындағы қылмыстардың түсінігі мен түрлері.
- •2. Қр кеден ісі саласындағы аудиттің түсінігі мен маңызы.
- •3. Қр кеден органдарының жүйесі: құрылымы мен функциялары.
- •Кеден кеден огандарының лауазымды тұлғаларын әлеуметтік қорғау.
- •Кедендік әкімшіліктендіру - мемлекеттік реттеу нысаны.
- •Қр кеден ісі саласындағы уәкілетті органының құқықтық статусы.
- •Еуразиялық экономикалық одақтың кедендік тарифтік реттеуінің құқықтық негіздері.
- •Кедендік бақылау: объектілері, субъектілері, мақсаттары мен міндеттері.
- •Кеден органдарына қызметке қабылдау тәртібі.
- •Кедендік жүк декларациясының түсінігі, оны толтырудың шарттары мен талаптары.
- •Жеке кедендік тексеріп қараудың түсінігі, оны жүргізу шешімі мен тәртібі.
- •3. Кеден органдары мемлекеттік қызметкерлерінің құқықтары мен міндеттері.
- •1.Тәуекелдерді басқару және бағалау саласындағы кеден органдарының құзіреті. Тауарлар мен көлік құралдарын кедендік тазалау кезінде тәуекелдерді басқару жүйесін қолдана отырып кедендік бақылау
- •2.Кедендік бақылау объектілерін бірегейлендіру мақсатында жүргізілетін кедендік сараптаманың тағайындау негіздері мен жүргізутәртібі.
- •3. Кеден органдары мемлекеттік қызметкерінің материалдық, әкімшілік және қылмыстық жауапкершілігі. Қазақстан республикасының кеден органдары
- •1. Кеден органдарының алдын ала шешімдерінің қолданылуы мен тағайындалуы.
- •2) Кедендік сараптаманың түсінігі, мәні, тағайындалуы және жүргізу әдістері.
- •3) Кеден органдарындағы әкімшілік мемлекеттік қызметкерлерді аттестациядан өткізу және оны жетілдіру жолдары.
- •1. Тәуекелді басқару жүйесін қолдану мақсаттары.
- •2. Кедендік сараптама кезеңдері: дайындау, талдау, нәтижелерді бағалау және қорытындыны негіздеу.
- •Кеден зертханаларында кедендiк сараптама жүргiзудiң Ережесі 1. Жалпы ережелер
- •2. Сараптаманың түрлерi
- •3. Сараптама жүргізу орны
- •5. Сараптама жүргiзуге қатысатын адамдардың мiндеттерi мен құқықтары
- •6. Сарапшының қорытындысы
- •7. Қорытынды ережелер
- •3. Еуразиялық экономикалық одақтың кедендік саясаты.
- •2. Бажсыз сауда дүкені иесінің құқықтық статусы.
- •Қр кеден органдарының мемлекеттік қызметкерінің тәртіптік жауапкершілігі.
- •1. Кеден қоймасы иесінің құқықтық статусы.
- •2. Кеден органдарының жүйесіндегі сыбайлас жемқорлықпен күрес.
- •3. Қр кеден саясатының түсінігі, қағидалары мен мақсаттары.
- •1. Кеден органдарының сыртқы экономикалық қызметке қатысушылармен және басқа да тұлғалармен өзара іс-қимылы.
- •2.Кеден органдарының мемлекеттік қызметкерлерінің заңды жауапкершілігінің түсінігі мен түрлері.
- •3. Кеден ісінің құрылымы мен мазмұны.
- •Басшылық
2.Кедендік режимдердің жалпы сипаттамасы. Кедендік режимдерді таңдау мен өзгерту.
Кедендік режим – Қазақстан Республикасының кеден шекарасы арқылы тауар және транспорттық құралдардың өтуінің нақты тәртібі мен жағдайлары көрсетілген. Оларға жататындар: кедендік құжаттау кезінде қажетті шарттарды қадағалап дәйекті түрде орындау; нақты кедендік төлемдер жинау; лицензия беру және тауарларды сақтау үшін, тауарларды кедендік алып бару, кедендік құжаттау бойынша жоғары білімді, білікті маман аттестатын беру үшін түрлі кедендік алымдар жинау.
Сонымен, кедендiк режимдер екi жақты мiндет орындайды. Бiр жағынан, тауар мен транспорттық құралдардың өтуiн регламенттесе, екiншi жағынан, кедендiк режимдердiң ынталандырушы рөлi, әcipece, тауар иесiнiң коммерциялық операциялардан табыс және пайда алуында. Оған мысал, кедендiк қойма режимi бола алады, ол әкелiнген тауарларды бажсыз сақтауды максат етедi.
Көптеген елдер үшiн сыртқы экономикалық қызметті жүзеге асыруда тауарлар экспорты мен импорты басым болу рөлiн атқарады. Экспорт валюта түсiмдерiнiң негiзгі көзi ретiнде, ал импорт дамымаған салалардың өтемiн жасайтын қызмет ретiнде. Алайда, тауар елден шикiзат немесе өнiм түрiнде өндеу мақсатымен шығарылып, қайтадан дайын өнiм түрiнде қайтып келуi мүмкiн. Негiзгi 14 режимдiн атап өтейiк:
1) еркiн айналым үшiн тауарлар және транспорттық құралдарды шығару;
2) тауарлар және транспорттық құралдар экспорты;
3) тауарлар және транспорттық құралдар реимпорты;
4) тауарлар және транспорттық құралдар реэкспорты;
5) тауарлар және транспорттық құралдар транзитi;
б) кедендiк қойма;
7) бажсыз сауда дүкенi;
8) Қазақстан Республикасының территориясында тауарларды өңдеу;
9) кедендiк бақылау жағдайында тауарларды өңдеу;
10) тауарлар және транспорттық құралдарды уақытша кiргiзу және уақытша шығару;
11) еркiн кедендiк аймақ және еркiн қойма;
12) кедендiк территориядан тыс жерде тауарды өңдеу;
13) тауарларды жою;
14) мемлекет пайдасы үшiн тауарлардан бас тарту.
Еркiн айналым үшiн тауарлар шыгару - ол ең көп таралған кедендiк режимдердiң бipi. Бұл кедендiк режим шетелдiк өндiрiс тауарлары мен көлiк құралдарының және осы территорияға еркін енуін, тұтылуын, айналымын білдіреді. Тауар түсінігіне материалдық дүниеде қозғалатын кез келген затты жатқызады.
Бұл кедендік режим келесі негізгі үш жағдай орындалған кезде аяқталуы мұмкін: біріншіден, сәйкес кедендік төлемдер мен салықтарды төлеу; екіншіден, экономикалық саясат шараларын квоталау, лицензиялау, максималды баға белгілеу т.б. үшіншіден, кедендік дайындауды аяқтау. Басқаша айтқанда, бұл Қазақстан Республикасының кедендік шекарасы арқылы тауарлардың өту процесі – еркін айналым және тұтыну үшін де тауар импорты деп те аталады.
2. Тауарлар экспорты - импортпен қатар халықаралык саудада кең таралған процесс болып табылады әане Қазақстан Республикасы үшiн қaзipгi таңда маңызды болып келедi. Осыған сәйкес тауарлар экспорты — тауарлардың Қазақстан Республикасының кедендік территориясынан шығарылуына арналады.
Қазақстан Республикасының Кеден Занымен экономикалық саясат шаралары анықталынып кедендік төлемдер мен алымдар төленгеннен кейiн ғана тауар территория шекарасынан шығарылады. Кедендiк дайындаудың барлық нысандылықтары орындалғаннан кейiн тауар иесi тауар шығаруды кедендiк декларацияға сәйкес жасау керек. Кедендiк декларация – кедендік дайындық кезiнде толтырылатын мiндеттi құжат, онда тауарлар және транспорттық құралдар жөнiндегi толық мағлұмат және олардың кедендiк режимi көрсетiледi.
Экспорт туралы айтқанда оның Қазақстан Республикасы үшін маңыздылығын атап көрсету керек.Қaзipгi кезде республиканың сыртқы саудасы сауда балансының оң сальдосымен сипатталады. Алайда экспорттың үлкен бөлігін шикiзат және табиғи ресурстар құрайды.Бұл өнiмді шетелге сату және өңдеушi сала дайын өнiмдi өткізу кезiнде мағынаға ие бола алады. Экспорттың шикізаттық бағыттылығына оны сатып алатын шетел әрiптестеpi де өз әсерiн тигiзуде.
3. Тауарлар реимпорты дегенiмiз — Қазақстан Республикасында бұрын өндiрiлiп экспортталған және қайта кейiннен кеденге енгiзiлiп отырған режим. Мұнда импортталған тауарлармен салыстырғанда реимпортталған тауарларға кедендiк төлемдер салынбайды және квоталау, лицензиялау, ең аз жане ең көп баға қою деген сияқты шектеулер қойылмайды.
Кеден заңдылығы реимпортталатын тауарларға қатысты қалыптасатын жағдайларды белгiлейдi. Тауарлар ең алдымен, экспортталганнан бергi үш жыл мезгiл аралығында реимпорттала алады. Сонымен қатар, тауар — тасымалдау кезiндегi тозудан басқа өзгермеген түрде болуы керек.
Ұлттық Банктiң қайта қаржыландыру мөлшерлемесi дегенiмiз — ол белгiлi уақыт мерзiмiне берiлетiн несиеге қосымш берiлетiн несие пайызы. Қайта қаржыландыру мөлшерлемесi ақша қаражаттарына, сұранысына және республиканың инфляция деңгейiне байланысты болады.
4. Тауарлар реэкспорты - бұл Қазақстан Республикасының кедендiк территориясынан ертерек импортгалған тауарларды, сонымен бiрге, аукционда, саудада, халықаралық тауар биржасында сатуға тағайындалған тауарларды шетке шыгарудың кедендiк тәртiбi. Тауарлар реэкспорты тауарлардың шеткешығаруды олардың төлеусiз, немесе кедендiк баж салығы қайтарумен, сонымен бipre, экономикалық саясат қолданып отырған шараларынан босатылуымен түсiндiрiледi. Реэкспортқа шетел ендiрiсiнiң тауарлары жатады.
Кедендiк құжаттарды толтыру мен кеден баж салығын төлеу процесiнде иемденушi немесе импорттық тауарларды тасымалдаушы көрсетiлген тауарлар реэкспортының мүмкiндiктерiн алдын ала көрсетуге құқығы бар. Егер импортер кеден органдарына реэкспорт үшiн тауарлар кiргiзгенiн хабарласа, онда бұдан келетiн кедендiк декларацияны қабылдаған күннен бастап 6 ай iшiнде тауардың реэкспортын жүзеге асырады немесе одан кеден баж салығынан босатылады. Ал экономикалық саясаттың шаралары оның қызметiне тартылмайды. Бiрақ әр түрлi күтпеген жағдайларға байланысты тауарлар реэкспорты 6 ай iшiнде жузеге асырылмауы мумкiн.Бұндай жағдайда, тауар иемденушi немесе қандай да бiр тұлға кедендiк баж салығын, салықтарды төлеуге мiндеттi.
5. Тауарлар транзитi. Транзиттi кедендiк тәртiп ретінде қарастырмастан бұрын оған анықтама берелiк.Транзит дегенiмiз — тауарларды бip мемлекет екiншi мемлекетке немесе үшiншi мемлекеттің кедендiк территориясы арқылы тасымалдауды, ягни бip елдiң екi кедендiк тексеру орныарасындаёы тауарлар қозозғалысы.
Қазақстан Республикасының Кеден заңында жүк иемденушi мен тасымалдаушыларға мынадай мiндеттемелер мен шарттар қойылған:
- жүк - жүктi жiберу nунктiнен шыққан кезiнен бастап, өзiнiң бастапқы жагдайын сақап алуы керек. Тауарды керсетiлген пунктке жеткiзгенге дейiн оны пайдалану мақсатында қолданбау керек;
- жүк жөнелту органы белгiленген уақыттан кеш жеткiзi.лмеуi керек. Тауар транзитiн жүзеге acыратын кез келген көлiк құралы үшiн 2000 км қашықтықта 1 ай мерзiм керсетiледi. Бiрақ әрбiр жүк үшiн тасымалдау уақыты жеке есептеледi. Кейбiр жағдайларда кеден органдары кедендiк алып баруды т.б. талап етедi.
Күтпеген жағдайларға, апаттар және т.б. қатысты тауарларды кеден территориясы арқылы өтудi тоқтатады. Осындай жағдайда, жүктi тасымалдаушы тұлга келеci шараларды мiндеттi турде сактауы керек:
— болган жағдай туралы, яғни жуктiң тұрған жерiн және транспорrгық құралды мiндеттi түрде Қазақстан Республикасының Кеден органына хабарлау;
— жуктi жақын кеден пунктiне жеткiзудi жузеге асыру.Егер жүк ары карай жеткiзуге жарамаса, онда Кеден органының екiлдерi жуктiц турган жерiне келедi.
Тасымалдаушы келтiрген шыгын орны Казакстан Републикасының Кеден Органьпиен толтырылмайды н~е барлык жауапкершiлiктi жук тасымалдаушы ез ~~ нына алады. Тауарларды затксыз беру, оларды ~Рсетiлген уакытта жеткiзбегенi ушiн тасымалдаушы ~iен салыгын телейдi. Тек адейi жойылмаган немесе ~ с ~ г кезiнде жогалган тауарларга гана кеден салыгы , ~ ~ ынбайды.
Кедендiк койма режимцнде -уш жыл мерзiм ~ :ще экспортка арналган тауарлар кедендiк телемдерсiз алады.
Кедендiк коймалар ашык жане жабык турде болады.
бipiншi турiмен кез келген тулгалар пайдаланады ал жабык турдегi коймалар накты тулгалардын тауарларын сактауга арналган.
Курылтайшыларга (иелерiне) кандай да бip кедендiктiн немесе казакстандык занды (жеке) тулганы жат тзуга бола т. Кедендiк ко» а кypy ушiн Орт кеден органы беретiн лицензия керек.
Кедендiк койма иесi накты мiндеттемелердi орындды жане кедендiк койма аркылы ететiн тауарла катысты кедендiк салыктар мен телемдердi бойынща жауапкершiлiктi тез мойнына алады.
Кедендiк койма иесiнiц мiндеттемелерi:
— кедендiк баг~ылауга косымша коймада сактлынатын тауарлардыtу жогалмауын баг~ылау;
— кедендiк баКылаудвгtу жузеге асуын г~иындатпа
— лиг,ензия шарттарыныц орындалуын кадага жане тауар ueлepiнity тауарларга кол жеткiз г~атысты Кеден органдарыныщ мiндетте лерiн орындау;
— ecen ж‘ргiзу мен Кеден органдарына тауар жане айналым женiндегi гу-~жаттарды тапс рып отыру.
Кедендiк коймада Кеден органы беретiн тауар тiзiмiнен баска кез келген тауарлар сакталуы мумкiн.
Кедендiк коймага койылган тауарларды сак бойынша операциялар жасалуы мумкiн, сонымен кат оларды сатуга даярлык жасау операциялары, мы тауар партияларьш усактау, iрiктеу, кораптау, ка» кораптау, белгiлеу т.б. операциялары.
7. Ба,жсыз сауда дүкенінің кедендiк режимi кедендiк бакылау мен аэропорт, порт, шекар еткелдерде белшек сауда жасауга арналган. Мунда дендiк баж салыктары жане салык алынбайды. Бажсыз сауда дукенiнiц иесi (курылтайшы казакстандык занды (жеке) тулга бола алады. Ол орталык кеден органынан соган сайкес лицензия керек. Бажсыз дукен иесi кедендiк зандылыктардыщ е желерiн бузган жагдайда органнан берiлген лиценз шак,ыртып алуга немесе токтатуга кук,ыгы бар.
Дукен иесiне мынадай бiрнеше мiндеттер койыла
Еркiн кедендiк аймак және еркiн кедендік режимi кезiнде шетел тауарлары сайкес территор • шекаралар мен орындарда кедендiк бажсыз орналастырылады жане пайдаланылады, ал казакстандық тауарлар экспорты, кедендiк режимiне сайкес шыгаруга пайдаланылатын импорттарда орналастырылады жане пайдаланылады.
Еркiн кедендiк аймак Казакстан Республикас. Министрлер Кабинетi шешiмiмен куралады, оныщ кьь аткаруы кеден зандътлык шартгарьпiа сайкес ке бул шешiм Кайта кайтарылады. Бул жагдайда еркiн дендiк аймак 6 ай аралыгында алынъш тасталады.
Еркiн койма куру ушiн орталык Кеден органь лицензиясы керек, оны зандылыктьщ бузылуы лицензияны шакырта немесе токтата алады.