2.Жеңіл фермалар шыбықтарының қимасын таңдау

Даярлауды оңайлату үшін жеңіл фермалар шыбықтарына 4 – 6 сортамент калибрін қабылдайды. Керекті профиль түрлерін табу үшін алдын – ала қима аудандары алдын – ала анықталады.

Екі бұрыштан тұратын қима бүтін қима ретінде есептеледі, сөйтіп олардың бірге жұмыс істеуін қамтамасыз ету үшін жолақ қаңылтырлармен біріктіріледі.

Монтаждау, тасымалдау кезінде қатаңдықты қамтамасыз ету үшін қабырғасы 50мм артығырақ бұрыштар қабылданады.

Белдеуде өте үлкен ішкі күштер пайда болатын болса, онда белдеу үшін беріктігі жоғары, ал тор үшін көміртекті болаттар қолданылады.

Аралығы 30м азырақ жеңіл фермаларды оңай даярлау үшін белдеулерін тұрақты қималы етіп жобалау қажет.

4.6.2 Сығылған шыбықтардың қимасын таңдау

Сығылған шыбықтардың ауданы келесі формуламен табылады:

, (214)

бұл жерде: бойлық иілу коэффициенті ол иілгіштікке байланысты, ал иілгіштік , бұл жерде шыбықтың есепті ұзындығы; қиманың инерция радиусы. Бұл параметрлер иілгіштігіне байланысты, алдын – ала қабылданады. Қабылданған иілгіштікке сәйкес табылып (214) формуламен анықталады.

Жеңіл фермалардың белдеулері үшін , ал тор үшін .

Иілгіштік қабылданған соң қиманың инерция радиустары келесі формулалармен анықталады:

(215)

Керекті аудан, керекті инерция радиустарына сәйкес сортамент бойынша профильдің нөмірі анықталады. Профиль нөмірі белгілі болған соң қима ауданы, инерция радиустары, иілгіштер, және кернеу тексеріледі. Жалпы қима тандау келесі блок – сұлба бойынша жүргізілсе дұрыс болар еді.

Сортамент нөмірі

_max

Жоғарыда көрсетілген алгоритм бойынша қима таңдау ең дұрыс жол болып есептеледі.

Мысал. Ферма шыбығына әсер ететін ішкі күш – . Болаттың есепті қарсыласуы . , қабылдаймыз 2L 160х100х10; А₁=25,28см²; ; ; кернеулілігі 3%.

.

№14 дәріс. Тақырып: Жеңіл фермаларды есептеп жобалау.

1. Жеңіл фермалар конструкциялары

2. Бір бұрышты фермалар

3.Қос бұрышты фермалар

1.Жеңіл фермалар конструкциялары

Конструкциялауға қойылатын жалпы талаптар - қималардың ауырлық центрі түйіндегі геометриялық өстерден ауытқуы 5мм аспайтындай етіп орналастыру қажет, бұл центрден ауытқығанда пайда болатын кернеудің шамасын азайту керек. Түйіндегі иілу моменттері бойлық күштің эксцентриситетпен көбейтіндісіне тең. Тор шыбықтарында өсіне перпендикуляр бағытта кеседі, үлкен калибрлі бұрыштар үшін қиғаш кесуге рұқсат етіледі. Тор шыбықтарында пайда болатын кернеуді азайту үшін белдеуге жеткізбей қояды, бірақ 80 мм артпауы керек.

Түйін қаңылтырының қалыңдығы әсер ететін ішкі күш шамасына байланысты қабылданады. Фермадағы түйін қаңылтыры қалыңдығының ауытқуы 2 мм аспауы қажет.

Конструкциялау кезінде түйін қаңылтырларының сұлбасы қарапайым болуын, сөйтіп кесінді санын азайтуы керек. Стропилалық фермалардың ұзындығы 18 – 36м болғанда, ол екіге бөлініп ортасындағы түйін монтаждау алаңында біріктіріледі. Түйістіру оңай болу үшін екі бөлігі өзара алмастыратындай болғаны дұрыс.

2.Бір бұрышты фермалар

Жеңіл бір бұрышты пісірілген фермаларда түйін қаңылтыры болмайды, тор элементтері белдеуге пісіріліп бекітіледі (113 сур.). Тор элементтерімен белдеулердің ауырлық центрлерін жақындату үшін тор элементтері белдеу бұрышының іш жағынан бекітіледі.

Сурет 113. Бір бұрышты фермалар түйіні

Сурет 114. Қос бұрышты стропилалық ферманың ірілендірілген жігі

Бұрыштар контурлары бойынша пісіріліп бекітіледі. Бұрышты пісіріп бекіту тек жапсарлас немесе тек маңдайша жіктермен жүргізу рұқсат етіледі. Тор элементтерін центрлендіру үшін белдеу бұрышының ішкі жағынан бекіту керек.

Бұрыштар контур бойынша пісіріліп бекітіледі. Кей кезде бір жапсар бір маңдайша жікпен бекіту рұқсат етілді. Егерде пісіру жігі белдеу енінен артық болса, онда белдеудегі жолақ қаңылтырды пісіріп кеңітуге болады.

№15 дәріс. Тақырып:Ауыр фермаларды есептеп жобалау.