6. Өзіндік қажеттілік сұлбасы

4-сурет –ТЭЦ-тің өзіндік өажеттілік сұлбасы

1 - ТДЦ-125000/12; 2 - ТДЦ–80000/12; 3 - ТРДНС – 25000/10

6 кВ ӨҚ қоректендіру үшін генератор тізбегінде өзіндік қажеттілік трансформаторы бар отпайка ескерілгена.

[3] п. 8.20-ға сәйкес блоктың 160 МВт-қа (бұл жағдайда12 МВт) дейінгі қуаты кезінде бір ӨҚ жұмыс секциясы ескерілуі қажет.

Өзіндік қажеттілік трансформаторын таңдау.

Барлық блоктардың қуаты бірдей болғандықтан, ТСН да бірдей болады.

Жұмыс ТСН-дары келесі шарттарға сәйкес таңдалады:

(36)

кВ (37)

(38)

10,5 кВ =10,5 кВ

6,3 кВ =6,3 кВ

10 МВА > 9,64 МВА

Бұл шарттарды ТДНС-10000/35 трансформаторы қанағаттандырады.

ӨҚ тұтынушыларын сенімді қоректендіру үшін әр жұмыс секциясы нормальді сөндірілген ажыратқыштар арқылы АВР қарастырылған ӨҚ-тің резервті магистралімен байланысқан.

Әр шина сұлбаларымен 2-3 блок сайын секционирленген екі резервті магистральмен орындалады [3] п. 2.23.

Резервті магистральге қорек бірнеше көзден беріледі, олардың саны блоктар санымен анықталады. Блоктар саны 3-ке тең болғандықтан, [3] п.2.22-ге сәйкес резерсті көздер саны 2-ге тең. Резервті көздердің екеуі де РУВН-ға қосылады, олар ең қуатты жұмыс ТСН-нің қуатынан бір саты жоғары болады, яғни ТДЦП-25000/12 (себебі, өнеркәсіпте кіші қуатты трансформаторлар шығарылмайды). Резервті ТСН қуатын үлкейту, ең қуатты жұмыс ТСН-ді қабылдап, және сонымен қатар тағы да бір блоктың іске асырылуын қамтамасыз ету үшін қабылданған.

6. Қысқа тұйықталу тогын есептеу

Қысқа тұйықталу (Қ.Т.) электрқондырғылар мен энергожүйелердің қалыпты жқмыс режимін бқзуға әкеліп соғатын негізгі себептердің бірі болып табылады. Станцияны жобалауда Қ.Т тогы – электржабдықтары мен ток жүретін бөліктерін тексеру және релелік қорғаныс тағайыншамасын таңдау мақсатымен есептеледі. Қ.Т. есептеу барысында есептеуге айтарлықтай қателік енгізбейтін жағдайлар ескерілмейді; оларға:

- генераторлардың тербелісінің болмауы;

- сқлбаның барлық элементтерінің сызықтық еместігі;

- жүктемелерді жуықтап ескеру;

- Қ.Т токтарын есептеу кезінде сұлбаның элементтеріндегі активті кедергіні ескермеу және Қ.Т тогының апериодты құраушылардың сөнуін анықтағанда активті кедергілерді ескеруі;

- желінің үлестірілген сыйымдылығын ескермеу;

- Қ.Т орнынан басқа жүйенің барлық элементтерінің симметриялылыңы;

- трансформаторлардың магниттелу тогын ескермеу.

Бұл жағдайларды ескермегенде Қ.Т тогының мәні рұқсат етілген шекте (10%) қателік енгізеді.

7.1 Есептік сұлба.

5-сурет. Қ.Т тогының есептік сұлбасы.

7.2. Алмастыру сұлбасы

6-сурет. Алмастыру сұлбасы.

7.3. Кедергілерді есептеу.

Салыстырмалы бірлікте есептейміз.

Базалық қуат МВА.

7.3.1. формула бойынша генератор кедергісін есептейміз.:

(39)

Мұнда -бойлық ось бойынша генератордың асаөтпелі кедергісі (паспортта берілген).

7.3.2. энергожүйенің кедергісін есептеу :

(40)

7.3.3. ЛЭП-тің кедергісі:

(41)

мұнда -1 км желінің меншікті кедергісі кесте 3.1. [4 стр. 98]

7.3.4. трансформатор кедергісін есептеу:

(42)

где -3.3 кестеден анықтаймыз. [4 стр. 101]

ТДЦ – 125000/12 трансформаторы үшін:

(44)

(45)

(46)

ТДНС-10000/35 трансформаторы үшін:

(48)

7.4 Алмастыру сұлбасын түрлендіру. Қ.Т тоқтарын есептеу.

7.4.1.К1нүктесіндегі Қ.Т тоқтарын есептеу.

Мұндай жағдайда Қ.Т нүктесін үш тармақ қоректендіреді:

1. С

2. G1,2,3

3. G4,5

7-Сурет. 12 кВ РУ Қ.Т-ның алмастыру сұлбасы

8-сурет. РУ –12 кВ 12кВ РУ Қ.Т-дағы түрлендіруден кейінгі алмастыру сұлбасы

7.4.1.1. анықтау

Базалық токты анықтаймыз:

(53)

кА

Формула бойынша әр генераторлық тармақ үшін токты анықтаймыз:

(54)

Мұнда -асаөтпелі салыстырмалы ЭҚК, 3.2 кестеден аламыз

Шексіз қуат көзі үшін , - сәулелік қорытынды сұлбадан алынады.

кА

кА

кА

кА

7.4.1.2.Соққы тогын анықтау:

(55)

Мұндағы: - соққы коэффициенті, 3.6 және 3.7 кестелері бойынша анықталады. [4 бет 12-111]

кА

кА

кА

кА

7.4.1.3 - ды анықтау:

(56)

Мұндағы: - 3.7 кесте бойынша анықталады [4бет. 111]

- сәйкес 3.8 суреттегі [4бет. 113] қисық графигі бойынша анықталады.

кА

кА

кА

кА

кА

7.4.1.4. -ды анықтау:

Энергожүйе шексіз энергия көзі болғандықтан, онда:

(57)

кА

Генерацияланатын орамның -ын анықтау:

(58)

кА

кА

қатынасы анықталады:

Бұл қатынастар>1болғандықтан, генерацияланатын орамдар ақырғы қуат көздері болып табылады. 3.8суреті бойынша [4 бет. 113] сек үшін қатынасын табамыз. қатынасына сәйкес анықталады:

(59)

кА

кА

кА

5-кесте. Қ.Т. кезіндегі РУ – 12 кВ-тағы қосынды токтар.

Қорек көзі	,кА	,кА	,кА	,кА
С	1,79	4,9	1,02	0,8
G1G2G3	1,5	4,1	1,4	1,005
G4G5	3	8,2	2,8	2,01
Қосынды	6,29	17,2	5,22	3,8

7.4.2. К-2 нүктесіндегі Қ.Т. тогын есептеу:

К-2 нүктесі үшін екі генерацияланатын орам болады:

1. С,G1G2G3

2. G4

К-1нүктесінің түрлендірілуін ескереміз:

(60)

(61)

9-сурет.– Генератор шығысындағы Қ.Т. кезіндегі түрлендіруден соң алмастыру сұлбасы.

Қ. Т. Тогын есептеуді К-1нүктесіндегідей формулалармен жүргіземіз.

6-кесте. К-2 нүктесіндегі токтардың қосындысы

Қорек көзі	,кА	,кА	,кА	,кА
CG1G5	82,3	242,1	48,3	83,2
G2G3G4	52,1	146,2	54,3	33,2
Қосынды	134,4	388,3	102,6	115,2

7.4.3. К-3 нүктесіндегі ҚТ токтарын есептеу:

КРУСН-6 кВ-та ҚТ болғанда синхронды қозғалтқыштар генератор режиміне өтіп, ҚТ нүктесін қоректендіре бастайды.

К-2 түрлендіруін пайдаланып, төмендегіні аламыз:

10-сурет.– КРУСН-6 кВ-тағы ҚТ орын басу сұлбасы

Түрлендіруді жалғастырсақ:

(63)

К-3 нүктесі үшін екі генерацияланатын орам болады:

1. С,G1G2G3G4G5.

2. Электрқозғалтқыштар

11-сурет.– КРУСН-6 кВ-тағы ҚТ кезіндегі түрлендіруден соң, орынбасу сұлбасы

7.4.3.1 анықтаймыз:

(53) формуласы бойынша базистік токты анықтаймыз:

кА

тогын әрбір генераторлық орам үшін (54) формула бойынша анықтаймыз:

кА

(64)

кА

кА

7.4.3.2. (55) формула бойынша соққы тогын анықтаймыз:

кА

- қозғалтқыштар үшін [4бет. 116]

кА

кА

7.4.3.3. анықтау (56) формула бойынша:

- қозғалтқыштар үшін [4бет 178]

кА

кА

кА

7.4.3.4. анықтау:

кА

(65)

Мұндағы:

кА

кА

7-кесте. КРУСН – 6 кВ-та ҚТ кезіндегі токтар қосындысы

Қорек көзі	,кА	,кА	,кА	,кА
CG1G2G3G4G5	57,2	152,1	6,4	57,2
Д	6,6	17,2	0,73	1,5
Қосынды	63,8	169,3	7,13	58,7

8-кесте. ҚТ біріккен нәтижелерінің кестесі.

ҚТ нүктелері	Қорек көзі	,кА	,кА	,кА	,кА
К-1 (12 кВ шиналары)	С	1,79	4,9	1,02	0,8
	G1G2G3	1,5	4,1	1,4	1,005
	G4G5	3	8,2	2,8	2,01
	қосынды	6,29	17,2	5,22	3,8
К-2 ( G4 генератор шығыстарында)	CG1G5	82,3	242,1	48,3	83,2
	G2G3G4	52,1	146,2	54,3	33,2
	қосынды	134,4	388,3	102,6	115,2
К-3	CG1G2G3G4G5	57,2	152,1	6,4	57,2
	Д	6,6	17,2	0,73	1,5
	қосынды	63,8	169,3	7,13	58,7