56 Сурет - Ашытқыдағы рибофловиннің биосинтез жолы
Алғашқы үш реакция флавиндердің түзілуімен сабақтасады, олар кейіннен молекулалық оттегімен реототығады. Бұл реакцияларда АТФ түзілмейді.
Төртінші түрі реакцияның жасушалардың энергетикалық метаболизімінде маңызы зор және сукцинатдегидрогеназа мен май қышқыл туындысы – ацетил-КоА-ны функционирлеу кезінде іске асырады.
Бесінші реакцияны НАДН2 мен НАДФ2 дегидрогеназалар электрон тасымалдағыш тізбекпен катализдейді.
Алтыншы түрдегі реакцияны үш фермент катализдейді: дегидролипоилдегидрогеназа, глутаминредуктаза мен тиоредуксинредуктаза. Бұл ферменттер субстраттың сульфгидрильді топтарының дисульфитдке (бірінші фермент) айналуын және кері реакцияны (келесі екі фермент) катализдейді.
Микробиологиялық аумақтарынан ферменттердің құрамына кіретін, РФ-ның бір қатар модифицирленген формалары бөлініп алынды. Сонымен, электрон тасымалдайтын Peptostreptococcus elsdenii флавопротеиннен 6-окси-ФАД бөліп алды. 8 α-(N-3-гистидил)–РФ, Arthrobacter oxidans-дан бөлініп алынған Vibrio succinogenes сукцинатдегидрогеназаға, Д-6-оксиндер котионоксидазалардың құрамына кіретіндігі жақында анықталды.
НАДН дегидрогеназа P. еlsdenii құрамынан жаңа сәбіз сары түсті флавинді простетикалық топ-8-окси -ФАД анықталды.
6-S-цистеинил-ФМН бактериалды триметиламинодегидрогеназаның коферменті болып табылады, ол триметиламинді тотықтырғыш деметилирлеуді катализдейді, нәтижесінде диметиламин мен формальдегид түзіледі. 8-диметиламино (нор) – РФ-розеофлавин Streptomyces davawensis-пен түзілетін антибиотик. Розеофлавиннің Bac. Subtilis-тің 6,7-диметил-8-рибитиллюмазин синтезі мен рибофлавинсинтетазасына кері әсер ететіндігі анықталды. Розеофлавинге төзімді және мол мөлшерде РФ синтездейтін мутанттар бөлініп алынды. Сондықтан розеофлавинді фосфорилирленген формасында микроб жасушасының тиісті флавопротеидтерінің құрамына кіреді деп есептейді.
Shizophyllum commune саңырауқұлақтарынан 5-формил (дезоксиметил)-РФ және 5'-карбокси (дезоксиметил)-РФ болып келетін шизофлавиндер бөлініп алынды. Шизофлавиндер продуценттердегі малат синтезіне қатысады деген де пікір бар.
Метаногенді бактериалар мен Str.griseus-терде құрамына 8-гидрокси-5-деазафлавин кіретін F420 факторы анықталды. Ол метаногенез процесінде электрондардың тасымалдануына қатысады.
Рибофлавиннің предшествинигі 6,7-диметил-8-рибитиллюмазин метаногенді бактериялар мен фотобактериялардан анықталған КоМ F430 факторының құрамына кіреді, фотобактерияларда олар биолюминесценцияға қатысады.
Рибофлавинді (В2 витамин) алу
Кеңес Одағы кезінде Eremothecium ashbyii саңырауқұлағының көмегімен азықтық концентрат рибофлавинді алады. Бұл культураның кемшілігі тұрақсыздығы қатты ортада бөлме температурасында төменгі температурада сақтағанда және саңырауқұлақты лиофилизациялау процесінде рибофлавиннің жоғарғы синтезделу қабілетін оңай жоғалтады.
Eremothecium ashbyii штамын сақтау үшін ұзақ уақыт (8-10 ай) қайта – қайта қатты қоректік ортада егуді ұсынады және колоннаның қызыл сары түске боялғанын бөліп алады. Анық боялған колонна жоғарғы рибофлавиннің жасанды қабілетімен коррелирленеді.
