1.4. Сабақ мазмұны

1-апта

1 кредит сағат

№1 дәріс

Тақырып: Қазақ хандығының құрылуы қарсаңындағы қоғамдық-әлеуметтік, саяси жағдай.

Дәрістің мазмұны.

1. XV ғасырда қазақ мемлекетінің пайда болуына негіз болған себептер және оның әдебиеттегі көрінісі.

2. Қазақ хандығының негізін салушы батырлар мен хан-билер.

3. XVI ғасырдағы Қасым хан тұсындағы ел жайы.

4. Ақназар, Тәуекел, Тәуке хандар тұсындағы өзгерістер.

Әдебиеттер:

1. Жолдасбайұлы С. Ежелгі және орта ғасырдағы Қазақстан: Ерте дүниеден XVI ғасырға дейін. А: Ана тілі, 1995,-176 б

2. Вельяминов-Зернов В.В. Исследование о Касимовских царях и царевичах. СПБ, 1864 ч ІІ-498 с.

3. Қозыбаев М. Жауды шаптым ту байлап. А:Қазақстан,1994,-192 б.

4. Назарбаев Н.Ә Ғасырлар тоғысында А: Өнер, 1996-400 б

5.История Казахстана с древнейших времен до наших дней (очерк) А: Дәуір, 1993-416 с

6. Қазақ тарихы: хрестоматия А:Атамұра, 1994-257 б.

7. Қазақ тарихы көне заманнан бүгінге дейін 5 томдық, 1-том, А:Атамұра, 1998-640 б

8. Қазақ жоғары оқу орындары студенттеріне арналған оқу құралы. А:Білім, 1999-176 б

ОЖСӨЖ мазмұны:

1. Қазақ әдебиеті тарихының зерттелуі және оның маңызы.

32. Қазақ әдебиеті тарихы мен кәсіби академиялық тарихтың өзара бірлігі мен айырмашылығы.

Әдебиеттер:

1. Мағауин М Қазақ тарихының әліппесі А: Ер дәулет,1994,-238б

2. Потапов Л.П Из истории кочевничества// Вестник мировой культуры 1957, 4

3. Дулати М.Х Тарих-и-рашиди А: Санат,1999-656 б

4. Пищулина К.А. Юго-Восточный Казахстан в середине XIV и в начале XVI веков вопросы политической истории А: Наука, 1977-288 с

5.Китайские документы и материалы по истории Восточногч Туркестана Средней Азии и Казахстан XV-XIX веков. А: Ғылым, 1994-272 с

6. Материалы по историй казахских ханстов XV-XVIII веков (извлечение из персидских и тюркских сочинений) А: Наука, 1969-650 с.

7. Құдайбердіұлы Ш. Түрік, қырғыз-қазақ және хандар шежіресі. А.,1991,-79 б

СӨЖ мазмұны:

1. Қазақ тарихының алғашқы бастаулары мен оның әдебиетте бейнеленген жыршы, жырау, ақын,

2. Қазақ тарихы шетел зерттеушілерінің көзімен.

3. Өтілген әрбір ақын-жырау, хан-билер шығармашылығы бойынша өзіндік жұмыс немесе әдеби шығармашылық тапсырмалар орындау.

Әдебиеттер:

1. Иванов П.Н Очерки по истории Средней Азии (XV середины XIX веков) М: Изд-во Востоная литература 1958-247 с

2. Қазақ тарихы көне заманнан бүгінге дейін 5 томдық, 1-том, А:Атамұра, 1998-640 б

3. Ақыжанов М. Қазақтың тегі туралы. Қысқаша шолу А: Қазақ мемлекеттік баспасы 1957-163 б

4. Мамырұлы Қ. Қазақ тарихы А: Ғылым, 1995-248 б

5. Кәрібай Б. Түркістан және қазақ хандығы А: Ғылым, 1999-64 б

6. Левшин А. Описание киргиз казачвих или киргиз-кайсацких орд и степей.//Под редакцией М.Қозыбаева А: Санат, 1996-556 с

7. Мамажанов М. Асыл мұра А: Қазақстан, 1993-139 б

8. Кенжалиев С.Ж Көшпелі қазақ қоғамындағы дәстүрлі құқықтық мәдениет (теориялық мәселелер, тарихи тағылымы) А: Жеті жарғы, 1997-192

2 кредит сағат

№1 машықтық сабақ. Тақырып: Қазақ хандығының құрылуы қарсаңындағы тарихи, қоғамдық-әлеуметтік жағдай және оның қазақ әдебиеті дамуына әсері.

1. XV ғасырдағы тарихи-әлеутетік жағдай, тарихи тұлғалар легі.

2. XV ғасыр әдебиетіндегі тарихи тұлғалардың әдебиеттегі бейнеленуі.

Сабақта қарастырылатын тарихи тұлғалардың өмірі мен әлеуметтік, саяси-қоғамдық өмірлері төмендегіше қойылады (хандар тұсы мен ел басқарған кезеңдері)

Хан туралы

1. Керей (1456-1473)

2. Жәнібек хан (1473-1480)

3. Бұрындық хан (1480-1511)

4. Қасым хан (1511-1578)

5. Мамаш (1518-1528)

6. Тақияр (1523-1533)

7. Бұйдаш (1533-1534)

8. Қожа Махмұт (1534-1535)

9. Тоғым (1535-1537)

10. Хақназар (1538-1580)

11. Шығай (1580-1582)

12. Тәуекел (1582-1598)

13. Есім (1598-1648)

14. Салқам Жәңгір (1645-1680)

15. Тәуке (1680-1718)

16. Батыр (1718-1729) - деген басты-басты хандардың билік еткен хронологиялық жүйесіне шолу жасап, олардың әдебиеттегі көркем образын тарихи бейнелермен салыстыра оқыту

Әдебиеттер:

1. Абусейтов М.Х. Казахские ханство во второй полпвине XVI в А., 1985-103 с

2.Құралұлы А. Ұлттық дүниетаным Оқу құралы А: өНЕР, 1948-60 Б

3. Мұхаметханұлы Н. Тарихи зерттеулер Шежірелік деректер А: Жалын,1954-144 б

4. Жолдасбайұлы С. Ежелгі және орта ғасырдағы Қазақстан: Ерте дүниеден XVI ғасырға дейін. А: Ана тілі, 1995,-176 б

5. Досмұхамедұлы Х. Аламан А: Ана тілі, 1991-230 б

6. Кенжебаев Б. Қазақ әдебиетінің тарихи мәселелері (шығармалар жинағы) А: Ғылым, 1973-257 б

ОЖСӨЖ мазмұны

1. Хандық биліктің дәстүрлі жалғастығы

2. Қазақ әдебиетіндегі тарихи жағдайлар жыраулар көзімен

Әдебиеттер:

1. Рашид-ад-дин Сборник летописий М-Л, изд-во Анесер, 1952 Т.1 ч 1-277 с

2. Әбілғазы Б. Түрік шежіресі А: Ана тілі, 1992, 208 б

3. Көпеев М.Ж. Қазақ шежіресі А: Жалын, 1993, 76 б

4. Диваев Ә Тарту А: Ана тілі, 1992, 256 б

5. Марғұлан Ә. Ежелгі жыр-аңыздар А: Жазушы, 1995, 790 б

6.Сүйіншәлиев Х. XVIII-XIX ғасырдағы қазақ әдебиеті А, 1961

7. Бес ғасыр жырлайды. 1-том А.,1993

СӨЖ мазмұны

1. «Жеті жарғының» құқықтық өзгеріс енгізгендігінің қазақ әдебиетіндегі көрінісі.

2. Керей мен Жәнібек, олардың тұстасы-Асан

3. «Қасымның қасқа жолы, Есімнің ескі жолы» және сол кезеңнің әдебиеттегі көрінісі

Әдебиеттер:

1. Мағауин М. Қазақ тарихының әліппесі:Деректі толғам А,1995

2. Зиманов С, Өсеров Н. Қазақ әдет-ғұрып заңдарына шариғатттың әсері А: Жеті жарғы, 1998,158 б

3. Кенжалиев С.Ж. Көшпелі қазақ қоғамындағы дәстүрлі құқықтық мемлекет (теориялық мәселелері, тарихи тағылымы) А: Жеті жарғы,1997,192

2-апта

3 кредит сағат

№2-дәріс

Тақырып: Жоңғар шапқыншылығы және оның 1710-1711, 1717, 1723-1725, 1740-1742 жылдардағы жорықтарының әдебиеттегі көрінісі.

1. Абылац ханның жоңғарларға қарсы күрестегі рөлі

а) батырлығы

ә) ұйымдастыру қабілеті

б) дипломатиялық шеберлігі

2. Жоңғар шапқыншылығы тұсының жыраулар поэзиясындағы көрінісі.

Әдебиеттер:

1. Сүйіншәлиев Х XVIII-XIX ғасырдағы қазақ әдебиеті А., 1995

2. Сүйіншәлиев Х. Қазақ әдебиеті (XVIII-XIXғ.ғ) А., 1991

3. Алдаспан А., 1971

4. Ақберен А., 1972

ОЖСӨЖ мазмұны

1. Жыраулар поэзиясының көркемдік танымы

2. Жыраулар поэзиясындағы тарихи таным

3. Хандық дәуір әдебиетіндегі ерлік бейнесі

Әдебиеттер:

1. Әбуталиев Н. Ордабасы Қожаберген А., 1995

2. Бұхар жырау Ай, Абылай, Абылай А., 1993

3. Бес ғасыр жырлайды 1-том, А., 1993

4. Мағауин М. Қазақ хандығы дәуіріндегі әдебиет (XV-XVIIIғ) А., 1992

СӨЖ мазмұны

1. Абылай хан және оның үзеңгілестері

2. Абылай туралы тарихи, әдеби деректер көзі

Әдебиеттер:

1. Қазақ тарихы көне заманнан бүгінге дейін: 5 томдық 1-том, А: Ата мұра, 1998-640 б

2. Қазақ жоғары оқу орындары студенттеріне арналған оқу құралы А: Білім, 1999-176 б

3. Сүйіншәлиев Х Қазақ әдебиеті (XVIII-XIXҒ ғ) А., 1991

4-кредит сағат

№2 машықтық сағат

Тақырып: Хандық дәуір әдебиетіндегі XV-XVIII ғ. саяси-қоғамдық өмірдің образдалуы

Машықтық сабақтың мазмұны:

1. Керей, Жәнібек, Бұрындық хандар тұсы және әдебиеттегі образдары

2. Қасым, Мамаш, Тақияр, Бұйдаш, Қожа Махмұт және олардың әдебиеттегі бейнесі

3. Тоғым, Хақназар, Шығай ьейнелері

Әдебиеттер:

1. Абусейтов М.Х. Казахские ханство во второй полпвине XVI в А., 1985-103 с

2. Жиреншин Ә. Қазақ кітаптарының тарихынан А: Қазақстан, 1970-179 б

3. Кәрібай Б. Түркістан және қазақ хандығы А: Ғылым, 1999-64 б

4. Пищулина К.А. Присирдаринские гороза и их значение в истории Казахских ханов в XV-XVIII в // Казахстан в XV-XVIII веках (вопросы социольно-политической истории) А: Наука, 1969-651 с

ӨЖСӨЖ мазмұны:

1. Тәуекел, Есім, Салқам Жәңгір, Тәуке, Батыр хандардың тарихи бейнелердің әдебиеттегі көрінісі

2. Абылай бейнесі

Әдебиеттер:

1. Қазақ хандығы дәуіріндегі әдебиет Хрестоматия А., 1993

2. Мағауин м. Қазақ тарихының әліппесі: Деректі толғам А., 1995

3 сүйіншәлиев Х. XVIII-XIXғ. қазақ әдебиеті А., 1961

4. История Казахстана с древнейших времен до наших дней (очерк) А., Дәуір, 1993-416 с

5. Қозыбаев М. Жауды шаптым ту байлап. А:Қазақстан,1994,-192 б.

СӨЖ мазмұны:

1. Абылай хан және жоңғар шапқыншылығы, қоғамдық мәні, әдебиеттегі көрінісі.

2. Тәуке хан, оның «Жеті жарғысы» (толғау)

Әдебиеттер:

1. Әдеби мұра және оны зерттеу А., 1961

2. ӘуезовМ. Әр жылдар ойлары А., 1959

3. Бұхар жырау Ай, Абылай, Абылай А., 1993

4. Бес ғасыр жырлайды 1-том А., 1993

3-апта

5 кредит сағат

№3 дәріс

Тақырып: Хандық дәуір әдебиетінің даму бағыттары және көркемдік-идеялық ерекшеліктері.

Дәрістің мазмұны :

1. І кезең (XI-XIVғ) жыраулық дәстүрдің негізі қаланған ілкі кезеңі. Кетбұға, Сыпыра жыраулардың, Қозан тайшының бізге жеткен мұралары

2. ІІ кезең (XV-XVIғ) жыраулық поэзияның қалыптасу кезеңі. Қазтуған, Асан, ДОСПАМБЕТ, Шалкиіз жыраулардың шығармашылығы.

3. ІІІ кезең (XVII-XVIII ғ) жыраулық поэзияның кемел шағы. Жиембет, Тәтіқара, Ақтамберді, Үмбетей,Бұхар жыраулыр шығармашылығы.

Әдебиеттер:

1. Қоңыратбаев Ә. Эпос және оның айтушылары А., 1975-18 б

2. Бердибаев Р. Типология народного эпоса М.,1975

3. Тұрсынов Е.Е Қазақ әдебиетін жасаушыларының байырғы өкілдері А.,1976

4. Мелетинский Е.М. Происхождение героического эпоса М., 1963

ӨЖСӨЖ мазмұны:

1. Жыраулар поэзиясының стильдік ерекшеліктері

2. Жыраулар поэзиясындағы идея мен мазмұны

3. Жыраулар поэзиясын тарихи және әдеби тұрғыда талдау

Әдебиеттер:

1. Гацан В. Историческая поэтика и фольклор//Историческая поэтика М., 1986-293 с

2. Неклюдов С.Ю. О некоторых аспектах исслерования фольклорних мотивов Л., 1984

3. Бердібаев Р. Қазақ эпосы А., 1982, 69 б

4. Кравцов Н.И. Историческая поэтика фольклора// Фольклор: Поэтическая система М., 1974-11 С

СӨЖ мазмұны:

1. Қазтуған, Асан, Доспамбет, Шалкиіз жыраулырдың шығармаларын типологиялық тұрғыда талдау

2. Жиембет, Тәтіқара, Ақтамберді, Үмбетей, Бұхар т.б шығармаларын талдау