Бағдаршамның құрылғысы

Бағдаршамды линзалық және прожекторлық деп бөлінеді. Линзалы бағдаршамның (20.1 - сур.) әр жарыққа кернеуі 12 В, қуаты 15,25,35 Вт шамы бар жекеленген линза жинағынан тұрады. Бағдаршамның басындағы линза жинағы бір - бірінен қалқаланған. Сондықтан линза жинағында жанған жарық көршісіне өте алмайды.

Прожекторлы бағдаршамның діңгегіне бір түсті дөңгелек қалқан бекітіледі. Үш түрлі белгі көрсету үшін бағдаршам басына үш түсті шынылы жарық сүзгіші орнатылған. Олар реле арқылы қарама - қарсы бағытта ток жүргенде ауысып отырады. Бұл бағдаршамның түрі электр энергиясының шығынына қарағанда, линзалықтан пайдалы, бірақ пайдалануда сенімділігі аз.

Кіре беріс және шыға беріс бағдаршамының қойылатын орындары және сигнал көрсеткіштері

Бағдаршамды жол бойының пойыздар жүретін бағытының оң жағына немесе осы жол осінің үстіне құрылыстардың жолға жақындау габаритін есепке алып орнатады. Сонымен қатар әр жолдағы бағдаршамның сигнал жарығы көрші жолға зиянын тигізбеу керек. Пойыздың қауіпсіздігін сақтау үшін тура жолда орналасқан кіре беріс, өтпелі, бөгеуіш, күзеткіш бағдаршамының әр түсті жарықтары күндіз де, түнде де жақындаған пойыздың локомотивінен кемінде 1000 м қашықтықтан анық көрінуі керек.

Барлық кіре беріс және өтпелі бағдаршамдардың алдына ескерту бағдаршамы орнатылады. Автоблокировкамен жабдықталған жолда әрбір өтпелі бағдаршам өз алдындағы бағдаршамға ескертуіш болып есептеледі. Үш мәнді белгі беру автоблокировкамен жабдықталған жолдағы көрші бағдаршамның аралығы тежеуіш жолының ұзындығынан кем болмауы тиіс. Ол ұзындық - осы жерге байланысты ең жоғарғы жылдамдықтағы пойызды (бірақ жылдамдықтың мөлшері жолаушылар пойызы үшін 120 км/сағ және жүк пойызы үшін 80 км/сағ аспасын) қызмет бабында толық тежелгендегі жолдың ұзындығынан, сондай - ақ шұғыл тежеу жолынан (АЛС және автотоқтатқыш құрылғыларының тежеуіш жүйесіне әсері жеткенге дейінгі уақытты қоса есептегендегі жолынан) кем болмауы керек. Сонымен қатар сигнал жарығының көрінуі қашықтығы 400 м кем жолда және автоблокировкамен жаңадан жабдықталған жолда осы ұзындық 1000 м кем болмау керек.

Шыға беріс бағдаршам әрбір жөнелту жолының локомотив тұратын жерінің алдына орнатылады. Басты жолдағы шыға беріс пен маршуттық бағдаршам жарығы анық түрде кемінде 400 м - ден, ал қаптал жолдағы - кемінде 200 м қашықтықтан көрінуі керек. Тақ және жұп бағыттардағы шыға беріс бағдаршамға тиісті Т және Ж әріптері және жөнетілетін жол нөмірлері беріледі.

Кіре беріс және шыға беріс бағдаршамының ашық деген белгісі сигнализация нұсқауында көрсетілген. Олар пойыздарды қабылдау, өткізу және жөнелту жағдайына байланысты өзгереді. Мысалы, егер кіре беріс бағдаршамда сары от жанса, онда пойыз стансаның басты жолына қабылданады, шыға беріс бағдаршамы жабық, тоқтауға дайындалып жүр делінген бұйрық. Маркасы 1/9 және 1/11 бағыттамамен қаптал жолға тоқтайтын пойызды қабылдағанда (жүріс жылдамдығы 50 км/сағ аспау керек) кіре беріс бағдаршамында екі сары от жанады, ал тиісті шыға берісте қызыл от жанады. Пойызды жазық иінді 1/18 маркалы бағыттамамен каптал жолына қабылдағанда немесе сол жолдан жөнелткенде машинист жоғары жылдамдықпен жүретін сигнализацияны пайдаланады. Мысалы, маркасы 1/18 бағыттамамен пойыз капитал жолда 80 км/сағ дейінгі жылдамдықпен жүреді. Бұл жағдайда кіре берісте жыпылықталған жасыл от пен бір сары от және бір жасыл жолақ жанады, ал шыға беріс бағдаршамы ашық (20.2, б сур.) болады. Егер осы жағдайда шыға беріс бағдаршамы жабық болса кіре беріс бағдаршамында екі сары от және бір жасыл жолақ жанады.