Добавил:
Upload Опубликованный материал нарушает ваши авторские права? Сообщите нам.
Вуз: Предмет: Файл:
Jezyk polski_3_kurs.doc
Скачиваний:
0
Добавлен:
01.07.2025
Размер:
11.06 Mб
Скачать

2.5. O co lekarz poprosił pacjentkę?

Wzór:  Proszę wejść. Lekarz poprosił pacjentkę, żeby weszła.

Proszę usiąść. Proszę się rozebrać. Proszę otworzyć usta. Proszę powiedzieć aaa... Proszę oddychać głęboko. Proszę nie oddychać. Proszę zmierzyć temperaturę. Proszę się położyć. Proszę wyciągnąć ręce. Proszę się ubrać. Proszę brać te lekarstwa 3 razy dziennie. Proszę nie wychodzić z domu. Proszę przyjść do przychodni za 3 dni.

2.6. Ułóż opowiadanie w oparciu o rysunki.

2.7. Zamień formy podmiotu I orzeczenia z liczby pojedynczej na liczbę mnogą.

Pacjent miał bóle głowy. Pacjentka miała dreszcze. Syn miał gorączkę. Córka miała grypę. Miałem zwolnienie lekarskie. Miałeś katar. Miałam zapalenie płuc. Chłopiec nie miał apetytu.

2.8. Zamień: a) czas przeszły na teraźniejszy, b) bezokoliczniki czasowników niedokonanych na bezokoliczniki czasowników dokonanych.

Trzeba było wzywać pogotowie. Nie wolno było otwierać okna. Pan Kowalski nie mógł odkładać wizyty u lekarza. Należało zażywać lekarstwo. Marek musiał brać tabletki. Pani Kowalska powinna była leżeć. U lekarza trzeba było się rozbierać. Po badaniach można było się ubierać. Lekarz musiał przyjmować wielu pacjentów. Po zażyciu leków objawy grypy powinny były ustępować.

2.9. Użyj poprzenych form czasowników w trybie przypuszczającym.

Gdyby lekarze zastrajkowali, (oni złamać) ... przysięgę Hipokratesa, (my stracić) ... do nich zaufanie, (ty nie zrobić) ... badań, mój brat nie (skończyć) ... stażu w terminie, (wy nie móc) ... chorować, (ja przegrać) ... zakład. I co by to było, jeżeli by jeszcze i lekarze strajkowali!

2.10. Przeczytaj wiersz.

W aptece

W aptece jak w aptece:

okropnie długi ogonek.

Tu na recepty. Tutaj bez recept.

 Czym mogę służyć? Załatwione. Rycyna. Pigułki. Olej.

 Proszę bardzo, teraz pani kolej.

 A pan szanowny nie brał nic jeszcze? Czemu pan tak stoi i stoi?

 Bo ja poproszę, panie magistrze,

o ten różowy słoik.

 Różowy?

To są proszki od bólu głowy.

 Ja jestem stary, panie magistrze,

Mnie boli tamto i to,

więc chcę mieć szkiełko najprzezroczystsze,

żebym mógł patrzeć, panie magistrze, żebym mógł patrzeć przez szkło.

Świat stanie się różowy, różowy,

a ja będę już zawsze zdrowy...

J. Kulmowa

3. Gramatyka

Powinien

Powinien  w połączeniu z bezokolicznikiem wskazuje na to, że realizacja tego, co oznacza bezokolicznik jest czymś obowiązkowym, należnym, pożądanym, oczekiwanym, spodziewanym.

Czas teraźniejszy

ja

powinienem, powinnam

my

powinniśmy, powinnyśmy

ty

powinieneś, powinnaś

wy

powinniście, powinnyście

on

powinien

oni

powinni

ona

powinna

one

powinny

ono

powinno

Czas przeszły

ja

powinienem był

powinnam była

my

powinniśmy byli

powinnyśmy były

ty

powinieneś był

powinnaś była

wy

powinniście byli

powinnyście były

on

powinien był

oni

powinni byli

ona

powinna była

one

powinny były

Forma nieosobowa powinno się, powinno się było

Przykłady: Mamy powinny opowiadać dzieciom bajki. Dzieci powinny słuchać rodziców. Powinnaś inaczej się zachowywać. Powinniście przeczytać tę książkę. Zupa powinna być gorąca. Powinno się chodzić na spacery. Nie powinnam była tego mówić. Powinniśmy byli zrobić to wczoraj, żeby dzisiaj mieć spokój.

Uwaga! Zamiast powinienem, powinnam możliwe jest użycie winienem, winnam. Są to wyrażenia książkowe.