85. Ойыншықтарды гигиеналық бағалау әдістемесі

Баланың ойын барысында қоршаған ортаға дұрыс қарым-қатынас жасауы қалыптасады, қызығушылығы артады, тіл байлығы дамиды, қозғалыс үйлестігі жақсарады, ойлау және қиялы кеңейеді.       Ойыншықтарға ұсынылатын талаптар қандай жастағы  балаға арналғанына  байланысты пайдалану мен өңдеу ерекшеліктері болады. Ойыншықтардың сапасын зертханалық зерттеу әдістерін пайдаланбай көзбен көріп анықтауға болады.       Сыртқы келбеті  белгіленген және эстетикалық қажеттілікті қанағаттандыратын, беті тегіс, жұмсақ, сызатсыз, дөңгелекті формада болуы қажет. Бояуының жақсы болуына көңіл аудару керек. Ойыншықтың жиегі өткір болмауы керек, бүктелген, дөңгелектенген  немесе қалпақшалармен қорғалған, металлдық тетіктері полимермен жабылуы тиіс. Өткір тетік тіреуіштеріне (шеге, шуруптар т.б.) баланың қолы жетпеуі керек. Емшектегі балаларға арналған ойыншықтардың бетін бояуға және  сурет салуға рұқсат етілмейді, олар соққыға мықты болуы тиіс. Ойыншықта  сұйықтық болған жағдайда оның кемуіне рұқсат етілмейді.      Ойыншықтар баланың іс-әрекеті мен қимыл-қозғалысында  денесін көтеретін  (самокаттар, велосипедтер)  тұрақты, төзімді, тіреуіш бетінде негіздері болуы керек, пайдаланған кезде аяқ пен қолдың сырғанамауынан қорғану.   Доп және кейбір жұмсақ ойыншықтарды лақтырып ойнаған кезде төзімді болуы. Үрлемелі ойыншықтарда қайталанбайтын қақпақтың болуы,  оның дәнекерленген  тігісі төзімді, герметикалық жағының мықты  болуын қамтамасыз етеді. Ойыншықтардың ауқымдылық және салмақ көрсеткішін қалыптастыру. Мысалы, балалар ойыншығының салмағы 3 жасқа дейінгі -100г. мектепке дейінгі-400г, төменгі сыныптағы балаларда-800г. аспауы керек.      Барлық ойыншық түрлерінің иіс деңгейі 2 баллдан жоғары болмауы тиіс, егер назар аударса әлсіз исі сезіледі.     Ойыншықтардың сәнді немесе қорғайтын жабуы бала сілемейіне, денесі терлегенде және ылғал іс-әрекеттеріне күшті болуы қажет. Әрбір ойыншық  тұтынушыға қажетті орауышпен қоса қапталуы керек немесе өндіруші кәсіпорынның толық атауы көрсетілген жапсырмасы болуы тиіс, нормативтік-техникалық құжаттамаға сәйкес, баланың жас ерекшелігіне қарай қысқаша пайдалану шарттары көрсетілуінің керектігі.

 2. Ойыншықтардың қауіпсіздігін тексеру екі кезеңде жүргізіледі:        1) құжаттық тексеру;        2) тәуекелдерді бағалауды тексеру.        3. Ойыншықтардың қауіпсіздігін құжаттық тексеру:        1) тұтынушыға арналған ақпарат дәйектілігінің осы Заңның, техникалық регламенттердің талаптарына сәйкестігін тексеру;        2) ойыншықтардың қауіпсіздігі саласындағы талаптарға ойыншықтың сәйкестігін растайтын құжаттағы ақпараттың сәйкестігін тексеру арқылы жүзеге асырылады.        4. Тәуекелдерді бағалауды тексеру кезінде мемлекеттік органдар өз құзыреті шегінде ойыншықтардың іріктеліп алынған үлгілерін аккредиттелген зертханаларға (орталықтарға) сынақтар (зерттеулер) жүргізу үшін жібереді.        5. Ойыншықтар қауіпсіздігі саласындағы уәкілетті органдар ойыншықтар өндірісін, нарықта өткізілуін және айналысын тоқтата тұру туралы нұсқама береді.        Егер ойыншықтар өткізілуде жатқан болса, ойыншықтардың қауіпсіздігі саласындағы уәкілетті органдар адам өмірі мен денсаулығына немесе қоршаған ортаға әсер ететін қауіпті факторлардың бар екендігі туралы бұқаралық ақпарат құралдары арқылы хабарлауға міндетті.

Барлық ойыншықтардың мемлекеттік және орыс тілдеріндегі мынадай ақпараттан тұратын таңбалауы болуға тиіс:

      1) дайындаушының атауы және (немесе) оның тауар белгісі;

      2) бұйымның атауы;

      3) арналған мақсатының негізгі көрсеткіштері және қолданылуының шарттары;

      4) дайындалған күні;

      5) тауардың шыққан елі.

      5. Таңбаланымның барлық белгілері пайдалану жөніндегі нұсқаулықта түсіндірілуге тиіс.

САНИТАРНО-ГИГИЕНИЧЕСКАЯ ЭКСПЕРТИЗА ИГРУШЕК

Содержание санитарно-гигиенической экспертизы заключается в опре-

делении свойств исследуемых игрушек, их качественных и количественных

характеристик с использованием утвержденных методов, методик.

Санитарно-гигиеническая экспертиза игрушек включает:

1. Отбор образцов и подготовку их к испытаниям.

2. Проведение исследований «типовых образцов» и оценка показателей:

− органолептических (включая форму и размеры);

− санитарно-химических;

− токсикологических;

− физико-гигиенических;

− радиологических;

− микробиологических;

− стойкости защитно-декоративного покрытия образов игрушек к дей-

ствию слюны, пота, влажной обработки.

3. Исследование упаковки и маркировки.

4. Оформление протокола испытаний исследуемого образца.

5. Подготовка заключения санитарно-гигиенической экспертизы.