Жұмысты орындау үлгісі

Мәтіндегі сөздер бос орынмен бөлінген. Мәтіндегі бастапқы бос орынды өшіру бағдарламсын қарастырайық. Төмендегі бағдарламаны компиляциядан өткізіп, әр түрлі текст үшін жауабын тексеріңіз.

Program mysal;

var s: string[100];

k: integer;

begin

writeln (‘мәтінді енгізіңіз’);

readln (s);

k:=Pos(‘ ’,s);

delete(s,k,1);

writeln(‘нәтиже: ’,s);

end.

Жеке нұсқалар бойынша тапсырмалар

Символдар жолын қолданып есептерді шешудің бағдарламасын және алгоритмін құру. Бағдарламаны құру кезінде жоғарыда келтірілген жолдық символдарды өңдеудің стандартты процедуралары мен функцияларын қолдану қажет.

1. Нүктемен аяқталатын жол берілген. Сөйлемде неше сөз бар екенін анықтау керек.

2. Пернетақтадан енгізілген жол бүтін сан екендігін тексеретін бағдарлама құру.

3. Мәтін берілген. Мәтіндегі тыныс белгілер санын есептеңіз.

4. Мәтін берілген. Мәтіндегі ең ұзын және ең қысқа сөзді анықтаңыз.

5. Берілген мәтінде «а» әрпі жиі кездессе true деп, ал «b» әрпі жиі кездессе false деп экранға шығарыңыз.

6. Мәтін берілген. Мәтіндегі барлық ашылған «(» жақшалардың жабылғандығын «)» тексеріңіз.

7. Берілген жол «р» әрпімен басталатынын және аяқталатынын тексеріңіз.

8. Берілген мәтіндегі «аю» сөзін «медведь» сөзімен ауыстырыңыз.

9. Берілген мәтіндегі «е» әрпі төрт рет кездесетін сөзді табыңыз.

10. Мәтіндегі үшінші сөздің қандай әріппен аяқталатынын анықтаңыз.

11. Мәтіндегі оң жақтан да, сол жақтан да оқығанда сол сөз шығатын сөзді табыңыз.

12. Мәтінде қандай әріптен басталатын сөз көп екендігін анықтайтын бағдарлама құру қажет.

13. Символдар жолы берілген. Жолды түрлендір, әрбір нүктені үш нүктеге ауыстыр.

14. Символдар жолы берілген. Әрбір «*» символын жою және «*»-ден өзгеше символдарды қайталап, жолдық символдарға түрлендіру жаса.

15. Символдар жолы берілген. Әріптер тобының жолға ену санын анықта: abc.

16. Символдар жолы берілген. Бірінші және соңғы символдары өзара сәйкес келетін сөздің санын анықта.

17. Құрамында ең болмағанда бір нүкте болатын символдар жолы берілген. Бірінші нүктенің алдындағы барлық үтірлерді жойып және бірінші нүктеден кейінгі кездесетін барлық «5» цифрын «+» таңбасымен ауыстырып жолға түрлендіру жаса.

18. Символдар жолы берілген. «Я» әрпінен басталатын ең ұзын сөзді тауып, оны керісінше ретпен шығар.

19. Символдар жолы берілген. «а» әрпінен басталатын ең қысқа сөзді тауып және жолдағы бірінші сөзбен алмастыр.

20. Символдар жолы берілген. Әріптен басқа барлық символдарды жойып және барлық әріптерді үлкен әріптермен алмастырып жолды түрлендір.

Бақылау сұрақтары

1. Символдармен жұмыс істеуде қандай тип қолданылады?

2. Жолдарды бiрiктiру қалай орындалады?.

3. Бір жолдан екінші жолды қиып алу қалаай орындалады?

4. Жолдарды өшіру қалай орындалады?

5. Жолдың ұзындығын қалай анықтаймыз?

6. Бір жолдың ішінен екінші жолды іздеу қалай жүзеге асады?

7. Жол арасына символ кірістіру қалай орындалады?

8. Өрнектегі кiшi латын әрiптерiн, бас латын әрiптерiне ауыстыру қалай орындалады?

9. Символды санға айналдыру қалай жүзеге асады?

10. Санды символға айналдыру қалай орындалады?

№11 – зертханалық жұмыс