5. Палітычнае, сацыяльна-эканамічнае і духоўна-культурнае становішча беларускіх зямель у складзе рэчы паспалітай

1. Люблінская ўнія і ўтварэнне Рэчы Паспалітай. Статут ВКЛ 1588 г.

2. Працэс сацыяльнай і палітычнай кансалідацыі прыві­лея­ва­ных саслоўяў

3. Вынікі аграрнай рэформы 1557 г. Эканамічнае і юрыдыч­нае становішча сялян.

4. Развіццё гарадоў: рамяство, мануфактурная вытворчасць і га­ндаль.

5. 1. Люблінская ўнія і ўтварэнне Рэчы Паспалітай. Статут ВКЛ 1588 г.

Асноўныя паняцці:

Ін­кар­­парацыя – (з лац. incorporatio – уключэнне) працэс палі­тыч­нага, эканамічнага паглынання адной дзяржавай другую.

Рэч Паспалітая – (з поль. rzeczpospolita – рэспубліка, агульная дзя­ржава, агульная справа) федэратыўная дзяржава заснавана ў 1569 г.

5. 2. Працэс сацыяльнай і палітычнай кансалідацыі пры­ві­лея­ва­ных саслоўяў

Асноўныя паняцці:

Шляхта – (з польск. szlachta – род, парода) прывілеяванае саслоўе ў Беларусі, Лі­т­­­ве, Польшчы, Украіне ў XIII – пачатку XX ст.

Мяшчане – (з польск. mieszczanin – гараджанін) гарадское па­да­т­ковае саслоўе ў ВКЛ і Расіі.

5 . 3. Вынікі аграрнай рэформы 1557 г. Эканамічнае і юры­дыч­нае становішча сялян

Асноўныя паняцці:

Валока – адзінка абкладання сялян павіннасцямі, зямельная мера роўная 21,36 га.

5. 4. Развіццё гарадоў: рамяство, мануфактурная вытворчасць і гандаль

Асноўныя паняцці:

Мануфактура – прадпрыемствы перыяду позняга феадалізму і ка­пі­та­лізму на якой працавалі наймітныя пра­цоў­ныя і майстры, выка­ры­стоў­валіся ме­­ханiчныя прылады працы і ўка­ра­няў­ся падзел працы.

Пытанні:

1.  Высветліце прыкметы самастойнасці ВКЛ у складзе РП. 

2. Раскройце ролю магнатаў у палітычным развіцці ВКЛ.

3. Абазначце прычыны і характар сялянскіх выступленняў XVIII ст.

4.  Вызначце асаблівасці разгортвання мануфактурнай выт­вор­час­ці.

5.  Сфармулюйце прычыны роста рамесніцкай вытворчасці на Бела­русі ў 2-ой. пал. XVIII ст.

6. Рэлігія і культура на беларускіх землях беларусь у войнах хvіі-хvііі стст. Крызіс рэчы паспалітай і яе падзелы

1. Рэфармацыя і контррэфармацыя.

2. Брэсцкая царкоўная ўнія 1596 г.

3. Беларусь у войнах (ХVІІ-ХVІІІ стст.).

4. Палітычны крызіс Рэчы Паспалітай і яе падзелы.

6. 1. Рэфармацыя і контррэфармацыя

Асноўныя паняцці:

Рэфармацыя – (з лац. reformation – пераўтварэнне) шырокі гра­ма­дска-палітычны і ідэалагічны рух, уз­нік у па­чат­ку XVI ст. у Еўропе з мэтай паслабіць гра­мад­с­ка-палітычную, эканамічную ўладу ка­та­ліц­кай царквы і асабіста Папы Рым­с­ка­га.

Контррэфармацыя – рэлігійны-палітычны рух у Еўропе ў 2-ой пал. ХVI – ХVII ст. на чале з папствам і накіраваны супраць Рэфармацыі.

Кадыфікацыя – (з лац. codificatio – збор законаў) упарадкаванне нарматыўных актаў, сістэматызацыя прававых нормаў.

6. 2. Брэсцкая царкоўная ўнія 1596 г.

Асноўныя паняцці:

Уніяцтва – царкоўная плынь, заснаваная на аб’яднанні ро­зных хры­сціянскіх цэркваў з рымска-каталіцкай царквой на ўмовах пры­­знання вя­ршынства папы рымскага, пры захаванніі традыцыйнага ку­льта.