4. Анимациялық роликтер мен видеофильмдер көрсету:

- Вегетативті жүйке жүйесі

Әдебиеттер:

Негізгі

1. Х.К. Сәтпаева, Ж.Б. Нілдібаева, Ө.А. Өтепбергенов «Адам физиологиясы», Алматы-2005, 104-106 бет.

2. Г.И. Косицкий «Физиология человека», М., Медицина, 1985, 112-128 бет.

3. В.М. Покровский, Т.Ф. Коротько «Физиология человека», М.,«Медицина» 2003, 171-178 бет.

4. Физиология с основами человека. А.В. Логинов –М-1983, 401-413 бет.

5. Қалыпты физиология. Студенттерге арналған әдістемелік нұсқау. Алматы-2007, 40-41 бет.

Қосымша:

1. Нормальная физиология. Р.С. Орлов, А.Д. Ноздрачев -М. «Медиа»-2005, 194-231 бет.

2. Шмидт Р.Ф. Физиология человека. М.,Мир,1985,, т. 1-4

Студент білімін бағалау

БСЗБ және МБРҒН орталығының берген талаптарына сай «ҚазҰМУ студенттерінің құзіреттілік деңгейлерін бағалау ережелеріне сәйкес», практикалық сабақ бағаланады:

1. Құзіреттілік «Білімі» - ауызша және жазбаша сұрау, тест (сұрақтар мен тест тізімі төменде көрсетілген)

Бақылау сұрақтары:

1. ВЖЖ-нің физиологиялық ерекшеліктері

2. ВЖЖ-нің рефлекстік доғасы

3. Холинергилік және адренергилік жүйке талшықтары

4. Парасимпатикалық және симпатикалық жүйке жүйелерінің әртүрлі қызметтерге әсерінің жалпы сипаттамасы

5. Вегетативтік рефлекстер

6. Вегетативтік синапстан қозудың өту механизмі

Тақырып №6 Қарапайым физиологиялық үрдістер бойынша, ОЖЖ мен ВЖЖ физиологиясынан аралық бақылау.

Мақсаты: Тақырып материалдары бойынша студенттердің білімін қорытындылау.

Оқыту міндеттері:

. 1. Студенттердің тәжірибелік жұмыстарды, теориялық материалды меңгергендігін тексеру

Негізгі бақылау сұрақтары:

1. Физиология. Басқа ғылымдармен байланысы.

2. Даму кезеңдері. Физиология бөлімдері. Физиологияның медицинадағы маңызы.

1. Негізгі физиологиялық зерттеулер әдістері.

2. Қозғыш тіндерді тітіркендіру әдістері. Электрлік тітіркендіргішті қолдану.

3. Асептика и антисептика.

4. Қозғыш тіндердің негізгі физиологиялық қасиеттері.

5. Қозғыштық, кезеңдері.

6. Қозғыштық көрсеткіштері.

7. Гоорвег-Вейс «күш – уақыт» қисық сызығы.

8. Мембраналық (тыныштық) потенциал.

9. Әрекет потенциалы, оның кезеңдері.

10. Қозғыштық кезеңдері мен әрекет потенциалы кезеңдерінің өз ара қатынасы.

11. Тұрақты токтың қозғыш тіндерге әсері.

12. Гальванидің тәжірибесінің маңызы.

13. Электрлік потенциалдарды тіркеу тәсілдері (ЭКГ,ЭЭГ,ЭМГ және т.б.).

14. Хронаксиметрия тәсілі, клиникада қолданылуы.

15. Еттің физиологиялық қасиеті.

16. ЕДЖ, кезеңдері.

17. Еттің жиырылу түрлері.

18. Жинақталу (толық, шала).

19. Тетанус түрлері (тісті және тегіс)

20. Еттің жиырылу механизмі.

21. Бұлшықет күші мен жұмысы.

22. Жекеленген және организмнің жұмысы кезіндегі бұлшықеттің қажуы.

23. Белсенді және пассивті демалыс (М.И.Сеченов).

24. Жүйке талшығы құрылысы.

25. Миелинді және миелинсіз жүйке талшықтары бойымен қозудың өту механизмі.

26. Жүйке талшықтары арқылы қозудың өту заңдылықтары.

27. Синапс құрылысы, жіктелісі.

28. Синапс арқылы қозуды өткізетін медиаторлардың (дәнекерші заттар) сипаттамасы.

29. Синапс арқылы қозудың өту механизмі.

30. Парабиоз құбылысы (Н.П. Введенский).

31. Лабилдік туралы түсінік, оның парабиоз кезеңіндегі өзгерісі.

32. Қозғыш тіндерді тітіркендіру әдістері.

33. Бақаны қимылсыздандыру тәсілі.

34. Жүйке-бұлшықет препаратын даярлау.

35. Қозу табалдырығын тура және жанама тітіркендіру арқылы анықтау.

36. Гальванидің І және ІІ тәжірибесі.

37. Электромиография.

38. Хронаксиметрия.

39. Бұлшықеттің жеке жиырылуын тіркеу және оны талдау.

40. Бұлшықеттің сіреспе (тетанус) жиырылуын тіркеу.

41. Тітіркендіру жиілігінің оптимумы мен пессимумы.

42. Бұлшық еттің жиырылу күшін анықтау. Динамометрия.

43. Жүйке талшығы бойымен қозудың жеке өтуі.

44. Парабиоз (Н.Е. Введенский)

45. Жұлынның функционалдық маңызы

46. Нейрон. Нейронның құрылысы, түрлері

47. Синапстар, құрылысы, түрлері және қозуды өткізу механизмі

48. Рефлекс. Рефлекс доғасы, оның бөлімдері

49. Рефлекстің жіктелуі

50. Рефлекстік шеңбер ұғымы

51. Рефлекс уақыты

52. Қозудың ОЖЖ-сі арқылы таралу ерекшеліктері

53. ОЖЖ-нің үйлестіру механизмі

54. ОЖЖ-дегі тежелу, түрлері

56. Бір ізді және кеңістікте жинақы қозу.

57. Сеченовтың Жұлын рефлекстерінің орталықтан тежелуі.И.М. Сеченовтың тәжірибесі.

58. Қозудың жұлын арқылы таралуы.

59. Бақаның құшақтау рефлексі орталығының доминантты қозуы.

60. Құрсақ қуысындағы ағзалардың рецепторларын тітіркендіру нәтижесінде туатын жүректің вегетативтік рефлекстері

63. Данини-Ашнер рефлексі.

64. Тыныс ырғағының бұзылу белгілер

65. ВЖЖ-нің физиологиялық ерекшеліктері

66. Вегетативтік рефлекстің рефлекстік доғасы

67. Холинергилік және адренергилік жүйке талшықтары

68. Парасимпатикалық және симпатикалық жүйке жүйелерінің әртүрлі қызметтерге әсерінің жалпы сипаттамасы

69. Вегетативтік рефлекстер

70. Вегетативтік синапстан қозудың өту механизмі

Әдебиеттер:

Негізгі

1. Х.К. Сәтпаева, Ж.Б. Нілдібаева, Ө.А. Өтепбергенов «Адам физиологиясы», Алматы-2005, 102-106 бет.

2. Г.И. Косицкий «Физиология человека», М., Медицина, 1985, 88-111 бет.

3. В.М. Покровский, Т.Ф. Коротько «Физиология человека», М.,«Медицина» 2003, 171-178 бет

4. Қалыпты физиология. Студенттерге арналған әдістемелік нұсқау. Алматы-2007,

Қосымша:

1. Нормальная физиология. Р.С. Орлов, А.Д. Ноздрачев -М. «Медиа»-2005, 194-231 бет.

2. Шмидт Р.Ф. Физиология человека. М.,Мир,1985,, т. 1-4

Студент білімін бағалау:

БСЗ және МБРҒН орталығының берген талаптарына сай: Бекітілген «ҚазҰМУ студенттерінің құзіреттілік деңгейлерін бағалау ережелері», берілген практикалық сабақ бағаланады:

1. Құзіреттілік «Білімі» - ауызша және жазбаша сұрау, тест (сұрақтар мен тест тізімі төменде көрсетілген)

Тақырып № 7: Ішкі сөлініс бездері. Гипоталамо-гипофизарлық, бүйрекүсті жүйесі.

Мақсаты : Ішкі сөлініс бездерінің құрылымдық-қызметтік және гипоталамо-гипофизарлық бүйрекүсті жүйесі туралы білімдерін қалыптастыру.

Оқыту міндеттері:

1. ІСБ-нің жалпы сипаттамасы және ерекшеліктері.

2.Гипоталамус-гипофиз бүйрекүсті жүйесінің гуморальдық реттелуіндегі организмнің басты ерекшеліктерімен танысу

3. Адено- және нейрогипофиздің гипоталамуспен байланысын оқып білу

Тақырып бойынша негізгі сұрақтар:

1.ІСБ-нің морфологиялық-функциональдық ерекшеліктері

2. Гормондардың жалпы қасиеттері

3. Гормондардың жіктелуі.

4. Аденогипофиз гормондарының секреция реттелуіндегі функционалдық маңызы

5. Нейрогипофиз гормондарының секреция реттелуіндегі функционалдық маңызы

6. Гипофиздің аралық бөлігінің организмдегі маңызы.

7. Гипоталамустың гипофиздің алдыңғы және артқы бөлімдерімен байланысы.

8. Гипоталамус-гипофиз бүйрекүсті жүйесі. Гипоталамус-гипофиз бүйрекүсті жүйесінің қызметтерді реттеудегі нейро-гуморалдық бірлестігі.

9. Күйзеліс түралы ұғым.

Оқыту және оқытылу әдістері :

1. Мүмкін нұсқаулар: топтық пікірталас, тест, аралас сұрау, ауызша және жазбаша сұрау

2. Жүргізілетін жұмыстарды талқылау және орындау, жұмыс хаттамасының толтырылуы:

Жұмыстар:

1.Адреналиннің бақаның үлкен қанайналым шеңберінін тамырларына әсері.(Студенттерге арналған әдістемелік нұсқаулар" Жалпы физиология" ҚазҰМУ, 2006ж.