Добавил:
Upload Опубликованный материал нарушает ваши авторские права? Сообщите нам.
Вуз: Предмет: Файл:
Экономика және өңдірісті ұйымдастыру лекциялар...doc
Скачиваний:
0
Добавлен:
01.05.2025
Размер:
996.35 Кб
Скачать

4.9 Құрылғылар (жабдықтар) есебінің ерекшеліктері

Құрылғылар есебінің басқа материалдық ресурстар есебінен айырмашылығы сол, монтажды қажет ететін немесе қажет етпейтін құрылғылар құрылыс-монтаж жұмыстарын орындаудың тәсіліне (мердігерлік немесе шаруашылықтық) тәуелсіз тек құрылысты жүргізушінің балансында есепке алынады және оның құны орындалған құрылыс-монтаж жұмыстарының және құрылыс өнімі тауарының құнына қосылуға тиісті емес.

Монтаждауды қажет ететін құрылғылардың құрамына олардың белгілі бір бөліктерін жинақтап немесе іргетасқа, еденге және басқа да тіреуіштерге бекітіп, іске қосылатын технологиялық, энергетикалық, электротехникалық және басқа өндірістік құрылғылар жатады.

Құрылғының құрамына қосалқы бөлшектердің жинақтары және оларды монтаждауға арналған бақылау-өлшеу құрылғылары мен басқа аспаптар жатады. Типтік шоттар жоспарын қолданудың Әдістемелік нұсқауына сәйкес монтаждауды қажет ететін құрылғыларды 126/2930 «Аяқталмаған құрылыс» шотына кірістеу қажет.

Айтып өткен жөн, мотаждауды қажет ететін жабдықтар аяқталмаған құрылыс болып саналмайды. Құрылыс жобасының өзгеруіне байланысты немесе пайдалану кезінде өнімділігі және үнемділігі жоғары жабдықтарды сатып алуға байланысты бұрынғы сатып алынған жабдықтар монтаждалынбайды, яғни басқа жаққа сатылады.

Сондықтан монтаждауды қажет ететін жабдықтардың есебін бұрынғыдай бөлек шотта жүргізген дұрыс болар еді.

Мотаждауды қажет ететін жабдықтар мердігерлік ұйымға құрылысты жүргізушіден түскен болса, қабылдау актісінің негізінде баланстан тыс шоттарда жүргізіледі. Монтаждауға жабдықтар актілердің немесе талаптардың негізінде жіберіледі. Бұл құжаттар құрылысты жүргізушілер үшін монтаждауға жіберілген жабдықтарды 2930 «Аяқталмаған құрылыс» шотының дебетіне есептен шығару үшін негізі болып табылады. Мердігер монтаждауға берген жабдықтарды баланстан тыс шоттардың қатарынан шығарып тастайды.

Монтажы толықтай аяқталған жабдықтар құрылысты жүргізушінің (салушының) жұмыс комиссиясымен және жабдықтарды пайдалануға қабылдау актісін рәсімдеу арқылы қабылданады.

Бақылау сұрақтары

  1. Материалдық қорлар дегеніміз не? Олардың жіктемесі қандай?

  2. Материалдық қорларды бағалау қалай жүргізіледі?

  3. Материалдық қорлардың ең төменгі өзіндік құны және сатудың таза құны қалай анықталады?

  4. Материалдық қорлардың түсуі құжатпен қалай рәсімделеді?

  5. Материалдық қорлардың шығысы құжатпен қалай рәсімделеді?

  6. Қоймадағы және сақтау орындарындағы материалдардың есебі қалай ұйымдастырылады?

  7. Есеп бөлімінде материалдардың есебі қалай ұйымдастырылады?

  8. Материалдардың қалдықтық есебіне сипаттама беріңіз.

  9. Құрылыс учаскілерінде материалдардың есебі қалай жүргізіледі?

  10. Сусымалы материалдар есебінің ерекшелігі қандай?

  11. Құрылыстағы материалдарды пайдалануды бақылаудың әдістерін атап беріңіз.

  12. № М-19 және М-29 үлгідегі есептерге сипаттама беріп, олардың жасалу тәртіптерін сипаттап беріңіз.

  13. Жабдықтар есебінің ерешелігі неде?