Менделеев сылауының дайындалу тәсілі

Салмағы 100 шамасында ериді. Ч. Канифоли және салмағы 25. Ч. Воска; араластырғанда салмағы 40 – ын ағызу енгізеді. Ч. Окиси темір ұнтағы ( мумия).

Сыланы глетадан салмақ 10 сылаудан қорғасын глетадан 1 салмақта глецериннен дайындалады, сусыз болуы тиіс. Алдын ала одан көмірқышқыл глет жою үшін оны -300⁰С температурада қыздырады. Сылаудың қатаюы 2 сағат бойы жалғасады. Вуда қорытпасының 50% висмуттан, 25% қорғасыннан, 13% қалайыдан және 12% кадмиядан тұрады және қорыту температурасы t≈66⁰ С.

Лабораториялық жұмыс №7

Тақырыбы: Абсолюттік өткізгіштікті анықтау

Жұмыстың мақсаты: Газдың өткізгіштілігін анықтау

14-суретте газдың өткізгіштілігін анықтау үшін құралдың сызбалық ұстанымы көрсетілген.

14-сурет Өткізгіштікті анықтау үшін құралдың сызбасы

1 – хлокальций түтігі;

2 – термометр;

3 – монометрдің алдыңғы көрінісі;

4 – винттік қысым;

5 – монометрдің артқы көрініс;

6 – газдық сағат;

Құралдың сипаттамасы және оның жұмысы

Сүзбелеу және редукциялық регулятор қысымы арқылы ауа, азот немесе көмірсутек газы келіп түседі, хлоркальцийлік түтікте 1 құрғайды. (15-сурет)

Цилиндрлік формадағы кернді беттік қысқашқа 7 орналастырады. Монометрдің көмегімен 4/к шкаладан 5 кГ/см²-ге дейін немесе монометрлік сынапты 6/қ –тан 800мм-гедейінгі шкаламен анықтайды.

15-сурет. Газ өткізгішті анықтайтын құралдың схемасы

Газдың температурасын анықтау үшін хлоркальцийлі түтікке термометр үшін қайта орнатылған (16-сурет). Газдың шығыны газдың сағатпен, реозометрмен немесе газометрмен анықталады. Винттық қысқаш (17-сурет) денені (станин) 3 , винт 2 және маховиктері 1 бар.

Кернодержательдің 7 төменгі жағында жонғыш бар, резеңкелі тығынның 8 астында жасалған, оның керннің астындағы тесіктердің диаметрі 20, 25 және 30 мм.

Кернодержатель 7 негіз 4-ті орнатқышқа 9-ға салады.

Герметикасы тығын 8 бен қақпақ 5-ң қысымымен пайда болады.

Жай цементтелген керндер үшін кернодержательды пайдаланады. (18-сурет).Онда пластикалық тор 1 бар. Кернді торға қояды, ал сақиналы ауданға Вудтың ерітіндісін құяды, менделеев сылағышын және сынағыш глетаның глицеринмен. Кернодержатель 7, негіз 4, қақпақ 5 (17-сурет), сонымен қатар штуцерді таттанбайтын болаттан жасайды. Газдың көлемін анықтау үшін сай келетін есепші (счетчик) таңдалады, үлгі арқылы өткен, маңызды мағынасы бар. 0,5 – 4 л/мин газ шығыны болғанда газдық сағат (19-сурет) қолданған дұрыс, 0,5 – 7,5 л/мин шығынды реометр (20-сурет) қолдануға болады, яғни су толтырылған кездегі өзіндік V – жобалы манометр үш шамалы өлшеудегі (125 см³/сек-тан 80 см³/сек-қа дейін және 20 см³/сек –қа дейін) дроссольдық жабдық. Каппилярлар дроссольдық қызмет атқарады. Тығынды 120⁰ бұрышта дәнекерленген және ол құралдың жоғарғы кең жағында жапсырылған.

16-сурет.Хлоркальцийлі түтікке

Реометрдің көрсеткішіндегі ауаның шығымын анықтау үшін әрқайсысының өлшеу шамасына градуировтық кесте немесе график құрылады. Барометрлік қысым және температураға байланысты өзгертіліп табылған мағынасын енгізіп отырады. Реометр газдық сағатпен немесе газомермен градуиреттеледі. Газдыңң аз шығынын өлшеуде (0,5 л/мин –тан аз) газометрден (21-сурет) пайдаланған дұрыс, себебі газометрде сыйымдылығы 500 см³ кең шары бар шыны түтік 4 бар.

Түтіктің астыңғы бөлігінде кран, ал жоғарысында – анықтау кезінде газдың шығуын қамтамасыз ететін, индикатор қысымы 1 мен бұрылатын түтікті 2 бекітетін, кең жабық 3 резеңкелі тығын бар.

17-сурет. Жыныстың жобасы үшін Винттық қысқаш

18-сурет. Аз цементтелген жыныс үшін торлы кернодержатель.

19-сурет. Газдық сағат.

20-сурет. Реометр

21-сурет. Газометр

Индикатор қысымын ұзындығы 3 – 4 см боялған сумен толтырады.

Газометрдегі судың деңгейін теңдеу өрлеуін склянка 5 теңестіріледі. Шыны түтіктің астысуға тимеуі керек. Сосын төменгі кранды жауады және теңдеулі склянканы үстелге қояды.

Газдың қозғалысы барлық келтірілген жүйеге келгенде, кранда бұру түтігімен 2 жабады, ал газометрдің төменгі кранының ашады, және ол судың индикатор қысымы сыртқы және ішкі түтігі бір деңгейде болуы тиіс.

Судың деңгей сақина батылдығы кең шардың астынан өткен кезде секундомер қосады және деңгей сақина белгісінің кен астынан өткенде тоқтатады.

Газдың шығыны судың көлемі уақытқа байланысты секундтың бітуінің қатынасына тең.