IV. Жаңа сабақты бекіту: Сұрақтар қою арқылы

Үй тапсырмасы: Дәрісті оқу

Білімді бағалау: Белсенді студенттерді бағалау

VII. Сабақты қорыту: тест беру арқылы

Мұғалімнің аты жөні __Сейтқадырова А.С.______

Коммерциялық қызмет қаржылары

Коммерциялық кәсіпорындар табыс табу мақсатында құрылады. Олар өзінің қызметін мына нысандарда жүзеге асыра алады.

Баға – нақты кәсіпорынға арналған, оның кірісі мен шығынын, яғни, қаржылық тұрақтылық және өндірістік және әлеуметтік дамуын, меншік иесінің кірісін алдын-ала анықтайтын маңызды көрсеткіш.

Нарық жүйесінде шаруашылық баға ең басты құрылымды анықтаушы және келесі сәттермен сипатталады.

12. Бағаның соңғы деңгейінің қалыптасуы өндіріс кезінде емес, өнімді сату кезінде анықталады

13. Өнімге, қызметке, таурға баға баға меншік иесімен, шаруашылық субъектімен анықталады.

14. Баға– сұраныс пен ұсынысты тепе-теңдікті ұстайды.

15. Баға бәсекелестік жағдайды қалыптастырады.

Бағаның 3 түрлі функциясы бар:

4. Өлшеуіш – баға арқылы тауар құнын анықтауға болады.

5. Реттеуіш – сұраныс пен ұсынысты реттейді.

6. Стимулдық – өндеушілердің өндіріс көлемін көтеруде қызығушылығын сипаттайды.

Бағаның түсуі келесі себептерге байланысты:

14. Бәсекелестік жағдайында өз позициясын сақтап қалу.

15. Бәсекелестің баға түсіруіне жауап, нарықтың үлкен бөлігі жаулап алуға деген ұмтылыс.

16. Тауарға сұраныстың аз болуы.

17. Өндіріс көлемін өзгерту қажеттілігі.

Бағаның азаюы табыс пен кірісті азайтуға әкеліп соқтырады және де тұтынушылар өнім сапасының төмендеуі деп түсінеді. Экономикалық тұргыдан қарағанда, бағаның төмендеуінің сату көлемі ұлғайып, сұраныс көбейсе ғана оң нәтиже береді.

Бағаның өсуі келесі себептерден туындайды:

4. Тұрақты инфляция кезінде , яғни, тауар бағасы өсуіне әкеліп сақтайды.

5. Сұраныстың шамадан тыс өсу, яғни, тұтынушылық қажетті мөлшерден тыс төлеуге келісуі.

6. Бағаның өсуі сұранысты азайтуы да ықтимал, ол басқа тауарға және бәсекелес тауарға сұранысты арттыруы мүмкін. Егер бәсекелестер де тауарға бағаны көтеретін болса, табыс көбейеді, өйткені сұраныс басқа тауарға ауыпайды.

Бағаның өзгеруінің нәтижеге тигізетін әсерін келесідегідей қарастырады:

1) осы уақыттағы тауар айналымы = жалпы табыстың базалық сомасы/ жалпы табыстың жаңа деңгейі.

2) маржиналды табыс=жалпы табыстың базалық сомасы– аралық шығын де

Сауда табысын, жалпы маржаны, пайдалылық табалдырығын анықтау.

№ тап- сы- рыс	Мәліметтер нәтижесі			Өнім шығару көлемі
	Өнімнің саны, і-ші, Сі теңге	Қазіргі бағадағы і-ші өнім, Қбі, теңге	Салыстырмалы бағадағы і-ші өнім, Сб,і теңге	Қазіргі бағаға, Қб, теңге	Салыстырмалы бағада, Сб, теңге
1	10	1000	100
2	20	2000	190
3	30	3000	310
			Барлығы:

1. 2-кестедегі мәліметті пайдалана отырып, кестедегі жетіспейтін көрсеткіштерді әрбір вариант бойынша ашық жолдарды топтастыру ұсынылады.

2-кесте

№ түрлері	Баға, теңге	Өзіндік құн, теңге	Пайда, теңге	Рентабльділік, %
1	100	90
2	100	100
3	100	110
4	100	80
5	200	160
6	300	240
7		25	100
8		250	100
9		2500	100
10	100		-10
11	100		0
12	100		10

КҮНДЕЛІКТІ САБАҚ ЖОСПАРЫ

Күні________ пәні Ұйым қаржысы тобы Қаржы-01-04 Сабақ реті___80___

Сабақ тақырыбы Сауда табысын, жалпы маржаны, пайдалылық табалдырығын анықтау.

Сабақтың мақсаты: Тақырып бойынша талдау

Білімділік: Ұйым қаржысынан білімділікті арттыру

Дамытушылық: Студенттердің білім деңгейін дамыту

Тәрбиелік: Білімді тұлға тәрбиелеу

Сабақтың типі тәжерибелік сабақ

Сабақтың әдісі Жаңа сабақты меңгеру әдісі

Сабақтың жабдықталуы, көрнектілі : Заңдар ж\е норматив актілері, заңдар, кестелер.

Сабақтың барысы

Ұйымдастыру кезеңі : Амандасу, журнал толтыру, студенттерді түгендеу.

Үй тапсырмасын тексеру : сұрақтар қою арқылы.

Жаңа сабақ 1. Есептер шығару

2. Тест материалдарымен жұмыс

3. Сабақ сұрау