2 Қондырғы

Қондырғыны 2 сур. көрсетілгендей жинаңыздар.

Жұмыстың орындалуы

• 1 Н динамометріне жүкке арналған ұстағышты бекітіңіздер және

оған 10 г (m_жалпы = 20 г) массалы гірді іліңіздер. Нәтижелерді

2 кестеге жазыңыздар.

• 2 Н динамометрін аударыңыздар және оның ілгішіне

1 Н динамометрін бекітіңіздер, әртүрлі күшті қолданып,

оны төменге бірнеше рет тартыңыздар.

• F₁, және F₂ мағыналарын өлшеңіздер, нәтижелерін 2

кестеге жазыңыздар.

1. F және F₁, F₂ үш күш арасында қандай байланыс бар? 2 сур.

_____________________________________________________________________

2. F_g ауырлық күшімен күштердің мағыналарын салыстырыңыздар, және F_b жалпы күштің қандай бөлімін F₁, және F₂ құрайды?

_______________________________________________________________________

3. (m = 20 г; F_g= 0,2 Н ) 2 кестені толтырыңыздар.

2 кесте

F1, Н	F2, Н	F, Н

4. Егер 1 Н динамометрінде ешқандай гір ілібесе, F₁ - F₂ айырмашылығы қандай болатын еді?

_______________________________________________________________________

Бір түзуді бойлай бағытталған күштердің қосылуы

ФЗ.7-9. 02.8

Мұғалімдер үшін әдістемелік ұсыныстар

Оқушылар бір жағынан бір түзуді бойлай бағыттылған екі күштің жүкке әсерін үйренуге; басқа жағынан қарама – қарсы бағыттардағы әрекет жасайтын екі күштің әсерін үйренуге тиісті.

Ауырлық күшін (салмақпен) екі күшті салытырып, оқушылар осы үш күш арасындағы тәуелділікті шығаруға тиісті.

Нәтижелері: 1 бөлім

1. F және F₁, F₂ үш күш арасында қандай байланыс бар? F = F₁ + F₂

2. F_g ауырлық күшімен күштердің мағыналарын салыстырыңыздар, және F_b жалпы күштің қандай бөлімін F₁, және F₂ құрайды?

F_g = F₁ + F₂

F1, Н	F2, Н	F, Н
1	0	1
0,96	0,03	0,99
0,9	0,1	1,0
0,8	0,2	1,0
0,69	0,3	0,99
0,3	0,7	1,0
0,14	0,89	1,03

3. (m = 100 г; F_g= 1 Н ) 1 кестесін толтырыңыздар.

1 кесте

1 кесте

Нәтижелері: 2 бөлім

1. F және F₁, F₂ үш күш арасында қандай байланыс бар? F = F₂ – F₁

2. F_g ауырлық күшімен күштердің мағыналарын салыстырыңыздар, және F_b жалпы күштің қандай бөлімін F₁, және F₂ құрайды?

F_g = F₂ – F₁

3. (m = 20 г; F_g= 0,2 Н ) 2 кестені толтырыңыздар.

2 кесте

F1, Н	F2, Н	F, Н
0,2	0,0	0,2
0,4	0,2	0,2
0,6	0,4	0,2
0,8	0,6	0,2
1,0	0,8	0,2
0,2	0,0	0,2

4. Егер 1 Н динамометрінде ешқандай гір ілібесе, F₂ – F₁ айырмашылығы қандай болатын еді?

m = 0 болғандықтан F₂ – F₁ айырмашылығы нөлге тең, екі күш өзара тең, бірақ қарама-қарсы бағыттарда әрекет жасайды.

Бір түзуді бойлай бағытталған күштердің қосылуы

ФЗ.7-9. 02.8

Белгілер үшін

Бұрыш астында бағытталған күштердің қосылуы

ФЗ.7-9. 02.9

Деңгей: негіздік ( 9-10 сыныптар)

Оқу үшін тақырып: Механикалық құбылыстар. Денелердің әрекеттестігі.

Мақсаты: Күштерді құрайтын және біргеәрекеттесетіндерді байланыстыратын формуланы алу.

Қолданылған ұғымдар: ауырлық күші, салмақ, серпімділік күші

Жабдықтар:

№	Атауы	коды	Мөлшері
1	Жан-жақты штатив, негізі	02001.00	1
2	Штативті өзекше тесікпен, 100 мм	02036.01	2
3	Штативті өзекше, 600 мм	02037.00	2
4	Динамометрге арналған ұстағыш	03065.20	1
5	Дөңгелек немесе тік бұрышты оқтамаларға арналған қысым - саптау	02043.00	2
6	Тесікті гірлерге арналған ұстағыш, 10 г	02204.00	1
7	Гір, 10г	02205.01	4
8	Гір, 50 г	02206.01	4
9	Өлшеуіш, 2м	09936.00	1
10	Жіп	02089.00	1
11	Динамометр, 1 Н	03065.02	1
12	Динамометр, 2	03065.03	1
13	Бұрыштық шкалалы көшірме (транспортирмен)
14	Қайшы

Қондырғы

• Деформацияланбаған жағадайдағы динамометрлердің нөлдік нүктесін ретке келтіріңіздер.

• Қысқа (шамамен 35 см) жіптің ұштары мен ортасына кішкене ілмектерді байлаңыздар.

• Динамометрлер бір жазықтықта орналасуға тиісті (1 сур).

• Транспортирді жүкті жіпке қыстырғышпен бекітуіміз керек (2 сур.).

1 сур. 2 сур.