Тарелкалы мөлшерлегіштің есептеу әдістемесі
Тарелкалы (дискалы) мөлшерлегіштерді (микромөлшерлегіштерді) құрғақ сусымалы қоспаларды мөлшерлеу үшін қолданады.
Бункерден материал қырғышпен итеріліп айналып тұрған дискке түседі. Дискке шығатын материалдың қабат қалыңдығын манжетпен реттейді .Дискте ұшбұрышты қиманың сақина түрінде орналасқан әр айналым сайын материалдың порциясы алынады.
Мөлшерлегіштің өнімділіші, кг/с,
1 (7.1)
мұндағы F0 — өнім ағымының көлденең қимасының ауданы, м2; vп — өнім ағымының орташа қозғалыс жылдамдығы, м/с; ρ — себуші өнімнің тығыздығы, кг/м3.
Өнім ағымының көлденең қимасының ауданы, м2,
мұндағы h — тарелка үстіне көтерілетін манжеттің биіктігі, м; фот — өнімнің табиғи құлама бұрышы, град (фот = 27...430).
Өнімнің орташа қозғалу жылдамдығы, м/с,
мұндағы п — тарелканың айналу жиілігі, с-1; Rо — сақинаның қимасының радиальды ауырлық центрімен және айналу осьі арасындағы арақашықтық, м.
Бөлшекке әсер етуші ортадан тепкіш күші бөлшектің дискке үйкелу күшінен төмен болған кезде тарелканың межелі айналу жиілігі анықталады, яғни
мұндағы т — бөлшек массасы, г; ω — дисктің бұрыштық айналу жылдамдығы, рад/с; R — бөлшектің ең үлкен айналу радиусы, м; /—тарелкаға бөлшектің динамикалық үйкелу коэффициенті (/ = 0,36...0,40).
Формуладан (7.3)
Сақинаның қимасының радиальды ауырлық центрімен және айналу осьі арасындағы арақашықтық, м,
Тарелкалы мөлшерлегіштің берілісіне қажетті қуатын анықтау үшін қырғышпен тарелка бетіне өнімнің үйкелу қарсылығын, қырғышпен өнімді ұсақтауға қарсылығын, оймыштан мөлшерлегішке түсіру кезіндегі тіреуге өнімнің бұралуының қарсылығын ескеру керек,.
Тарелкалы мөлшерлегіштің берілісінің қуаты, кВт,
мұндағы N1 — тарелкаға материалдың үйкелу күштерінің қарсылығын жеңуге қажетті қуат, кВт; 1 — тарелка бойымен жылжыған кезде пайда болатын үйкелу күші, Н; β — өнімнің сақинасының жазықтық қимасына қатысты қырғыштың орналастыру бұрышы, град (р = 35...60°); к — басқа қарсылықтарды ескеруші коэффициент (к= 1,5...2,0); η — мөлшерлегіштің беріліс механизмінің ПӘК-і (п. = 0,82...0,94); vn — өнімнің орташа өозғалу жылдамдығы.
Тарелка бойымен жылжыған кезде пайда болатын үйкелу күші,
мұндағы, L — материалдың орын ауыстыру жолы, м.
Тапсырма. Тарелка үстіне көтерілетін манжеттің биіктігі берілген болса, тарелкалы мөлшерлегіштің есепеуін орындау И; манжеттың радиусы R; тарелканың айналу жиілігі п; бөлшектің ең үлкен айналу радиусы R\; өнімнің орын ауыстыру жолы L.
7.1-кестеде жеке орындалатын тапсырмалар келтірілген
Бақылау сұрақтары және тапсырмалар. 1. Азықтық өнімдердің мөлшерлеу әдістерін атаңыз. 2. Өңдеуші өндірістерде қандай мөлшерлегіштер қолданылады? 3. Тарелкалы мөлшерлегіш туралы және оның жұмыс істеу принципін айтып беріңіз. 4. Тарелкалы мөлшерлегіштің беріліс қуатына қандай факторлар әсер етеді?
